Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych

Formularz UK 2

Sygnatura akt

X Ka 1082/25

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

2

1.  CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie
z dnia 29 sierpnia 2025 r., sygn. akt II K 385/25

1.2. Podmiot wnoszący apelację

☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☒ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☐ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.3. Granice zaskarżenia

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść

☒ na niekorzyść

☐ w całości

☒ w części

☐

co do winy

☒

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana

2.  Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

2.1. Ustalenie faktów

2.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.2. Ocena dowodów

2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

3.  STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

1.

Prokurator zaskarżył wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze, na niekorzyść oskarżonego D. B.. W apelacji zarzucił:

- rażącą niewspółmierność kary orzeczonej wobec oskarżonego D. B. polegającą na niezasadnym przyjęciu przez Sąd I Instancji, iż w przedmiotowej sprawie zrealizowane są przesłanki wskazane w art. 60 § 2 pkt 2 k.k. przemawiające za uznaniem, iż w przypadku oskarżonego zachodzi szczególnie uzasadniony wypadek w rozumieniu ww. przepisu pozwalający na zastosowanie instytucji nadzwyczajnego złagodzenia kary i w konsekwencji wymierzenie przez Sąd I instancji wobec oskarżonego D. B. za przypisane mu przestępstwo z art. 280 § 1 k.k. kary pozbawienia wolności poniżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia, podczas gdy okoliczności podmiotowe i przedmiotowe przypisanego oskarżonemu występku, względy prewencji szczególnej jak i ogólnej, a także wzgląd na cele zapobiegawcze, jakie kara ma osiągnąć wobec oskarżonego, jak również potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa nie przemawiają za stosowaniem wobec oskarżonego dobrodziejstwa nadzwyczajnego złagodzenia kary.

Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego również zaskarżył wyrok w części, tj. w zakresie pkt I na niekorzyść oskarżonego D. B.. W zarzutach podniósł błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia, mający wpływ na jego treść, polegający na:

a) przyjęciu, że oskarżony podczas zdarzenia, które zostało mu przypisane, nie kierował wobec pokrzywdzonego wulgarnie sformułowanej groźby pozbawienia go życia w razie odmowy oddania koszulki, w sytuacji jednoznacznych w tym zakresie zeznań pokrzywdzonego N. N. oraz świadka P. W. (1),

b) ustaleniu, że stopień winy oskarżonego w popełnieniu przypisanego mu czynu jest średni, podczas gdy prawidłowa i rzetelna ocena całości ujawnionego w toku postępowania karnego materiału dowodowego, w tym wyjaśnień oskarżonego i okoliczności podmiotowych prowadzi do wniosku, że stopień zawinienia oskarżonego należy określić jako wysoki,

c) przyjęciu, że stopień społecznej szkodliwości czynu przypisanego oskarżonemu jest średni w sytuacji, gdy prawidłowa ocena okoliczności statuowanych treścią art. 115 § 2 k.k. nakazuje stopień społecznej szkodliwości czynu uznać za bardzo wysoki,

d) przyjęciu, że w sprawie niniejszej zachodzi szczególnie uzasadniony wypadek w rozumieniu art. 60 § 2 pkt 2 k.k., kiedy nawet najniższa kara przewidziana za przestępstwo byłaby niewspółmiernie surowa ze względu na postawę sprawcy, który czynił starania o naprawienie szkody, co uzasadnia zastosowanie wobec oskarżonego nadzwyczajnego złagodzenia kary podczas gdy prawidłowa i rzetelna ocena całości ujawnionego w toku postępowania karnego materiału dowodowego, prowadzi do wniosków przeciwnych,

e) przyjęciu, że zachowanie oskarżonego działającego z oczywiście błahego powodu, publicznie, dokonującego umyślnego zamachu na zdrowie pokrzywdzonego nie stanowi rażącego lekceważenia porządku prawnego, a w następstwie powyższego ustalenie - iż w sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające uznanie czynu przypisanego oskarżonemu za występek o charakterze chuligańskim,

- co w konsekwencji skutkowało orzeczeniem wobec D. B. rażąco niewspółmiernie niskiej kary 1 roku pozbawienia wolności, która to kara nie uwzględnia w należytym stopniu społecznej szkodliwości czynu, sposobu zachowania się oskarżonego, celów zapobiegawczych i wychowawczych kary wobec oskarżonego, potrzeby
w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa, podczas gdy okoliczności ujawnione w toku postępowania, przede wszystkim odnoszące się do okoliczności sposobu popełnienia czynu, do osoby oskarżonego i pokrzywdzonego, uzasadniały przyjęcie, iż czyn przypisany oskarżonemu stanowi występek o charakterze chuligańskim, a nadto wskazywały iż mając wzgląd na dyrektywy wymiaru kary określone w art. 53 § 1 i 2 k.k. oraz art. 57a § 1 k.k. zasadnym było wymierzenie oskarżonemu kary 3 lat pozbawienia wolności, gdyż tylko tak ukształtowany wymiar kary umożliwi osiągnięcie celów stawianych prawu karnemu, a zwłaszcza w zakresie prewencji indywidualnej i generalnej.

☐ zasadny

☒ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Zarzuty apelacji częściowo okazały się zasadne i skutkowały zaostrzeniem wymiaru kary wobec oskarżonego.

Na wstępie Sąd odwoławczy podkreśla, że brak podstaw do kwestionowania ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego wyroku.

Słusznie Sąd pierwszej instancji przyjął, że w dniu 15 sierpnia 2024 r. pokrzywdzony i świadek P. W. (2) przybyli na stadion na mecz. Pokrzywdzony miał na sobie koszulkę klubu (...) oraz szalik z barwami tego klubu. Kiedy pokrzywdzony i świadek zbliżyli się do wejścia na stadion, osoby postronne zareagowały na ubiór pokrzywdzonego. Wypowiadały na ten temat niepochlebne komentarze, w tym słowa wulgarne. Brak również wątpliwości, że w pewnym momencie do pokrzywdzonego i świadka podszedł oskarżony, który również krytycznie ocenił ubiór pokrzywdzonego. Pokrzywdzonego i świadka otoczyli mężczyźni o nieustalonej tożsamości. Jeden z nich zdarł pokrzywdzonemu szalik. Inny zażądał, aby pokrzywdzony zdjął koszulkę. Brak wątpliwości, że pokrzywdzony spełnił to żądanie z obawy o swoje bezpieczeństwo. Nieustalone osoby groziły mu bowiem co najmniej dotkliwym pobiciem (tak należy interpretować wypowiadane przez nich wulgarne słowa).

Słusznie zatem Sąd zakwalifikował czyn oskarżonego jako rozbój w formie współsprawstwa. Zgodnie z tzw. materialną koncepcją tej formy zjawiskowej nie jest wymagane, aby oskarżony własnoręcznie zrealizował wszystkie znamiona z art. 280 § 1 k.k. Nie ma znaczenia to, czy oskarżony sam wypowiadał groźby pobicia (pozbawienia życia), czy też groźby te wypowiadali pozostali współsprawcy. Zachowanie oskarżonego wynikało ze spontanicznego porozumienia co do popełnienia rozboju wspólnymi siłami. Chodziło o zastraszenie pokrzywdzonego oraz odebranie mu szalika i koszulki z barwami innego klubu. Wszyscy współsprawcy – w tym oskarżony – akceptowali modus operandi, tj. wykorzystanie przewagi liczebnej, otoczenie pokrzywdzonego (odcięcie ewentualnej drogi ucieczki), wypowiadanie gróźb pobicia, a nawet pozbawienia życia. Działanie współsprawców nie ograniczyło się przy tym do komunikatu: „w tej koszulce i szaliku nie wejdziesz na trybunę”. Ich zamiar obejmował odebranie pokrzywdzonemu koszulki i szalika, a motywacja - chęć wymierzenia własnej sprawiedliwości. Popełniony rozbój był formą „sankcji” za to, że pokrzywdzony eksponował barwy innego klubu.

W tej sytuacji zasadnie Sąd pierwszej instancji przypisał oskarżonemu czyn z art. 280 § 1 k.k. poprzez „grożenie pokrzywdzonemu użyciem przemocy, a następnie użycie tej przemocy”. Bezzasadny jest zarzut zawarty w podpunkcie „a” apelacji pełnomocnika. Wszyscy współsprawcy akceptowali bowiem groźby użycia przemocy jako sposób na zabór koszulki i szalika. Ten sposób popełnienia czynu należało również przypisać oskarżonemu.

W dalszej części Sąd odwoławczy zważył, że w sprawie brak podstaw do przyjęcia wobec oskarżonego nadzwyczajnego złagodzenia kary (art. 60 § 2 pkt 2 k.k.).

W tej części zarzuty obu apelacji częściowo pokrywały się, co pozwala na ich zbiorcze omówienie.

Zgodnie z art. 60 § 2 pkt 2 k.k. sąd może zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary w szczególnie uzasadnionych wypadkach, kiedy nawet najniższa kara przewidziana za przestępstwo byłaby niewspółmiernie surowa. W punkcie 2 wskazano dodatkowo na „postawę sprawcy, zwłaszcza gdy czynił starania o naprawienie szkody lub o jej zapobieżenie”.

Stosowanie nadzwyczajnego złagodzenia kary nie odbywa się więc na zasadzie swoistego „automatyzmu” (np. jeśli sprawca czynił starania o naprawienie szkody). W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że musi to być „szczególnie uzasadniony wypadek”, zaś „staranie o naprawienie szkody” ma tylko charakter przykładowy (por. wyrok SN z 10 czerwca 1981 r., sygn. V KRN 72/81, OSNPG 1981/12/131). „Szczególnie uzasadniony wypadek” jest określony całokształtem okoliczności sprawy, które mają wpływ na wymiar kary (wyrok SA w Krakowie z 16 lutego 2011 r., sygn. II AKa 256/10, KZS 2011/5/41). Chodzi zatem o sytuacje, w których jest tak istotna przewaga okoliczności łagodzących nad obciążającymi, że wymierzenie nawet najniższej kary w ramach ustawowego zagrożenia byłoby nieadekwatne do wagi czynu, a przez to niesprawiedliwe. Podjęcie przez sprawcę starań o naprawienie szkody to tylko jedna z tych okoliczności. Choć jest ona preferowana przez ustawodawcę w art. 60 § 2 pkt 2 k.k., to jednak nie wyklucza innych okoliczności, które mają wpływ na wymiar kary.

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, już na wstępie należy zauważyć, że starania oskarżonego o naprawienie szkody budzą poważne wątpliwości. Wartość koszulki i szalika została wyceniona przez pokrzywdzonego zaledwie na 800 zł. Nie jest to kwota, której zapłata byłaby dla oskarżonego zbyt uciążliwa (np. oznaczała konieczność zgromadzenia oszczędności). Gdyby oskarżony rzeczywiście chciał jak najszybciej naprawić szkodę i dać przez to satysfakcję pokrzywdzonemu, to z pewnością uczyniłby to już na początku procesu. Skoro tak się nie stało, to brak podstaw do przyjęcia na korzyść oskarżonego okoliczności z art. 60 § 2 pkt 2 k.k.

Po drugie, w powołanym przepisie jest mowa o „postawie sprawcy”, z której wyniknęły starania o naprawienie szkody. Chodzi tu przede wszystkim o przypadki, gdzie sprawca uczynił co mógł, aby szkodę naprawić, jednak okazało się to niemożliwe z powodu jakichś przyczyn obiektywnych (czyli niezależnych od sprawcy). Porównanie podstaw nadzwyczajnego złagodzenia kary z punktu 1 i 2 (w art. 60 § 2 k.k.) prowadzi bowiem do wniosku, że ustawodawca nie chciał pozbawić tego dobrodziejstwa sprawcy, któremu nie udało się szkody naprawić z przyczyn od niego niezależnych. Ponadto „postawa sprawcy” w rozumieniu tego przepisu polega na realnym dążeniu sprawcy do naprawienia szkody z powodu szczerej skruchy, empatii wobec pokrzywdzonego i zrozumienia krzywdy, którą mu wyrządził. Nie spełnia tego warunku postawa oskarżonego, który podejmuje polemikę z wysokością szkody, wskazuje, że podobną koszulkę w internecie można kupić taniej, przy czym efektem tego „targowania się” ma być obniżenie kwoty odszkodowania o ok. 20% sumy wskazanej przez pokrzywdzonego.

W niniejszej sprawie należało również wykluczyć wariant nadzwyczajnego złagodzenia kary ze względu na sumę okoliczności obciążających.

Należy tu wskazać przede wszystkim popełnienie czynu z art. 280 § 1 k.k. na szkodę 15-letniego chłopaka przy wykorzystaniu przewagi liczebnej. Trzeba też zauważyć, że w dniu zdarzenia oskarżony sam sprawował opiekę nad osobą małoletnią, którą zabrał na mecz. Z reguły objęcie opieki nad dzieckiem zniechęca opiekuna do popełnienia przestępstwa. Nawet jeśli oskarżonemu nie spodobał się ubiór pokrzywdzonego, to przede wszystkim powinien mieć na względzie dobro małoletniego, za którego był odpowiedzialny.

Popełnienie czynu wiązało się również ze szczególnym upokorzeniem małoletniego, którego pozostawiono bez koszulki. Wszystko odbywało się na oczach wielu osób postronnych. Oskarżony z innymi osobami postanowili zdecydować, na jakich zasadach pokrzywdzony może uczestniczyć w imprezie masowej, pomimo spełnienia warunków stawianych przez organizatora (w tym pomimo kupna biletu). Pokrzywdzony został zmuszony do pilnego zakupu innej koszulki, aby wejść na stadion i uniknąć dalszych upokorzeń. Poniósł z tego tytułu dodatkowe koszty. Jest to dodatkowy powód, aby krytycznie ocenić postawę oskarżonego, który „targował się” o wysokość spowodowanej szkody.

Ne ma przy tym znaczenia, że rozbój nie został popełniony w celu osiągnięcia korzyści majątkowej (co akcentuje Sąd pierwszej instancji). Nie jest to żadna okoliczność łagodząca. Czasem popełnienie czynu z użyciem przemocy w celu publicznej manifestacji bezprawia oznacza wyższy stopień społecznej szkodliwości niż chęć osiągnięcia z tego tytułu korzyści majątkowej.

Słusznie obaj skarżący poddali krytyce argumentację Sądu Rejonowego, która legła u podstaw nadzwyczajnego złagodzenia kary. Za wyjątkowo nietrafny należy uznać wniosek, że współsprawcy nie dążyli do realizacji gróźb pozbawienia życia. Sąd de facto przyjął na korzyść oskarżonego to, że zrealizował znamiona rozboju w typie podstawowym. Jest to podejście wadliwe metodologicznie. Poza tym wulgarne wypowiedzi współsprawców należy traktować co najmniej jako zapowiedź ciężkiego pobicia. Taka groźba jest bardzo poważnym środkiem przymusu psychicznego wobec ofiary (zwłaszcza przy demonstrowaniu przewagi liczebnej). Ma dla pokrzywdzonego realny charakter. Bez znaczenia jest to, czy współsprawcy byli gotowi tę groźbę spełnić. Argument Sądu pierwszej instancji abstrahuje od perspektywy ofiary i subiektywnie odczuwanego przez małoletniego poczucia zagrożenia.

Okoliczności zdarzenia prowadzą do wniosku, że pokrzywdzonemu udało się uniknąć bardziej dotkliwych konsekwencji zdarzenia z powodu postawy P. W. (2). Świadek wykazał opanowanie. Widząc przewagę liczebną napastników miał wzgląd przede wszystkim na bezpieczeństwo małoletniego i nieeskalowanie przemocy. W pierwszej fazie zdarzenia próbował bronić dostępu do małoletniego własnym ciałem. Gdy to się nie udało, zadbał o bezpieczne wycofanie się ze strefy zagrożenia. Argument, że na stadionie była Policja, więc do niczego poważniejszego by nie doszło, należy uznać za bezzasadny. Jak widać, obecność wielu funkcjonariuszy nie była przeszkodą do popełnienia rozboju na oczach wielu osób postronnych (znamienne jest to, że nikt z naocznych świadków nie interweniował w obronie małoletniego, ani nie wezwał właściwych służb).

W kategorii niezręczności należy traktować argument Sądu pierwszej instancji, który przy ocenie społecznej szkodliwości wskazuje na to, że małoletni z powodu zdarzenia nie musiał „udać się do psychologa”, a więc zdarzenie nie spowodowało jakichś poważniejszych konsekwencji. Jest to mylenie typowych skutków rozboju ze skutkami nadzwyczajnymi (które przemawiają za zaostrzeniem kary). Błąd logiczny polega na tym, że brak nadzwyczajnych okoliczności obostrzających jest traktowany jako argument na rzecz nadzwyczajnego złagodzenia kary. Poddanie się terapii nie jest kryterium doświadczenia krzywdy przez małoletniego. Tak samo brak terapii nie oznacza braku traumy bądź utraty poczucia bezpieczeństwa czy doświadczenia silnego lęku. Umknęło też Sądowi, że, co do zasady, prawo karne zapewnia podwyższone standardy ochrony małoletnich. Popełnienie przestępstwa na szkodę małoletniego zazwyczaj oznacza wyższy stopień społecznej szkodliwości. Wydaje się oczywiste, że doświadczenie poważnego zagrożenia i upokorzenia jest bardziej dotkliwe dla małoletniego niż dla osoby dorosłej, która zazwyczaj potrafi nabrać do tego większego dystansu.

Należy również w tym miejscu podkreślić, że ograniczenie skutków psychicznych zdarzenia dla małoletniego wynikało z odpowiedzialnej postawy P. W. (2). Świadek zadbał, aby małoletni wrócił na stadion. Błędny jest argument Sądu pierwszej instancji, że brak natychmiastowego zawiadomienia organów ścigania przez świadka oznacza niższy stopień społecznej szkodliwości czynu. Gdyby P. W. (2) nie wykazał opanowania i żądał natychmiastowej interwencji Policji, to jego emocje udzieliłyby się małoletniemu. W psychologii rozwojowej wskazuje się, że silne reakcje emocjonalne osoby dorosłej (w sytuacji zagrożenia) to dodatkowy czynnik wywołujący lęk u małoletniego. Dziecko „czyta” emocje dorosłych szybciej niż słowa. Intepretuje sytuację obserwując postawę osoby dorosłej (zwłaszcza swego opiekuna). Wszak dla małoletniego reakcje emocjonalne osoby dorosłej są pierwotnym sygnałem ostrzegawczym. Przy dodatkowych czynnikach sytuacyjnych uruchamiają reakcję lękową i poczucie zagrożenia. Wycieszenie emocji i racjonalne tłumaczenie zdarzenia przez P. W. (2) na pewno ograniczyło negatywne skutki psychiczne u pokrzywdzonego. Nie są to jednak okoliczności, które należy uwzględnić na rzecz „postawy sprawcy”, która w myśl art. 60 § 2 pkt 2 k.k. może prowadzić do nadzwyczajnego złagodzenia kary.

Bezzasadna jest także argumentacja Sądu, która dotyczy popełnionych już przez oskarżonego czynów z art. 158 § 1 k.k., 193 k.k. i 217 § 1 k.k. Nawet jeśli dotychczas wydane wobec oskarżonego orzeczenia nie były surowe, to trudno uznać to za argument na rzecz nadzwyczajnego złagodzenia kary. Wydaje się, że prawidłowo zidentyfikowana przez Sąd „inklinacja oskarżonego do agresji wobec innej osoby” powinna być raczej argumentem przeciwko zastosowaniu tego dobrodziejstwa. Niepokojący jest tok rozumowania Sądu, który tłumaczy ową „inklinację” tym, że oskarżony za każdym razem ulega wpływowi grupy, natomiast postępuje zgodnie z prawem, gdy jest sam. Wydaje się, że tego typu spostrzeżenie powinno przemawiać właśnie przeciwko nadzwyczajnemu złagodzeniu kary. W przeciwnym wypadku zachodzi podejrzenie próby usprawiedliwiania przemocy, a nawet lekceważenia tego zjawiska. Dlatego mając na uwadze chociażby względy tzw. prewencji indywidualnej, Sąd powinien wymierzyć oskarżonemu karę, która pozwoli wyeliminować ryzyko ulegania negatywnym wpływom grupy.

Słusznie natomiast Sąd przyjął jako okoliczność łagodzącą aktualny sposób życia oskarżonego, w tym sprawowanie opieki nad partnerką i perspektywę opieki nad dzieckiem. Te okoliczności pozwalają uznać za wiarygodne oświadczenia oskarżonego, który na rozprawie apelacyjnej zadeklarował krytycyzm, głęboką refleksję nad popełnionym czynem i poczucie odpowiedzialności za najbliższych. Sąd odwoławczy uznał jednak, że pozytywna prognoza wobec oskarżonego wymaga stosunkowo długiej weryfikacji. Jakkolwiek suma tych okoliczności łagodzących nie pozwala na nadzwyczajne złagodzenie kary, to jednak przemawia za orzeczeniem wobec oskarżonego tzw. kary kombinowanej z art. 37b k.k. Z drugiej strony suma okoliczności obciążających przemawiała za wymierzeniem tej kary w maksymalnych granicach, tj. sześciu miesięcy pozbawienia wolności i dwóch lat ograniczenia wolności. Sąd odwoławczy uznał, że wykonanie tej drugiej kary w formie prac na cele społeczne powinno sprzyjać profilaktyce i dalszej krytycznej refleksji oskarżonego na temat popełnionego przestępstwa.

W ten sposób Sąd odwoławczy zaostrzył wymiar kary wobec oskarżonego (na co pozwoliły kierunki środków odwoławczych). Poza dolegliwością obu kar ewentualne uchylanie się od prac społecznych jest zabezpieczone długotrwałą karą zastępczą pozbawienia wolności.

Biorąc pod uwagę aktualną sytuację rodzinną oskarżonego (opieka nad partnerką i małym dzieckiem), tak wymierzona kara kształtuje świadomość prawną społeczeństwa. Orzeczenie zaś kary w wymiarach proponowanych przez apelujących byłoby już zbyt dolegliwą represją oznaczającą dla oskarżonego nadmierne konsekwencje - zwłaszcza w sferze rodzinnej. Okoliczności te należało uwzględnić w ramach prewencyjnej funkcji kary.

Na koniec Sąd odwoławczy podkreśla, że w sprawie należy wykluczyć okoliczność łagodzącą, jakoby pokrzywdzony dopuścił się prowokacji wobec współsprawców, skoro jego ubiór prezentował barwy innego klubu sportowego. Prowokacja nie jest kontratypem, a więc okolicznością, która legalizuje czyn zabroniony. W pewnych sytuacjach może być czynnikiem zmniejszającym stopień winy, jeśli sprawca spontanicznie reaguje na prowokację. Musi to być jednak prowokacja bezpośrednia, intencjonalna i mieć charakter wyzywający wobec sprawcy (sprawców). Nie sposób do tej kategorii zaliczyć zachowania małoletniego, który chciał wejść na stadion w koszulce klubu (...). Zachowanie pokrzywdzonego było pozbawione interakcji z napastnikami – nie było gestów ani słów, które mogły być przez nich potraktowane jako zaczepka. Małoletni nie eksponował barw ani symboliki, które nawet w świetle norm kształtowanych w środowisku kibiców należałoby potraktować jako wrogie. Należy przy tym podkreślić, że normy subkultury nie są źródłem prawa karnego. Nie mogą prowadzić do legitymizacji przemocy bądź jej częściowego nawet usprawiedliwienia (na zasadzie, że skoro środowisko daje przyzwolenie na użycie przemocy w określonych wypadkach, to represja karna powinna być łagodniejsza).

Wniosek

Podnosząc powyższe zarzuty prokurator wniósł o zmianę punktu I sentencji zaskarżonego wyroku poprzez orzeczenie wobec oskarżonego D. B. na podstawie art. 280 § 1 k.k. kary 2 lat pozbawienia wolności i wyeliminowanie z podstawy prawnej skazania art. 60 § 2 k.k. i § 6 ust. 2 k.k., natomiast w pozostałej części, tj. rozstrzygnięcia w przedmiocie środka kompensacyjnego oraz środków karnych prokurator wniósł o utrzymanie wyroku w mocy.

Podnosząc powyższe zarzuty pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego wniósł o:

1. zmianę zaskarżonego wyroku, poprzez przyjęcie, iż oskarżony czynu przypisanego mu w pkt I. zaskarżonego orzeczenia, dopuścił się działając publicznie, z błahego powodu, okazując przy tym rażące lekceważenie porządku prawnego, a zatem o charakterze chuligańskim i orzeczenie wobec oskarżonego D. B., na podstawie art. 280 § 1 k.k. w zw. z art. 57a § 1 k.k., kary w wymiarze 3 lat pozbawienia wolności,

2. zasądzenie od oskarżonego na rzecz pokrzywdzonego kosztów ustanowienia pełnomocnika w postępowaniu odwoławczym wg norm przepisanych.

☐ zasadny

☒ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Jak w Sekcji 3.1.

Dodatkowo Sąd odwoławczy zważył, że przeciwko przyjęciu kwalifikacji z art. 57a § 1 k.k. (której domagał się pełnomocnik) przemawia definicja legalna występku chuligańskiego z art. 115 § 21 k.k., która nie obejmuje przestępstwa rozboju z art. 280 § 1 k.k.

Lp.

Zarzut

4.  OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

5.  ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot i zakres zmiany

Punkt I wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie z dnia 29 sierpnia 2025 r., sygn. akt II K 385/25

Zwięźle o powodach zmiany

Jak w Sekcji 3.1.

5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

6.  Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

III.

Sąd zasądził od oskarżonego D. B. na rzecz oskarżyciela posiłkowego N. N. kwotę 840 (osiemset czterdzieści) złotych powiększoną o stawkę podatku od towarów i usług tytułem wydatków poniesionych w postępowaniu odwoławczym.

IV.

Na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k. Sąd Okręgowy zwolnił oskarżonego od kosztów sądowych postępowania odwoławczego, obciążając wydatkami Skarb Państwa.

7.  PODPIS

SSO Leszek Parzyszek SSO Sebastian Ładoś SSO Iwona Strączyńska

1.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

Prokurator Prokuratury Rejonowej Warszawa-Śródmieście w Warszawie

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Prokurator zaskarżył wyrok Sądu I instancji w części, co do kary

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść

☒ na niekorzyść

☐ w całości

☒ w części

☐

co do winy

☒

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana

1.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

2

Podmiot wnoszący apelację

Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego N. N.

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego zaskarżył wyrok Sądu I instancji w części, co do kary

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść

☒ na niekorzyść

☐ w całości

☒ w części

☐

co do winy

☒

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana