Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 21 sierpnia 2025 roku

Sąd Okręgowy w Warszawie XXVII Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:

Przewodniczący: Protokolant:	Sędzia SO Katarzyna Parczewska sekr. sądowy Marta Czeberkus

po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2025 roku w Warszawie

na rozprawie

sprawy z powództwa (...) S.A. w W.

przeciwko (...) S.A. w W.

przy udziale interwenienta ubocznego po stronie pozwanego (...) w K.

o zapłatę

na skutek apelacji powoda

od wyroku Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy w Warszawie

z dnia 23 listopada 2023 roku, sygn. akt I C 2419/23

1.  oddala apelację;

2.  zasądza od (...) S.A. w W. na rzecz (...) S.A. w W. kwotę 135 zł (sto trzydzieści pięć złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty tytułem kosztów procesu w instancji odwoławczej;

3.  zasądza od (...) S.A. w W. na rzecz (...) w K. kwotę 135 zł (sto trzydzieści pięć złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty tytułem kosztów procesu w instancji odwoławczej.

Sygn. akt XXVII Ca 714/24

UZASADNIENIE

Wobec tego, że sprawa rozpoznana została na podstawie przepisów o postępowaniu uproszczonym i Sąd odwoławczy nie przeprowadził postępowania dowodowego, stosownie do art. 505 ¹³ § 2 k.p.c. uzasadnienie wyroku ograniczono do wyjaśnienia jego podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja powoda podlegała oddaleniu, jako bezzasadna.

Sąd Okręgowy w całości podzielił ustalenia faktyczne, dokonane w sprawie przez Sąd Rejonowy, czyniąc je jednocześnie podstawą swojego rozstrzygnięcia. Sąd I instancji, w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania dowodowego, ustalił wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, które znajdowały odzwierciedlenie w całokształcie zaoferowanego przez strony materiału dowodowego. Jednocześnie na podstawie tak przeprowadzonego postępowania dowodowego i zgromadzonych dowodów, Sąd I instancji wywiódł trafne wnioski i oceny prawne, które Sąd Okręgowy w całości podziela.

Powód w swej apelacji nie kwestionował ustaleń faktycznych Sądu I instancji, z których jednoznacznie wynika, że depeszą (...) nr (...)/(...) wysłaną przez (...) (niemiecki odpowiednik (...), działający w ramach E.) odwołano lot (...) z dnia 29 czerwca 2022 r., podając w depeszy przyczynę w postaci (...) (tj. leżącą po stronie służb kontroli ruchu – (...)), a w ramach SI (supplementory information) uszczegółowiono, że przyczyną jest awaria sprzętu służb kontroli ruchu lotniczego. W konsekwencji służby kontroli ruchu lotniczego były zmuszone do ograniczenia ruchu lotniczego do 50% normalnej przepustowości i odwołania niektórych lotów. Zatem przyczyną odwołania lotu była awaria systemu służącego do zarządzania przestrzenią powietrzną, bez którego nie da się obsłużyć wszystkich lotów, i zarazem wynikająca z tego decyzja służb kontroli ruchu lotniczego, której przewoźnik musiał się podporządkować. Nie ulega wątpliwości, że okoliczności tej nie można było przewidzieć ani przezwyciężyć, zaś wybrana przez pasażera możliwość uzyskania zwrotu ceny biletu (art. 8 ust. 1 lit. a rozp. 261/2004), a nie lotu alternatywnego świadczy o należytym wywiązaniu się z obowiązku minimalizacji niedogodności dla pasażera.

Sąd pierwszej instancji nie dopuścił się naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. Należy mieć na uwadze, że przepis ten przyznaje sądowi swobodę w ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego, a zarzut naruszenia tego uprawnienia tylko wtedy może być uznany za usprawiedliwiony, jeżeli przedstawione przez sąd rozumowanie jest sprzeczne z regułami logiki bądź z doświadczeniem życiowym. Jeżeli zaś z określonego materiału dowodowego sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena sądu nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów i musi się ostać, choćby w równym stopniu na podstawie tego samego materiału dowodowego dawały się wysnuć wnioski odmienne. Podkreślić należy, że dla skuteczności zarzutu naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. nie wystarcza twierdzenie o wadliwości dokonanych ustaleń faktycznych, odwołujące się do stanu faktycznego, który w przekonaniu skarżącego odpowiada rzeczywistości. Konieczne jest wskazanie przyczyn dyskwalifikujących postępowanie sądu w tym zakresie. W szczególności skarżący powinien wskazać, jakie kryteria oceny naruszył sąd przy ocenie konkretnych dowodów, uznając brak ich wiarygodności i mocy dowodowej lub niesłusznie im je przyznając.

Zdaniem Sądu odwoławczego argumentacja apelacji w tym zakresie nie stanowi nawet próby wykazania, że sąd uchybił zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego, a to jedynie może być przeciwstawione uprawnieniu sądu do dokonywania swobodnej oceny dowodów, lecz stanowi w istocie odmienną ocenę w zakresie podjęcia przez przewoźnika wszelkich racjonalnych środków w celu przeciwdziałania lub minimalizacji negatywnych skutków odwołania lotu, ograniczoną wyłącznie do ogólnych, niezwiązanych ze sprawą twierdzeń. Sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, przyjmując że odwołanie lotu spowodowane było nadzwyczajną okolicznością w rozumieniu art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 261/2004 i została spełniona przez przewoźnika określona w tym przepisie przesłanka dotycząca podjęcia wszelkich racjonalnych środków w celu uniknięcia opóźnienia.

Przechodząc do omówienia zarzutów naruszenia prawa materialnego, Sąd odwoławczy nie znalazł podstaw do uwzględnienia argumentacji prezentowanej wraz z zarzutem naruszenia art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 261/2004.

Zgodnie z tym przepisem, obsługujący przewoźnik lotniczy nie jest zobowiązany do wypłaty rekompensaty przewidzianej w art. 7, jeżeli może dowieść, że odwołanie jest spowodowane zaistnieniem nadzwyczajnych okoliczności, których nie można było uniknąć pomimo podjęcia wszelkich racjonalnych środków. Powołane przepisy rozporządzenia nr 261/2004 stosuje się również w przypadku, gdy pasażerowie lotów opóźnionych poniosą stratę czasu wynoszącą co najmniej trzy godziny, polegającą na przybyciu do ich miejsca docelowego co najmniej trzy godziny po pierwotnie przewidzianej przez przewoźnika lotniczego godzinie przylotu (zob. wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE z dnia 19 listopada 2009 r., C-402/07 i C-432/07). Motyw 15 preambuły rozporządzenia nr 261/2004 przewiduje, że za nadzwyczajne okoliczności powinno uważać się także sytuacje, gdy decyzja kierownictwa lotów w stosunku do danego samolotu spowodowała danego dnia powstanie dużego opóźnienia, przełożenie lotu na następny dzień albo odwołanie jednego lub więcej lotów tego samolotu pomimo podjęcia wszelkich racjonalnych środków przez zainteresowanego przewoźnika, by uniknąć tych opóźnień lub odwołań lotów.

W niniejszej sprawie nadzwyczajną okolicznością w rozumieniu art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 261/2004 było ograniczenie ruchu lotniczego spowodowane awarią systemu służącego do zarządzania przestrzenią powietrzną, a w konsekwencji odwołanie lotu (...) z dnia 29 czerwca 2022 r. Wysłana przez (...) (niemiecki odpowiednik (...), działający w ramach E.) depesza (...) nr (...)/(...) jednoznacznie bowiem wskazywała jako przyczynę awarii (...) (tj. leżącą po stronie służb kontroli ruchu – (...)), a w ramach SI (supplementory information) uszczegółowiono, że przyczyną jest awarią sprzętu służb kontroli ruchu lotniczego.

Sąd Okręgowy nie ma wątpliwości, że nadzwyczajnej okoliczności w postaci decyzji kierownictwa lotów, która zainicjowała powyższy łańcuch zdarzeń, nie można było przewidzieć ani uniknąć. Wobec tego trudno zarzucić pozwanemu przewoźnikowi brak podjęcia wszelkich rozsądnych środków w celu niwelowania skutków ewentualnych nadzwyczajnych okoliczności.

Zarzuty naruszenia art 8 ust. 1 lit. a rozporządzenia (WE) nr 261/2004 oraz art. 5 ust. 1 lit. c w zw. z art. 7 ust. 1 lit. a rozporządzenia (WE) nr 261/2004 – jako oparte na tej samej argumentacji – należało uznać za bezzasadne. Apelujący w ramach tych zarzutów ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że w przedmiotowej sprawie obsługujący przewoźnik nie „podjął wszelkich racjonalnych środków” w rozumieniu art. 5 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 261/2004, a przez co pozwany nie udowodnił, że nie ponosi odpowiedzialności odszkodowawczej względem powoda.

Wbrew twierdzeniom apelacji Sąd Rejonowy nie dopuścił się naruszenia art. 6 k.c., prawidłowo uznając że pozwany przewoźnik sprostał ciężarowi dowodu w zakresie dołożenia należytych starań by zniwelować skutki odwołania lotu, a przede wszystkim, że będąca przyczyną tego odwołania awaria systemu służącego do zarządzania przestrzenią powietrzną i odpowiednie decyzje służb kontroli ruchu lotniczego pozostawały poza granicami jego działalności.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, stwierdzić należało, iż pozwany udowodnił wystąpienie przesłanki egzoneracyjnej, zwalniającej go od odpowiedzialności odszkodowawczej, wynikającej z art. 5 ust. 3 Rozporządzenia nr 261/2004, dlatego też Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił omawianą apelację.

O kosztach postępowania odwoławczego Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. – stosownie do zasady odpowiedzialności za wynik postępowania oraz stawek minimalnych pełnomocnika interwenienta ubocznego po stronie pozwanej, co uzasadniało przyjęcie za podstawę stawek określonych w § 2 pkt 2 zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, do dnia zapłaty (art. 98 § 1 ¹ k.p.c.).