Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 13 listopada 2023 r., znak (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. odmówił ubezpieczonej M. C. prawa do jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy, który miał miejsce 19 maja 2023 r., ponieważ Komisja Lekarska ZUS ustaliła 0% uszczerbku na zdrowiu.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła ubezpieczona M. C. podnosząc, że uszczerbek został oceniony niewłaściwie, a wypadek wywołał u niej istotne dysfunkcje i obrażenia czaszki, powodujące ból.

W odpowiedzi na odwołanie organ wniósł o jego oddalenie powołując się, na wydane w ramach kontroli orzeczenia lekarza orzecznika ZUS – orzeczenia Komisji Lekarskiej ZUS oraz Przewodniczącego Komisji Lekarskich ZUS stwierdzające u ubezpieczonej 0% uszczerbku na zdrowiu w związku z wypadkiem przy pracy.

Pismem z dnia 8 sierpnia 2024 r. (k. 50-51) odwołująca sprecyzowała swoje żądanie, wnosząc o przyznanie jej 10% uszczerbku na zdrowiu, w miejsce pierwotnie wnioskowanych 5%.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

M. C. jest zatrudniona w firmie (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G., jako opiekun dzieci w przewozach szkolnych w gminie N., w wymiarze ¾ etatu. W dniu 19 maja 2023 r. doznała wypadku przy pracy, kiedy przy gwałtowanym hamowaniu autobusu bezwładnie upadła na podłogę i uderzyła głową o metalowy kant podestu, w wyniku czego doznała rany ciętej głowy po lewej stronie, licznych potłuczeń, zasinień głowy, ucha, podstawy czaszki i potłuczeń oraz krwiaków na całym ciele.

Niesporne , nadto: protokół powypadkowy – k. 4-5 akt wypadkowych ZUS.

W wyniku wypadku przy pracy z dnia 19 maja 2023 r. M. C. doznała urazu głowy bez utraty przytomności z raną tłuczoną w okolicy skroniowej lewej. Długotrwałym następstwem jest blizna w okolicy skroniowej lewej długości ok. 3 cm, przy ucisku tkliwa.

Następstwo to powoduje 1% długotrwały uszczerbek na zdrowiu (zgodnie z punktem 1a tabeli procentowej stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu) – poniżej 5% ze względu na dyskretny charakter widoczności blizny, która jest niebolesna.

Dowód : opinia biegłego sądowego z zakresu ortopedii k. 21-23, opinia uzupełniająca – k. 53, dokumentacja medyczna – w aktach ZUS.

Z punktu widzenia neurologicznego wypadek przy pracy z 19 maja 2023 r. spowodował u M. C. uraz głowy z raną tłuczoną skóry owłosionej w okolicy skroniowej, bez następstw klinicznych. Nie stwierdzono odchyleń w zakresie nerwów czaszkowych czy zaburzenia czucia. U odwołującej nie występują objawy zespołu bólowego, ani neurologiczne objawy ubytkowe. W następstwie tego wypadku u M. C. nie doszło do długotrwałego lub stałego uszczerbku na zdrowiu w wyniku zdarzenia z dnia 19 maja 2023 r.

Dowód : opinia biegłej sądowej z zakresu neurologii k. 73, opinia uzupełniająca – k. 103, dokumentacja medyczna – w aktach ZUS.

Sąd zważył, co następuje:

Odwołanie okazało się częściowo uzasadnione.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (tekst jedn.: Dz.U. z 2025 r. poz. 1644) ubezpieczonemu, który wskutek wypadku przy pracy lub choroby zawodowej doznał stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, przysługuje jednorazowe odszkodowanie. Stały uszczerbek na zdrowiu stanowi takie naruszenie sprawności organizmu, które powoduje upośledzenie czynności organizmu nie rokujące poprawy, natomiast uszczerbek długotrwały naruszenie czynności organizmu powodujące upośledzenie jego czynności na okres przekraczający sześć miesięcy, mogące jednak ulec poprawie (art. 11 ust. 2 i 3 ustawy). Za wypadek przy pracy uważa się nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną powodujące uraz lub śmierć, które nastąpiło w związku z pracą: 1. podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika zwykłych czynności lub poleceń przełożonych, 2. podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika zwykłych czynności na rzecz pracodawcy, nawet bez polecenia, 3. w czasie pozostawania pracownika w dyspozycji pracodawcy w drodze między siedzibą pracodawcy a miejscem wykonywania obowiązku wynikającego ze stosunku pracy (art. 3 ust. 1 ustawy).

W rozpoznawanej sprawie poza sporem było, że zdarzenie z 19 maja 2023 r. miało charakter wypadku przy pracy, więc nie było potrzeby w niniejszym postępowaniu szczegółowego analizowania, przy wykonywaniu czynności jakiego rodzaju ubezpieczona doznała w tym dniu obrażeń.

Stan faktyczny został przez Sąd odtworzony na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, w szczególności aktach wypadkowych organu rentowego oraz złożonej do akt i zgromadzonej w osobnych aktach ZUS dokumentacji medycznej. Sąd uznał dowody z dokumentów za miarodajne i wystarczające do poczynienia ustaleń w sprawie, albowiem ich autentyczność i rzetelność sporządzenia nie była kwestionowana przez żadną ze stron, nie wzbudziła również zastrzeżeń Sądu.

Sporna w sprawie była natomiast okoliczność, czy i w jakiej wysokości ubezpieczona doznała uszczerbku na zdrowiu na skutek wypadku przy pracy z 19 maja 2023 r. Ubezpieczona kwestionowała bowiem orzeczenie Komisji Lekarskiej ZUS, jakie legło u podstaw wydania zaskarżonej decyzji, a w którym Komisja określiła doznany przez nią uszczerbek na 0%.

Orzekanie o uszczerbku na zdrowiu następuje w oparciu o przepisy odpowiednich aktów wykonawczych wydanych na podstawie powołanej wyżej ustawy. W dacie wydawania zaskarżonej decyzji takim aktem wykonawczym było rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 grudnia 2002 r. w sprawie szczegółowych zasad orzekania o stałym lub długotrwałym uszczerbku na zdrowiu, trybu postępowania przy ustalaniu tego uszczerbku oraz postępowania o wypłatę jednorazowego odszkodowania (tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 233), wydane na podstawie art. 11 ust. 5 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych.

Wymienione rozporządzenie normujące zasady orzekania o uszczerbku na zdrowiu zawiera tabelę, w której dla poszczególnych schorzeń przewidziane są określone wartości lub granice uszczerbku na zdrowiu.

Ponieważ ocena stanu zdrowia ubezpieczonego wymagała wiadomości specjalnych, Sąd dopuścił w sprawie dowód z opinii biegłych z zakresu właściwego dla rodzaju urazu doznanego przez ubezpieczoną, a mianowicie biegłych lekarzy specjalistów z zakresu ortopedii i neurologii.

W ocenie biegłego ortopedy przebyty przez ubezpieczą uraz spowodował u niej długotrwały uszczerbku na zdrowiu w rozmiarze 1%. Biegły uzasadnił swój wniosek z opinii rozpoznanym urazem głowy bez utraty przytomności z raną tłuczoną w okolicy skroniowej lewej. Wskazał przy tym, że długotrwałym następstwem jest blizna w okolicy skroniowej lewej o długości ok. 3 cm, która jest tkliwa przy ucisku.

Tabela uszczerbkowa przewiduje stały uszczerbek lub widełki uszczerbku, w których mogą poruszać się biegli. Stanowiąca załącznik do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 grudnia 2002 r. tabela uszczerbkowa w punkcie 1a wskazuje na uszkodzenie powłok czaszki (bez uszkodzeń kostnych); znaczne uszkodzenie powłok czaszki, rozległe, ściągające blizny – w zależności od rozmiaru, który wiąże się z uszczerbkiem od 5 do 10%.

Rozporządzenie uszczerbkowe przewiduje możliwość przyjęcia uszczerbku na zdrowiu, gdy w tabeli brak odpowiedniej dla danego przypadku pozycji. W takiej sytuacji uszczerbek podlega ocenie wedle pozycji najbardziej zbliżonej, przy czym możliwe jest określenie jego wartości poza granicami wskazanymi w tej pozycji w zależności od różnicy między stwierdzanym stanem a stanem ujętym w danej pozycji (§ 8 ust. 3 rozporządzenia). Biegły ortopeda zasadnie skorzystał z tej możliwości, uzasadniając to słabo widoczną i niebolesną blizną.

Do powyższej opinii zarzuty wniosła jedynie ubezpieczona. Organ rentowy w piśmie z 8 lipca 2024 r. zgodził się z jej wnioskami. Natomiast odnosząc się do zarzutów ubezpieczonej, to biegły ortopeda w opinii uzupełniającej odniósł się do nich: podtrzymał swoje wnioski i wyjaśnił charakter rany uzasadniający uszczerbek poniżej progu 5%. Dodał, że odwołująca mogłaby zostać zbadana także przez lekarza neurologa. Jednakże, biorąc pod uwagę fakt, że nie doszło do uszkodzenia centralnego układu nerwowego, a jedynym następstwem opisywanego wypadku była rana tłuczona w okolicy skroniowej.

Biegła z zakresu neurologii T. P. w swojej opinii stwierdziła, że u odwołującej nie doszło do długotrwałego czy stałego uszczerbku na zdrowiu w wyniku wypadku z dnia 19 maja 2023 r. Biegła w swojej opinii opisała stan kliniczny odwołującej się oraz to, że nie stwierdzono objawów ubytkowych ani żadnych odchyleń w zakresie nerwów czaszkowych.

Do powyższej opinii strona odwołująca wniosła zarzuty, kwestionując ustalenia faktyczne poczynione przez biegłą. Odwołująca podniosła, że opinia została sporządzona lakonicznie i nie odzwierciedla jej realnego stanu zdrowia. W odpowiedzi na zarzuty, biegła neurolog podtrzymała swoją opinię i wyjaśniła, że podczas badania nie stwierdziła neurologicznych objawów ubytkowych ani objawów zespołu bólowego kręgosłupa. Ponadto, bezpośrednio po zdarzeniu odwołująca została przewieziona do szpitala, gdzie wykonano badanie TK głowy, które nie wykazało żadnych zmian. W związku z powyższym biegła podtrzymała swoje wnioski.

Opinie biegłych, wydane po badaniu M. C. oraz analizie dostępnej dokumentacji medycznej dotyczącej stanu jej zdrowia Sąd ocenia jako pełne, jasne i spójne, a wnioski z nich płynące w sposób logiczny i przekonujący umotywowane. Powyższe przy uwzględnieniu, iż biegli to wysokiej klasy specjaliści o wieloletnim doświadczeniu klinicznym i specjalności odpowiedniej do schorzeń odwołującej się, nakazywało uznać sporządzone przez nich opinie za rzetelne i wiarygodne, a w konsekwencji podzielić zawarte w nich wnioski, nie znajdując podstaw do ich zakwestionowania.

W tych warunkach należało w ślad za opinią biegłego z zakresu ortopedii, zmienić zaskarżoną decyzję i przyznać M. C. prawo do jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy z 19 maja 2023 r. w wysokości odpowiadającej 1% procent długotrwałego uszczerbku na zdrowiu.

W konsekwencji, Sąd, w oparciu o art. 477 ¹⁴ § 2 k.p.c. zmienił zaskarżoną decyzję jak w punkcie pierwszym wyroku, a w pozostałym zakresie na podstawie art. 477 ¹⁴ § 2 k.p.c. odwołanie oddalił jak w punkcie drugim orzeczenia.

sędzia Konrad Kujawa

ZARZĄDZENIE

1.  (...)

2.  (...)

3.  (...)

(...)