Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych

POSTANOWIENIE

Dnia 14 listopada 2025 r.

Sąd Rejonowy dla Wrocławia–Śródmieścia we Wrocławiu Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie:

Przewodniczący: Sędzia Agnieszka Motyczyńska

po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2025 roku we Wrocławiu na posiedzeniu niejawnym

sprawy z powództwa S. K.

przeciwko (...) w K.

o zapłatę

postanawia:

na podstawie art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. odrzucić pozew, albowiem przed tut. Sądem toczyła się pod sygnaturą akt IV P 150/24 sprawa pomiędzy tymi samymi stronami o to samo roszczenie; sprawa pomiędzy tymi samymi stronami i o to samo roszczenie, została przed tut. Sądem zakończona nieprawomocnym wyrokiem z dnia 14 listopada 2024r.;

Sygnatura akt IV P 630/25

UZASADNIENIE

postanowienia z dnia 14 listopada 2025 roku

Powódka S. K. reprezentowana przez pełnomocnika będącego adwokatem, pozwem skutecznie wniesionym w dniu 7 sierpnia 2025 r. wniosła o zasądzenie od strony pozwanej (...) w K. tytułem uposażenia kwoty 200 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 10 czerwca 2022r. do dnia zapłaty oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty.

W uzasadnieniu pozwu wskazano, że powódka jest funkcjonariuszem pełniącymi służbę w pozwanym (...) i dochodzi uposażenia za część okresu, za jaki się należy, tj. za jeden miesiąc. W ocenie powódki ocena zasadności powództwa winna być dokonana przez pryzmat uprzedniej oceny rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23.03.2022r. w sprawie dodatków o charakterze stałym lub uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej, bowiem w/w rozporządzenie wprowadza mechanizm podwyżkowy skutkujący nierównym traktowaniem i dyskryminacją funkcjonariuszy z uwagi na kryterium jakim jest staż cywilny przed służbą. Z tego powodu powódka nie otrzymała dodatku służbowego w kwocie 416 zł pomimo, że spełnia wszelkie ustawowe warunki do otrzymania tego dodatku w pełnej wysokości. Nadto powódka podała, iż na przeszkodzie nie stoi okoliczność , iż między stronami toczy się lub toczyło postępowanie o odszkodowanie z tytułu naruszenia przez pracodawcę zasady równego traktowania w zatrudnieniu, bowiem podstawą prawną roszczenia powodów jest art. 18 ^3d k.p. Tymczasem w niniejszym postepowaniu powódka dochodzi wyrównania wynagrodzenia w zakresie dodatku służbowego na podstawie art. 18§3 k.p. Od 1 stycznia 2022 r. weszły w życie przepisy znowelizowanej ustawy o Służbie Więziennej, a jednym z jej postanowień było zaliczenie do wysługi lat, od której okresu uzależniona jest wysokość dodatku, okresów studiów dziennych oraz świadczenia pracy na podstawie umowy o pracę w podmiotach nie będących służbą mundurową poprzedzających przyjęcie do służby. Nadto we wspólnym komunikacie Ministerstwa Sprawiedliwości, Centralnego Zarządu Służby Więziennej oraz Związków Zawodowych z dnia 10 lutego 2022 r. podano, że każdy funkcjonariusz Służby Więziennej otrzyma ze skutkiem od 1 stycznia 2022 r. podwyżkę uposażenia nie niższą niż 624 zł brutto. Podwyżki miały zostać zrealizowane ze środków zagwarantowanych ustawą z dnia 17 grudnia 2021 r. „Program modernizacji Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Ochrony Państwa w latach 2022-2025” o ustanowieniu „Programu modernizacji Służby Więziennej w latach 2022-2025” oraz o zmianie ustawy o Policji i niektórych innych ustaw oraz ustawą budżetową na rok 2022. Szczegółowy sposób realizacji podwyżek został określony w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 15 marca 2022 r., wydanym na podstawie art. 58 ust. 3 ustawy o Służbie Więziennej. Powódce ustalono uposażanie zgodnie z zasadami wynikającymi z rozporządzenia wykonawczego, pozbawiając ją podwyżki dodatku służbowego w części modernizacyjnej w kwocie przyznanej innym funkcjonariuszom w maksymalnej kwocie, tj. 416 zł. Kwota 416 zł została określona w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z 15.03.2022r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej jako dodatek służbowy. Warunki jego przyznawania określone są w ustawie o Służbie Więziennej i dotyczą szeroko rozumianej oceny wywiązywania się przez funkcjonariusza z powierzonych mu obowiązków służbowych. Zdaniem powódki strona pozwana, pozbawiając podwyżki w kwocie 416 zł tytułem dodatku służbowego nie dokonała w ogóle oceny z wywiązywania się z powierzonych obowiązków służbowych a jedynie ujawnienie przez powódkę „okresów cywilnych” poprzedzających służbę. W ocenie powódki doszło do nierównego traktowania i dyskryminacji ze względu na staż cywilny poprzedzający służbę. Wskazano na treść art. 32 Konstytucji RP i prawo powódki do poszukiwania ochrony przed dyskryminacją w ramach stosunku służbowego. Podniesiono, że nie występują jakiekolwiek kryteria różnicowania uposażeń funkcjonariuszy , sam ustawodawca tego nie uczynił a niedozwolonymi kryteriami zróżnicowania sytuacji pracowników (stanowiącego dyskryminację) są kryteria wymienione w art. 11(1) k.p., 18(3a) §1 k.p., w przepisach szczególnych.

Sąd ustalił i zważył, co następuje:

Powódka S. K. reprezentowana przez pełnomocnika będącego adwokatem, wniosła w dniu 7 sierpnia 2025 r. do Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu pozew o zasądzenie dodatku służbowego w kwocie 200 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 10 czerwca 2022r. do dnia zapłaty z tytułu naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu od strony pozwanej (...) w K. oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu wskazano, że powódka jest funkcjonariuszem pełniącym służbę w (...) w K.. Od dnia 1 stycznia 2022 r. weszły w życie przepisy znowelizowanej ustawy o Służbie Więziennej, a jednym z jej postanowień było zaliczenie do wysługi lat od której okresu uzależniona jest wysokość dodatku za wysługę lat okresów studiów dziennych oraz świadczenia pracy na podstawie umowy o pracę w podmiotach nie będących służbą mundurową poprzedzających przyjęcie do służby. Wcześniej dodatek za wysługę lat wyliczany był wyłącznie z uwzględnieniem okresu służby. Jednocześnie w Służbie Więziennej realizowane były podwyżki uposażeń m.in. na podstawie § 6 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 15 marca 2022 r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej ustalono powodom dodatek służbowy pomniejszony o wzrost dodatku stażowego. Powódka podniosła, że nie otrzymała podwyżki dodatku służbowego w maksymalnej kwocie 416 zł w przeciwieństwie do innych funkcjonariuszy zatrudnionych na podobnych stanowiskach służbowych. Praca powódki oraz innych osób zajmujących stanowisko podobne jest pracą jednakową, w związku z tym nie jest zrozumiałe różnicowanie wynagrodzenia, jakie otrzymuje powódka i inni funkcjonariusze. Takie ukształtowanie warunków wynagradzania stanowi przejaw dyskryminacji Poza stażem pracy nie było żadnych innych kryteriów, które różnicowały wysokość dodatku służbowego funkcjonariuszy w pozwanym zakładzie. Najwyższy dodatek w kwocie 416 zł przysługuje funkcjonariuszom legitymującym się jednocześnie najniższym stażem pracy. Uzyskanie wyższego stażu pracy (tak ja u powódki) prowadziło do ustalenia dodatku służbowego na poziomie niższym lub w ogóle go pozbawiał. Tym samy w ocenie powódki doszło do dyferencjacji wynagrodzeń, dla której jedynym kryterium jest staż pracy poprzedzający przyjęcie do służy. Powódka dochodzi wyrównania wynagrodzenia w zakresie dodatku służbowego, a podstawy swoich roszczeń upatrują w przepisie art. 18 §3 k.p. , zgodnie z którym postanowienia umów o pracę i innych aktów, na podstawie których powstaje stosunek pracy, naruszające zasadę równego traktowania w zatrudnieniu są nieważne. Zamiast tych postanowień stosuje się odpowiednie przepisy prawa pracy , a razie braku takich przepisów, postanowienia te należy zastąpić odpowiednimi postanowieniami niemającymi charakteru dyskryminacyjnego. Powódka została nierówno potraktowana w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej.

Pozew w sprawie S. K. został zarejestrowany pod sygnaturą IV P 150/24. Wyrokiem z dnia 14 listopada 2024 roku powództwo zostało oddalone. W dniu 31 grudnia 2024r. od powyższego wyroku wpłynęła apelacja do Sądu Okręgowego we Wrocławiu VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych; sprawa toczy się pod sygn. VIII Pa 41/25.

Pozew powódki podlegał odrzuceniu z uwagi na stan zawisłości sporu.

Zgodnie z art. 192 pkt 1 k.p.c. z chwilą doręczenia pozwu nie można w toku sprawy wszcząć pomiędzy tymi samymi stronami nowego postępowania o to samo roszczenie. Zgodnie zaś art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. Sąd odrzuci pozew, jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została już prawomocnie osądzona.

Doręczenie pozwanemu odpisu pozwu wywołuje skutki procesowe i materialnoprawne. Najważniejszym skutkiem procesowym jest powstanie co do roszczenia procesowego stanu sprawy w toku, określanego w doktrynie jako zawisłość prawna (zawiśnięcie sporu, lis pendens), stanowiącego przeszkodę do równoczesnego prowadzenia kolejnego procesu o to samo roszczenie między tymi samymi stronami (choćby w odmiennych rolach). Zawisłość jest prewencyjnym środkiem zabezpieczenia prawomocności orzeczenia, dlatego proces prowadzony z naruszeniem art. 192 pkt 1 k.p.c. nie może zakończyć się wyrokiem pod rygorem nieważności postępowania (art. 379 pkt 3 k.p.c.). W przypadku wykrycia stanu sprawy w toku sąd obowiązany jest odrzucić pozew (art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.) w tej sprawie, w której pozew został później doręczony pozwanemu, chociażby oba powództwa zostały wytoczone w tym samym dniu. Stan sprawy w toku trwa aż do momentu uprawomocnienia się orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie, tj. wyroku albo postanowienia odrzucającego pozew lub umarzającego postępowanie (P. Telenga [w:] Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz aktualizowany. Tom I. Art. 1-729, red. A. Jakubecki, LEX/el. 2019, art. 192.)

Przepis art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. obliguje Sąd do odrzucenia pozwu jedynie w przypadku przedmiotowej i podmiotowej tożsamość dwóch spraw. Kumulacja tych elementów pozwala na stwierdzenie, że doszło lub może dojść do powtórnego wydania orzeczenia w tej samej sprawie. Chodzi przy tym nie tylko o tożsamość przedmiotu rozstrzygnięcia w obu sprawach, lecz również identyczność podstawy sporu, czyli okoliczności faktycznych, z których wynika w jednej i drugiej sprawie roszczenie procesowe.

Jeśli zatem powódka ponownie wystąpiła z powództwem przeciwko stronie pozwanej o zapłatę z tytułu naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu w zakresie wynagrodzenia, to powinien wykazać, że wystąpiły tego rodzaju okoliczności faktyczne, które doprowadziły do zmiany podstawy faktycznej sporu.

O zakresie rozstrzygnięcia sądu decyduje zaś „żądanie” w rozumieniu art. 321 § 1 k.p.c., które należy odnosić zarówno do treści żądania (wniosku o zasądzenie), jak i faktów powoływanych na jego uzasadnienie, z zastrzeżeniem możliwości dokonania jego wykładni zmierzającej do uwzględnienia rzeczywistej woli powoda.

W ocenie Sądu porównanie żądań oraz uzasadnień pozwu i pism procesowych złożonych w niniejszej sprawie opisanych szczegółowo powyżej prowadzi do wniosku o identyczności podstawy faktycznej tych sporów. Sama różnica wysokości roszczeń pieniężnych, nie zmienia powyższej oceny.

Roszczenia w porównywanych sprawach dotyczą naruszenia zasady równego traktowania poprzez różnicowanie uposażeń funkcjonariuszy zatrudnionych u strony pozwanej, pomimo braku istnienia – w ocenie powoda – obiektywnych kryteriów dyferencjacji. W obydwu sprawach powód powoływał się na art. 18(3a) k.p. i art. 18§3 k.p., 18(3b) k.p.

Jedynie na marginesie Sąd zauważa, że funkcjonariusze służb mundurowych, w tym Służby Więziennej, nie świadczą pracy w stosunku pracy – wykonują oni bowiem swoje obowiązki na podstawie służbowego stosunku zatrudnienia o charakterze administracyjnoprawnym (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 kwietnia 2009 r., sygn. akt I PK 218/08). Pozew w niniejszej sprawie podlegał odrzuceniu ze względu na stwierdzenie negatywnej przesłanki procesowej, nie podlegał zatem merytorycznej ocenie, Sąd jedynie ustalił ramy sporu wynikające z żądania i wskazanej na jego poparcie podstawy faktycznej.

Powódka swoje roszczenie oparła na art. 18§3 k.p., które jest podstawową zasadą prawa pracy, zaś powoływane przez powódkę w obydwu sprawach jako podstawa prawna jego roszczenia art. 11(2) k.p., art. 18(3a) k.p. i art. 18(3b) k.p. są częścią zespołu unormowań dotyczących równego traktowania w zatrudnieniu (do którego należy również art. 18 § 3 k.p.).

Sąd Najwyższy w wyroku z 22 lutego 2007 r. (sygn. akt I PK 242/06) wyjaśnił, że w razie naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu w zakresie wysokości wynagrodzenia w przeszłości pracownik może dochodzić odszkodowania w wysokości różnicy między wynagrodzeniem, jakie powinien otrzymywać bez naruszenia zasady równego traktowania, a wynagrodzeniem rzeczywiście otrzymywanym na podstawie art. 18(3d) k.p. Odszkodowanie z art. 18(3d) obejmuje wyrównanie uszczerbku w dobrach majątkowych i niemajątkowych pracownika (por. wyroki Sądu Najwyższego z 7 stycznia 2009 r., III PK 43/08, i z 10 lipca 2014 r., II PK 256/13). Przepis ten przyznaje prawo do odszkodowania w wysokości co najmniej minimalnego wynagrodzenia niezależnie od powstania jakiejkolwiek szkody.

Powódka wystąpiła już z powództwem o odszkodowanie za naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu w zakresie wynagradzania za okres po 1 stycznia 2022 r., a sprawa ta zakończyła się wyrokiem oddalającym powództwo w I instancji. Co istotne, powódka określiła w sprawie zawisłej wcześniej swój uszczerbek związany z nieuprawnioną dyferencjacją na kwotę 4.242 zł, nie określając przy tym końcowej daty trwania okresu nierównego traktowania. Z uzasadnienia pozwu wynika, że odszkodowanie w tej wysokości dotyczy okresu po 1 stycznia 2022 r. Z kolei roszczenie w niniejszej sprawie również dotyczy zapłaty za okres 1 miesiąca, bez wskazania konkretnego miesiąca z ustawowymi odsetkami od dnia 10 czerwca 2022r. Samo określenie żądań jako „zapłaty dodatku służbowego”, nie zmienia faktu, że w istocie dotyczą one roszczeń z tytułu naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu w zakresie wynagradzania, co wynika z okoliczności faktycznych uzasadniających roszczenia powódki. Sprawy dotyczą tych samych okresów i tych samych podmiotów. Powódka w istocie żąda zapłaty odszkodowania z tytułu naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu, z tą tylko różnicą w porównaniu ze sprawą IV P 150/24 , że zamiast żądać odszkodowania w wysokości minimalnego wynagrodzenia, żąda odszkodowania w wysokości różnicy pomiędzy uposażeniem które otrzymuje, a które powinna w swojej ocenie otrzymywać. Cała argumentacja zawarta w pozwie jest ukierunkowana na rzekome naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu.

Uzasadnienia pozwów w sprawach IV P 150/24 i IVP 630/25 są właściwie identyczne pod względem argumentacji. Przytoczna została ta sama argumentacja prawna i te same fakty. Co więcej, pełnomocnik powódki przedstawił pełnomocnictwo „w sprawie o odszkodowanie, zapłatę, ustalenie treści umowy o pracę z tytułu naruszenia zakazu nierównego traktowania i dyskryminacji”. Z powyższego pełnomocnictwa wynika jednoznacznie, że intencją powódki było wytoczenie powództwa o zapłatę z tytułu naruszenia zakazu nierównego traktowania i dyskryminacji. Pełnomocnik powódki nie jest w ogóle umocowany do wytoczenia powództwa o zapłatę z innego tytułu. Biorąc zatem pod uwagę niemalże identyczne żądanie pozwów w obydwu sprawach, tożsamość podnoszonej w tych sprawach przez powoda argumentacji prawnej i przytaczanych faktów oraz treść pełnomocnictwa, skonkludować należy, że podstawa faktyczna (którą Sąd jest związany) roszczenia w obydwu sprawach jest taka sama, co powodowało konieczność odrzucenia pozwu w niniejszej sprawie, jako wniesionego później.

Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.