I C 886/23 - wyrok z uzasadnieniem Sąd Rejonowy w Nysie z 2025-06-12
Sygn. akt: I C 886/23 upr
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
12 czerwca 2025 r.
Sąd Rejonowy w Nysie I Wydział Cywilny
w składzie następującym:
|
Przewodniczący: |
Sędzia Sądu Rejonowego Remigiusz Drzewiecki |
|
Protokolant: |
p.o. protokolanta sądowego Paulina Bigos |
po rozpoznaniu 12 czerwca 2025 r. na rozprawie w N.
sprawy z powództwa D. F.,
przy udziale interwenienta ubocznego (...) S.A. z siedzibą w W.
przeciwko Towarzystwu (...) S.A. z siedzibą w W.
o zapłatę
I. zasądza od strony pozwanej Towarzystwa (...) S.A. z siedzibą w W. na rzecz powoda D. F. 4904,48 zł (cztery tysiące dziewięćset cztery złote czterdzieści osiem groszy) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od:
- kwoty 4189,48 zł (cztery tysiące sto osiemdziesiąt dziewięć złotych czterdzieści osiem groszy) od 10 września 2023 r. do dnia zapłaty,
- kwoty 715 zł (siedemset piętnaście złotych) od 15 września 2023 r. do dnia zapłaty,
II. w pozostałym zakresie powództwo oddala,
III. zasądza od powoda D. F. na rzecz strony pozwanej Towarzystwa (...) S.A. z siedzibą w W. 454,28 zł (czterysta pięćdziesiąt cztery złote dwadzieścia osiem groszy) tytułem zwrotu części poniesionych kosztów procesu, wraz z odsetkami, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od prawomocności niniejszego wyroku do dnia zapłaty,
IV. nakazuje ściągnąć od strony pozwanej Towarzystwa (...) S.A. z siedzibą w W. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Nysie 87,17 zł (osiemdziesiąt siedem złotych siedemnaście groszy) tytułem zwrotu części wyłożonych tymczasowo przez Skarb Państwa kosztów opinii biegłego,
V. nakazuje ściągnąć od powoda D. F. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Nysie 176,98 zł (sto siedemdziesiąt sześć złotych dziewięćdziesiąt osiem groszy) tytułem zwrotu części wyłożonych tymczasowo przez Skarb Państwa kosztów opinii biegłego,
VI. odstępuje do obciążania powoda kosztami interwencji ubocznej.
UZASADNIENIE
25 października 2023 r. powód D. F. złożył do Sądu Rejonowego w Nysie pozew o zapłatę, w którym domagał się od strony pozwanej Towarzystwa (...) S.A. z siedzibą w W. zasądzenia na jego rzecz 14 285 zł tytułem odszkodowania za uszkodzenia pojazdu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od 15 lipca 2023 r. do dnia zapłaty. Nadto domagał się zasądzenia od pozwanej na rzecz powoda 715 zł tytułem kosztów sporządzenia opinii przez niezależnego rzeczoznawcę wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia 15 września 2023r. do dnia zapłaty. Powód wniósł również o zasądzenie na jego rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu pozwu wskazano, że w następstwie kolizji drogowej z 15 lipca 2023 r., doszło do powstania szkody w pojeździe marki M. (...) model ML 420 o nr rej. (...), stanowiącym własność powoda. Sprawca przedmiotowego zdarzenia ubezpieczony był od odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych u strony pozwanej. Powód zgłosił szkodę w pojeździe u strony pozwanej, jednak pozwana nie spełniła świadczenia odpowiadającego pełnej wysokości szkody. Łącznie pozwana wypłaciła na rzecz powoda 8219,81 zł tytułem odszkodowania za szkodę w pojeździe. Powód nie zgadzając się wypłaconym odszkodowaniem zlecił ustalenie szkody w pojeździe niezależnemu rzeczoznawcy, który ustalił wysokość szkody w pojeździe powodów wskutek zdarzenia z 15 lipca 2023 r. na 22 829,75 zł. Za tę ekspertyzę powód zapłacił 715 zł. Powód domagał się w niniejszej sprawie zasądzenia różnicy między odszkodowaniem wypłaconym przez stronę pozwaną, a ustalonym przez niezależnego rzeczoznawcę oraz kosztów prywatnej ekspertyzy.
W odpowiedzi na pozew z 18 grudnia 2023 r. (k. 56-63) strona pozwana Towarzystwo (...) S. A. w W. wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na jej rzecz zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Nadto domagała się zawiadomienia o toczącym się procesie (...) S. A. w W. i wezwania go do wzięcia udziału w sprawie a trybie art. 84 k.p.c.
W uzasadnieniu zajętego stanowiska w sprawie pozwana potwierdziła, że przyjęła swoją odpowiedzialność za skutki zdarzenia z 15 lipca 2023 r. oraz fakt wypłaty na rzecz powoda odszkodowania w kwocie 8219,81zł. Pozwana wskazała, że wypłacona kwota pozwoliła na przywrócenie przedmiotowego pojazdu do stanu, jaki istniał przez zaistnieniem szkody w pełnym zakresie. Pozwana zarzuciła, że pojazd został naprawiony, wobec czego brak jest podstaw do rozliczenia szkody w oparciu o hipotetyczne koszty naprawy. Pozwana wskazała, że w związku z naprawą pojazdu brak jest jakiegokolwiek uzasadnienia dla domagania się kosztorysowego rozliczenia szkody. Pozwana nadto zarzuciła, że przedłożony kosztorys jest zawyżony.
28 marca 2024r. do sprawy w charakterze interwenienta ubocznego po stronie pozwanej dołączyło (...) S.A z siedzibą w W. składając interwencję uboczną(k. 89-90) i wnosząc o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od strony powodowej na rzecz interwenienta ubocznego kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu interwencji interwenient uboczny wskazał, iż wywodzi swój interes prawny w rozstrzygnięciu sprawy na korzyść pozwanego w związku z łączącą go z kierującym pojazdem sprawcy szkody w dniu zdarzenia umową ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych (tzw. podwójne ubezpieczenie). Interwenient wskazał również, iż w razie uznania przez Sąd roszczenia na niekorzyść pozwanego istnieje prawdopodobieństwo, iż pozwany w oparciu o art. 824 1 § 2 k.c. wystąpi do interwenienta ubocznego o roszczenie stanowiące 50 % zasądzonego roszczenia na rzecz powoda.
W dalszym toku postępowania strony nie zmieniały swoich stanowisk procesowych.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny :
W następstwie kolizji drogowej z 15 lipca 2023 r., powstała szkoda w pojeździe marki M. (...) model ML 420 o nr re. (...), którego współwłaścicielem jest D. F.. Sprawcą przedmiotowego zdarzenia był kierujący pojazdem, który ubezpieczony był w zakresie obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych u strony pozwanej.
Dowód: bezsporne.
Powód zgłosił stronie pozwanej Towarzystwu (...) S. A. w W. powstanie w przedmiotowym pojeździe szkody. W toku postępowania likwidacyjnego pozwana sporządziła kalkulację naprawy uszkodzonego pojazdu zgodnie z którą koszt naprawy wyniósł 8219,81 zł. Decyzją z 21 lipca 2023 r. strona pozwana wypłaciła powodowi D. F. odszkodowanie w wysokości 6691,72 zł.
Powód D. F. nie zgodził się z wysokością wypłaconego odszkodowania i wniósł odwołanie od ww. decyzji. Decyzją z 9 sierpnia 2023 r. pozwana wypłaciła powodowi 1528,09 zł tytułem dalszego odszkodowania. W związku z tym, iż powód w dalszym ciągu nie zgadzał się z kwotą wypłaconego odszkodowania na zlecenie powoda rzeczoznawca samochodowy J. K. sporządził kalkulację naprawy przedmiotowego samochodu po zdarzeniu z 15 lipca 2023 r. Rzeczoznawca ustalił wartość rynkową pojazdu na dzień szkody tj. 15 lipca 2023 r. na kwotę 40 700 zł. Koszt naprawy uszkodzonego pojazdu został ustalony na 22 829,75 zł. Koszt sporządzenia prywatnej wyceny technicznej wyniósł 715 zł i został zapłacony przez powoda.
Powód pismem z 25 lipca 2023 r. wezwał pozwaną do zapłaty (...).03 zł tytułem brakującej części odszkodowania oraz 715 zł tytułem zwrot kosztów sporządzenia prywatnej wyceny przez rzeczoznawcę, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. W toku postępowania likwidacyjnego pozwana wypłaciła powodowi łącznie 8219,81 zł tytułem odszkodowania.
Pismem z 30 sierpnia 2023r. powód działający przez profesjonalnego pełnomocnika wezwał pozwaną do zapłaty kwoty 14 609,94zł tytułem brakującego odszkodowania oraz kwoty 715 zł tytułem sporządzenia opinii przez niezależnego rzeczoznawcę, a to wszystko w terminie 7 dni od doręczenia pisma pod rygorem skierowania sprawy na drogę postepowania sądowego. Pismem z dnia 29 września 2023r. strona pozwana nie uznała reklamacji i odmówiła wypłaty.
Dowód: wycena naprawy pojazdu i kalkulacja naprawy nr (...)-01 z 15 lipca 2023 r. k. 11-23, ocena techniczna nr (...) z 24 lipca 2023r. k. 24-35, reklamacja powoda k. 36, wezwanie do zapłaty k. 37, decyzja z 9 sierpnia 2023 r. k. 38-39, faktura VAT nr (...) k. 46, akta szkodowe na płycie CD k. 68, wezwanie do zapłaty z 30 sierpnia 2023r. k. 40-41, pismo pozwanej z 29 września 2023r. k. 44-45, pismo pozwanej z 21.08.2023 r. k. 42-43.
Pojazd, którego dotyczy sprawa, stanowił własność powoda i został przez niego sprowadzony z Niemiec. Był to samochód wyprodukowany w 2006 roku, należący do lepszej wersji danego modelu. Po sprowadzeniu pojazdu do Polski nie były w nim przeprowadzane żadne naprawy. W dacie zakupu pojazd znajdował się w bardzo dobrym stanie technicznym. W dniu 4 września 2022 r. przeprowadzono dodatkowy przegląd techniczny, którego konieczność wynikała wyłącznie z odprysków na szybie przedniej. W wyniku tego dokonano wymiany całej szyby. Poza tą wymianą, aż do momentu zdarzenia szkodowego w 2023 r., pojazd nie był poddawany żadnym naprawom. Pojazd nie był również serwisowany w serwisie autoryzowanym – wymiany oleju oraz filtrów właściciel dokonywał we własnym zakresie. Po powstaniu szkody pojazd nie został naprawiony. Zakład ubezpieczeń zaproponował bezgotówkową naprawę w warsztacie zlokalizowanym w M.. Po zapoznaniu się z opiniami na temat tego warsztatu dostępnymi w Internecie, właściciel pojazdu zrezygnował z tej propozycji. Z opinii niezależnego rzeczoznawcy wynikało ponadto, że części zaoferowane przez ubezpieczyciela nie były częściami oryginalnymi. Pojazd nie został naprawiony i w takim stanie – bez wykonania jakichkolwiek prac naprawczych po szkodzie – został sprzedany 9 listopada 2023 r. do komisu za kwotę 12 000 zł.
Dowód: przesłuchanie powoda D. F. k. 83, umowa kupna – sprzedaży pojazdu z 9.11.2023 r. k. 80-81.
Koszt naprawy pojazdu marki M. (...) o nr rejestracyjnym (...) po zdarzeniu z 15 lipca 2023 r. wynosi 21 416.92 zł brutto, przy uwzględnieniu cen nowych części oryginalnych do wykonania naprawy i technologii producenta w nieautoryzowanym warsztacie.
Natomiast koszt naprawy do stanu sprzed zdarzenia z 15 lipca 2023r. z wykluczeniem uszkodzeń niepochodzących z wskazanego zdarzenia z zastosowaniem cen części oryginalnych części oryginalnych z logo producenta pojazdu wynosi 12 409,29zł brutto.
Części oznaczone jako (...) (bez logo producenta pojazdu) nie mogą być uznane za równoważne jakościowo z częściami oryginalnymi O, ponieważ po zakończeniu produkcji pod nadzorem producenta pojazdu dostawca może zmienić komponenty lub procedury technologiczne, co wpływa na trwałość i bezpieczeństwo. Sprzedawcy części (...) nie przedstawiają oświadczeń producenta o zgodności technologii produkcji. Różnice cenowe nie świadczą o jakości, lecz wynikają z marż sprzedawców. Artykuł prasowy i dane z programu A. nie stanowią dowodu jakości części innej niż O. Kalkulacja kosztów naprawy nie obliguje do stosowania najtańszych części lub usług. Ustalenie wartości pojazdu przed i po szkodzie wymaga kompletnych danych dokumentujących jego stan, którymi dysponowała strona.
Dowód: opinia biegłego sądowego z zakresu techniki samochodowej J. D. (1) z 24.10.2024 r. k. 110-128, opinia uzupełniająca biegłego J. D. (1) z dnia 24 kwietnia 2025r. k. 163-180.
Sąd zważył co następuje
Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w części.
Bezspornymi pomiędzy stronami procesu były: fakt uszkodzenia 15 lipca 2023 r. pojazdu marki M. (...) model ML 420 o nr rej. (...), będącego własnością D. F., osoba sprawcy szkody oraz zakres szkody, a także to, że sprawca był ubezpieczony u strony pozwanej w ramach obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych, jak i to, że do ubezpieczyciela poszkodowanego Towarzystwa (...) S.A. została zgłoszona szkoda oraz że ubezpieczyciel ten przeprowadził postępowanie likwidacyjne szkody (...)-01 i przyznał poszkodowanemu łączną kwotę 8219,81zł brutto w ramach likwidacji szkody. Sporna pozostawała kwestia wysokości kosztów prac niezbędnych do przywrócenia pojazdu do stanu sprzed szkody.
Ustaleń faktycznych Sąd dokonał na podstawie dokumentów przedłożonych przez stronę powodową oraz (...) S.A. prowadzący postępowanie likwidacyjne, których autentyczność i wiarygodność nie była kwestionowana. Do ustalenia stanu faktycznego posłużyły też zeznania powoda - poszkodowanego w kolizji, które są spójne, logiczne. Znalazły one potwierdzenie w pozostałym materiale dowodowym w tym opinii biegłego sądowego J. D. (1) z dnia 23 października 2024r. i 24 kwietnia 2025r., których ustalenia Sąd przyjął za własne, o czym szerzej poniżej.
Przepis art. 361 k.c. stanowi, że zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła (§1) i w powyższych granicach, w braku odmiennego przepisu ustawy lub postanowienia umowy, naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł, oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono (§2). Jednocześnie, zgodnie z art. 363 § 1 k.c. zdanie pierwsze, naprawienie szkody powinno nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Natomiast, jeżeli naprawienie szkody ma nastąpić w pieniądzu, wysokość odszkodowania, co do zasady, powinna być ustalona według cen z daty ustalenia odszkodowania (§2).
Z kolei wedle przepisu art. 13 ust. 2 ustawy z 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz. U. z dnia 16 lipca 2003 r.) w obowiązkowych ubezpieczeniach odpowiedzialności cywilnej odszkodowanie wypłaca się w granicach odpowiedzialności cywilnej podmiotów objętych ubezpieczeniem, nie wyżej jednak niż do wysokości sumy gwarancyjnej ustalonej w umowie. Zgodnie natomiast z art. 19 ust. 1 powołanej ustawy poszkodowany w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia obowiązkowego odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczeń bezpośrednio od zakładu ubezpieczeń. O zgłoszonym roszczeniu zakład ubezpieczeń powiadamia niezwłocznie ubezpieczonego. Ponadto stosownie do art. 34 ust. 1 tej ustawy, z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje odszkodowanie, jeżeli posiadacz lub kierujący pojazdem mechanicznym są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, której następstwem jest śmierć, uszkodzenie ciała, rozstrój zdrowia bądź też utrata, zniszczenie lub uszkodzenie mienia. Wreszcie art. 14 ust 1 ustawy z 22 maja 2003 r stanowi, że zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie w terminie 30 dni licząc od dnia złożenia przez poszkodowanego lub uprawnionego zawiadomienia o szkodzie. Wedle ustępu 2 wyżej wskazanego artykułu, w przypadku gdyby wyjaśnienie w terminie, o którym mowa w ust. 1 okoliczności niezbędnych do ustalenia odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń albo wysokości odszkodowania okazało się niemożliwe, odszkodowanie wypłaca się w terminie 14 dni od dnia, w którym przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe, nie później jednak niż w terminie 90 dni od dnia złożenia zawiadomienia o szkodzie chyba, że ustalenie odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń albo wysokości odszkodowania zależy od toczącego się postępowania karnego lub cywilnego. W terminie, o którym mowa w ust. 1 przywołanego przepisu, zakład ubezpieczeń zawiadamia na piśmie uprawnionego o przyczynach niemożności zaspokojenia jego roszczeń w całości lub w części, jak również o przypuszczalnym terminie zajęcia ostatecznego stanowiska względem roszczeń uprawnionego, a także wypłaca bezsporną część odszkodowania.
Mając na uwadze wskazane powyżej przepisy prawa, należy stwierdzić, że zakres obowiązku odszkodowawczego wyznaczony został przez przepis art. 361 § 2 k.c. zgodnie, z którym naprawienie szkody w mieniu (szkody majątkowej) obejmuje straty, które poszkodowany poniósł oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. Tym samym szkoda, to nic innego, jak uszczerbek w prawnie chronionych dobrach poszkodowanego, czyli stan niekorzystny dla poszkodowanego, przy czym powstały wbrew woli poszkodowanego. Wskazany przepis powszechnie uznawany jest, jako przejaw aprobaty ustawodawcy dla obowiązku pełnego kompensowania szkody majątkowej, tak w zakresie straty, jak i utraconych korzyści, przy czym o stracie mówimy wówczas, gdy nastąpiło zmniejszenie aktywów lub zwiększenie pasywów poszkodowanego, a więc rzeczywisty uszczerbek w majątku należącym do niego w chwili zdarzenia, za które odpowiedzialność została przypisana oznaczonemu podmiotowi. A zatem uczynienie zadość obowiązkowi płynącemu z art. 361 k.c. wymaga aby odszkodowanie miało charakter pełnego w granicach szkody prawnie relewantnej albowiem, co do zasady, celem odpowiedzialności odszkodowawczej jest usunięcie uszczerbku wywołanego określonym zdarzeniem. Natomiast skoro podstawową funkcją odszkodowania jest kompensacja, to oznacza, że odszkodowanie powinno przywrócić w majątku poszkodowanego stan rzeczy naruszonych zdarzeniem wyrządzającym szkodę, obejmując między innymi to, co w majątku ubyło na skutek zdarzenia. Odszkodowanie ma wyrównać uszczerbek w majątku poszkodowanego powstały w następstwie zdarzenia wyrządzającego szkodę.
Ustalenia istnienia i wielkości szkody dokonuje się za pomocą metody różnicowej, która nakazuje przyjąć za szkodę różnicę między rzeczywistym stanem dóbr poszkodowanego z chwili dokonywania ustaleń a stanem hipotetycznym, jaki istniałby, gdyby do zdarzenia sprawczego nie doszło. Metoda ta charakteryzuje się tym, że uwzględnieniu podlegają wszelkie następstwa określonego zdarzenia dla majątku poszkodowanego, nie tylko bezpośrednie np. w postaci uszkodzenia samochodu, co miało miejsce w tej sprawie, ale także i dalszych konsekwencji, których skutkiem jest zmniejszenie aktywów albo zwiększenie pasywów poszkodowanego.
W przypadku odszkodowania z tytułu odpowiedzialności cywilnej – a z takim mamy do czynienia w tej sprawie, świadczenie zakładu ubezpieczeń zawsze polega na wypłacie sumy pieniężnej i nie może przybrać postaci restytucji naturalnej chyba, że poszkodowany wyrazi wyraźną zgodę na taką formę przywrócenia uszkodzonej rzeczy do stanu sprzed powstania szkody. Przepis art. 805 k.c. stanowi, bowiem, że świadczenie ubezpieczyciela, przy ubezpieczeniu majątkowym, polega na zapłacie określonego odszkodowania za szkodę powstałą wskutek przewidzianego w umowie wypadku.
Przenosząc powyższe rozważania ogólne na grunt tej sprawy, należy podkreślić, że wysokość odszkodowania ma odpowiadać kosztom przywrócenia uszkodzonemu pojazdowi wartości sprzed wypadku. A skoro wartość sprzed wypadku może zostać przywrócona w następstwie naprawy pojazdu, to odszkodowanie powinno odpowiadać kosztom tej naprawy, przy czym za słuszne należy uznać twierdzenie, że w sytuacji, gdy naprawienie szkody ma nastąpić przez zapłatę przez zobowiązanego odpowiedniej sumy pieniężnej, to wysokość tej sumy winna być tak ustalona, aby rekompensowała naprawienie całej poniesionej szkody. W tym miejscu warto przytoczyć fragment uzasadnienia wyroku Sądu Najwyższego z 11.06.2001 r. (sygn. akt V CKN 266/00) zgodnie, z którym w przypadku szkody w pojeździe mechanicznym, przez odpowiednią sumę pieniężną wymienioną w art. 363 k.c. należy rozumieć taką, która odpowiada wysokości szkody, a zatem taką, jaką poszkodowany musi zapłacić za towary i usługi służące restytucji uszkodzonego pojazdu. Jednocześnie roszczenie o świadczenie należne od zakładu ubezpieczeń w ramach ubezpieczenia komunikacyjnego odpowiedzialności cywilnej z tytułu kosztów przywrócenia uszkodzonego pojazdu do stanu pierwotnego jest wymagalne niezależnie od tego, czy naprawa została dokonana, a obowiązek naprawienia szkody przez zapłatę odszkodowania nie jest uzależniony od tego, czy poszkodowany dokonał naprawy rzeczy i czy w ogóle zamierza ją naprawić (por. wyrok SN z 16.05.2002 sygn. akt V CKN 1273/00, wyrok SA w Katowicach z 17.03.2004 r. sygn. akt I ACa 32/04). Tym samym, za zasadne należy uznać twierdzenie, że naprawienie szkody w sytuacji, gdy ma nastąpić przez zapłatę przez zobowiązanego odpowiedniej sumy pieniężnej, winno polegać na zapłacie sumy pieniężnej ustalonej według przewidywanych kosztów naprawy pojazdu, na które składają się: określone konieczne prace naprawcze oraz koszt nowych części zamiennych, a także koszt materiałów związanych z pracami naprawczymi i montażem nowych elementów pojazdu w miejsce uszkodzonych. Jednocześnie wysokość odszkodowania winna uwzględniać rynkowe ceny oryginalnych części zamiennych, a nie ich nieautoryzowanych zamienników, a także ceny usług koniecznych do przeprowadzenia naprawy, skoro za uzyskane odszkodowanie poszkodowany ma mieć stworzoną możliwość przywrócenia uszkodzonego pojazdu do stanu sprzed wypadku, korzystając w tym celu z usług warsztatów naprawczych oraz stosując części zamienne właściwe dla marki uszkodzonego pojazdu, zapewniające mu przez to przywrócenie pojazdowi wartości sprzed wypadku i wyrównania powstałego w następstwie wypadku uszczerbku w majątku poszkodowanego. Nie powinno również budzić wątpliwości to, że wartość pojazdu na rynku określa między innymi jego marka, a co za tym idzie to, że pojazd w całości składa się z oryginalnych elementów autoryzowanych przez producenta danej marki samochodu.
Odszkodowanie przysługujące od ubezpieczyciela odpowiedzialności cywilnej za uszkodzenie pojazdu mechanicznego obejmuje niezbędne i ekonomicznie uzasadnione koszty naprawy pojazdu, ustalone według cen części zamiennych i usług występujących na lokalnym rynku. Ponadto winno obejmować kwotę podatku od towarów i usług (VAT) w zakresie, w jakim poszkodowany nie może obniżyć podatku od niego należnego o kwotę podatku naliczonego (por. uchwały SN z 13.06.2003 sygn. akt III CZP 32/03 i z 17.05.2007 sygn. akt III CZP 150/06).
W tym miejscu należy podkreślić, poszkodowany nie ma obowiązku skorzystać z propozycji naprawy uszkodzonego pojazdu w sieci naprawczej warsztatów współpracujących z zakładem ubezpieczeń, a nie korzystając z takiej propozycji przywrócenia uszkodzonego pojazdu do stanu sprzed powstania szkody, nie może ponieść żadnych negatywnych konsekwencji. W szczególności, zakład ubezpieczeń nie jest uprawniony ograniczyć kwoty odszkodowania w sytuacji, gdy koszt naprawy samochodu lub zakupu części zamiennych będzie wyższy niż możliwy do uzyskania w sieci naprawczej TU, a poszkodowany, mimo to nie przyjął propozycji naprawy samochodu w jednym z warsztatów współpracujących z (...) S.A. Naprawa szkody przez zakład ubezpieczeń w ramach odpowiedzialności cywilnej za uszkodzenie pojazdu mechanicznego może przybrać postać restytucji naturalnej, tylko i wyłącznie, kiedy poszkodowany wyrazi taką wolę wyrównania powstałej szkody. Z punktu widzenia prawa poszkodowanego do pełnej kompensacji szkody majątkowej bez znaczenia pozostaje ewentualna kwestia uzyskania niższego kosztu naprawy uszkodzonego pojazdu w ramach naprawy zleconej przeprowadzonej w warsztacie należącym do sieci naprawczej pozwanego zakładu ubezpieczeń. Dysponentem formy uzyskania pełnej kompensacji szkody majątkowej w ramach odszkodowania z tytułu odpowiedzialności cywilnej sprawcy szkody, zawsze pozostaje poszkodowany, a obowiązek zakładu ubezpieczeń naprawienia szkody przez zapłatę odszkodowania nie jest uzależniony od tego, czy poszkodowany dokonał naprawy rzeczy i czy w ogóle zamierza ją naprawić. Podkreślenia wymaga również to, że w przypadku odszkodowania przysługującego od ubezpieczyciela odpowiedzialności cywilnej za uszkodzenie pojazdu mechanicznego mowa jest, nie o kosztach najwyższych, najniższych czy realnych, ale o niezbędnych i ekonomicznie uzasadnionych kosztach naprawy pojazdu, które należy ponieść, aby uszkodzony pojazd udało się doprowadzić do stanu odpowiadającego stanowi sprzed powstania szkody. Poszkodowany, zgodnie z zasadą pełnej kompensacji szkody majątkowej, za uzyskane odszkodowanie ma mieć, bowiem stworzoną realną możliwość przywrócenia uszkodzonego pojazdu do stanu sprzed wypadku, korzystając w tym celu z usług warsztatów naprawczych oraz stosując części zamienne właściwe dla marki uszkodzonego pojazdu, zapewniające mu przez to przywrócenie pojazdowi wartości sprzed wypadku i wyrównania powstałego w następstwie wypadku uszczerbku w majątku poszkodowanego, przy czym ostatecznie to poszkodowany zdecyduje czy z tej możliwości skorzysta czy też odstąpi od naprawy pojazdu albo poprzestanie na naprawie dokonanej po najniższych kosztach, ale niegwarantującej mu, że w ten sposób pojazd zostanie przywrócony do stanu sprzed powstania szkody, nie tylko w rozumieniu stanu technicznego pozwalającego na dopuszczenie pojazdu do ruchu drogowego, ale również stanu odpowiadającego wartości rynkowej pojazdu sprzed postania szkody, na którą to wartość wpływ ma nie tylko to, czy samochód był uszkodzony, ale także czy jego naprawa została przeprowadzona przy użyciu części zamiennych odpowiadających tym, które w pojeździe zastosował jego producent (oryginalnych oznaczonych logo producenta pojazdu) oraz zgodnie z technologią naprawy pojazdu zalecaną przez jego producenta. Ostateczny wybór zawsze winien należeć do poszkodowanego i nigdy nie może stanowić przesłanki dla ustalenia wysokości należnego mu odszkodowania.
Biegły sądowy z zakresu techniki samochodowej J. D. (2), w wydanej przez siebie opinii wyliczył, że wysokość szkody w pojeździe marki M. (...) model ML 420 o nr rej. (...) będącej następstwem zdarzenia drogowego z 15 lipca 2023 r. wynosi 12 409,29 zł brutto, przyjmując przywrócenie pojazdu do stanu sprzed zdarzenia drogowego, ale z wykluczeniem uszkodzeń niepochodzących z omawianego zdarzenia szkodowego z zastosowaniem cen części oryginalnych z logo producenta i zastosowaną stawką za roboczogodzinę w kwocie 120 zł. Na wskazaną kwotę składały się robocizna w kwocie 2620 zł netto, koszty dodatkowe w kwocie 80 zł, lakierowanie w kwocie 3936,19zł ( w tym koszty robocizny to kwota 1560 zł i koszty materiału 2376,19 zł) oraz koszty części zamiennych w łącznej kwocie 3452,66 zł netto.
Natomiast odszkodowanie przyznane przez pozwanego nie pozwala na przywrócenie pojazdu do stanu sprzed szkody przy zastosowaniu średnich stawek stosowanych w zakładach blacharsko – lakierniczych oraz technologii naprawy zalecanej przez producenta. W dacie zdarzenia samochód miał około 17 lat. Przebieg samochodu wynosił 296 593 kilometrów. Pojazd w dacie zdarzenia był w bardzo dobrym stanie. Do czasu zdarzenia nie były przeprowadzane w nim żadne naprawy. Po powstaniu szkody pojazd nie został naprawiony. Zakład ubezpieczeń zaproponował bezgotówkową naprawę w warsztacie zlokalizowanym w M.. Po zapoznaniu się z opiniami na temat tego warsztatu dostępnymi w Internecie, właściciel pojazdu zrezygnował z tej propozycji. Z opinii niezależnego rzeczoznawcy wynikało ponadto, że części zaoferowane przez ubezpieczyciela nie były częściami oryginalnymi. Następnie poszkodowany zbył pojazd do komisu za kwotę 12 000 zł
Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu zasadnym było ustalenie wysokości szkody w pojeździe marki M. (...) model ML 420 o nr rej. (...) odpowiadającej uzasadnionym kosztom naprawy pojazdu, przyjmując średnie stawiki za naprawy blacharsko-lakiernicze oraz mechaniczne w wysokości 120 zł za roboczogodzinę. Sąd uznał sporządzoną opinię biegłego sądowego J. D. (2) za wiarygodny i wystarczający materiał dowodowy dla poczynienia ustaleń faktycznych w sprawie. Wnioski z niej płynące przyjął za własne. Opinia jest bowiem pełna, spójna i logiczna.
Jak wskazał biegły, w kosztorysie sporządzonym przez (...) S.A. zastosowano zaniżone stawki roboczogodziny dla napraw blacharsko – lakierniczych wynoszący 75 zł netto zamiast średnich stawek 130 zł były zaniżone w porównaniu do obowiązujących w okresie powstania szkody kwot na rynku N. i okolic oraz w ogóle na terenie woj. (...).
W świetle powyższych ustaleń oraz powołanych przepisów prawa, zdaniem Sądu, nie może budzić wątpliwości fakt, że odszkodowanie w wysokości 8219,81 zł przyznane poszkodowanemu przez stronę pozwaną w toku postępowania likwidacyjnego jest zaniżone. Sąd mając na uwadze powyższe, w tym wydaną w sprawie przez biegłego opinię oraz wysokość przyznanego odszkodowania w toku postępowania likwidacyjnego szkody uznał, że powództwo zasługuje prawie w całości na uwzględnienie i zasądził od strony pozwanej na rzecz strony powodowej, tytułem uzupełniającego odszkodowania 4189,48 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, liczonymi od 10 września 2023 r. (tj. po upływie 30 dni od dnia zgłoszenia szkody) do dnia zapłaty. W ocenie Sądu, w tym dniu ubezpieczyciel dysponował wszystkimi niezbędnymi danymi, co do rozmiarów szkody powstałych w pojeździe M. (...) model LM 420 na skutek zdarzenia drogowego z 15 lipca 2023 r. Strona pozwana miała możliwość dokonania pełnej i rzetelnej oceny zasadności żądania. Nie czyniąc natomiast zadość uzasadnionemu, jak wykazało przeprowadzone postępowanie dowodowe, żądaniu powoda, co do kwoty należnej tytułem odszkodowania, strona pozwana popadła w stan opóźnienia w spełnieniu świadczenia pieniężnego. Nie spełnienie świadczenia w pełnym zakresie ustalonym przez Sąd, skutkowało popadnięciem w opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za które to opóźnienie powód, na podstawie przepisu art. 481 § 1 k.c. może domagać się odsetek ustawowych za opóźnienie, choćby z tej przyczyny nie poniósł żadnej szkody. Mianowicie powołany przepis stanowi, że jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
Zakład ubezpieczeń realizując obowiązek wypłaty odszkodowania za szkodę majątkową w ramach obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego, stosując zasadę pełnej kompensacji szkody, winien dołożyć należytej staranności w ustaleniu zakresu szkody oraz wysokości kosztów naprawy uszkodzonego pojazdu pozwalających na przywrócenie przez poszkodowanego za wypłacone odszkodowanie pojazdu do stanu sprzed powstania szkody w pełnym tego słowa rozumieniu, a zatem również w zakresie rynkowej wartości pojazdu i w ustawowym 30 - dniowym terminie wypłacić poszkodowanemu należne mu odszkodowanie. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że przyznane poszkodowanym odszkodowanie, jako znacząco zaniżone i jako takie nie pozwalało na przywrócenie stanu uszkodzonego pojazdu do stanu sprzed powstania szkody. Stąd, w ocenie Sądu, żądanie pozwu w zakresie daty początkowej, od której miały zostać zasądzone ustawowe odsetki za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego przez stronę pozwaną z tytułu odszkodowania należało uznać za w pełni zasadne.
Sąd uznał za zasadne zasądzenie na rzecz powoda kwoty 715 zł tytułem zwrotu kosztów sporządzenia prywatnej opinii biegłego z zakresu techniki samochodowej. Powód jest osobą fizyczną, która nie ma obowiązku posiadać wiedzy specjalistycznej w zakresie technologii naprawy pojazdów, ustalania wysokości szkody czy weryfikacji, czy wypłacone przez ubezpieczyciela odszkodowanie w pełni kompensuje poniesioną stratę. Zlecając prywatną ekspertyzę, powód działał w celu weryfikacji stanowiska strony pozwanej i ustalenia rzeczywistej wysokości szkody. To właśnie na podstawie wniosków z tej opinii powód powziął wiedzę, że przysługuje mu roszczenie o wyższe odszkodowanie niż pierwotnie wypłacone. Koszt sporządzenia opinii pozostaje w adekwatnym związku przyczynowym ze szkodą i był konieczny dla skutecznego dochodzenia roszczeń w niniejszej sprawie, co uzasadnia jego uwzględnienie w zasądzonym świadczeniu.
Mając na uwadze powyższe Sąd w punkcie I wyroku zasądził od pozwanego na rzecz powoda łączną kwotę 4904,48 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od: kwoty 4189,48zł od dnia 10 września 2023r. do dnia zapłaty oraz kwoty 715 zł od dnia 15 września 2023r. do dnia zapłaty.
Zgodnie z art. 100 § 1 k.p.c., w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań, koszty procesu wzajemnie znoszą się lub są stosunkowo rozdzielane. W przedmiotowej sprawie powództwo zostało uwzględnione w zakresie 4904,48 zł z dochodzonej kwoty 15 000 zł, co oznacza, że powód wygrał sprawę w 33 %, zaś pozwany w 67 %. W związku z tym, sąd dokonał stosunkowego rozdzielenia kosztów postępowania pomiędzy powoda i pozwanego.
Powód poniósł następujące koszty procesu: 750 zł opłaty od pozwu, 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, 3600 zł wynagrodzenie pełnomocnika w stawce minimalnej ustalonej na podstawie § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, 1600 zł zaliczki na koszt opinii biegłego. Łącznie 5967 zł. Koszty należne powodowi to 33 % z 5967 zł = 1969,11 zł
Koszty poniesione przez pozwanego to: 3600 zł wynagrodzenia radcy prawnego w stawce minimalnej ustalonej na podstawie § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych i 17 zł opłaty skarbowej za udzielenie pełnomocnictwa. Razem 3617 zł. Koszty należne pozwanemu to 67 % z 3617 zł = 2423,39 zł
Sąd zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 454,28 zł tytułem zwrotu części kosztów procesu. Kwota ta stanowi różnicę pomiędzy kosztami należnymi pozwanemu od powoda w wysokości 2423,39 zł, a kosztami należnymi powodowi od pozwanego w wysokości 1969,11 zł.
Zgodnie z art. 107 k.p.c. interwenient uboczny, do którego nie mają zastosowania przepisy o współuczestnictwie jednolitym, nie zwraca kosztów przeciwnikowi strony, do której przystąpił. Sąd może jednak przyznać od interwenienta na rzecz wygrywającego sprawę przeciwnika strony, do której interwenient przystąpił, zwrot kosztów wywołanych samoistnymi czynnościami procesowymi interwenienta. Sąd może także przyznać interwenientowi koszty interwencji od przeciwnika obowiązanego do zwrotu kosztów. Wobec tego, że przepis ten daje tylko możliwość zasądzenia kosztów na rzecz interwenienta mając na względzie charakter sprawy, częściowe jedynie uwzględnienie powództwa Sąd postanowił odstąpić od obciążania powoda kosztami procesu na rzecz interwenienta ubocznego.
W zakresie kosztów opinii biegłego pokrytych tymczasowo przez Skarb Państwa, sąd również zastosował zasadę stosunkowego rozdzielenia kosztów na podstawie art. 113 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych w zw. z art. 100 k.p.c. Sąd obciążył kosztami biegłego pokrytymi przez Skarb Państwa w wysokości 264,15 zł strony w zakresie w jakim przegrały proces tj. powoda w 67 %, a pozwanego w 33 %.
Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.
Podmiot udostępniający informację: Sąd Rejonowy w Nysie
Osoba, która wytworzyła informację: Sędzia Sądu Rejonowego Remigiusz Drzewiecki
Data wytworzenia informacji: