Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 22 listopada 2022 roku

Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi - Południe w Warszawie VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie:

Przewodniczący: sędzia Joanna Napiórkowska-Kasa

po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2022 roku w Warszawie

na posiedzeniu niejawnym

sprawy W. C.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w S.

w związku z odwołaniem od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. z dnia 31 marca 2020 roku, znak: 360000/603/32335/2/2020-ZAS

o zasiłek chorobowy, podstawę wymiaru zasiłku chorobowego i świadczenia rehabilitacyjnego, odsetki

1.  przekazuje roszczenie o odsetki od dopłaty zasiłku chorobowego i świadczenia rehabilitacyjnego do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S.;

2.  oddala odwołanie w pozostałym zakresie;

3.  zasądza od W. C. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. kwotę 90,00 zł (dziewięćdziesiąt złotych 00/100) tytułem kosztów zastępstwa procesowego w obu instancjach.

Sygn. akt VI U 263/22

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 31 marca 2020 roku znak: 360000/603/32335/2/2020-ZAS Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. zmienił decyzję z dnia 21 stycznia 2020 roku znak: 360000/603/32335/1/2020-ZAS w ten sposób, że przyznał W. C. prawo do dopłaty do zasiłku chorobowego za okres od 22 grudnia 2009 roku do 13 czerwca 2010 roku i świecenia rehabilitacyjnego od 14 czerwca 2010 roku do 9 kwietnia 2011 roku, ustalił podstawę wymiaru zasiłku chorobowego od 22 grudnia 2009 roku do 13 czerwca 2020 roku w wysokości 3.618,86 zł, ustalił podstawę wymiaru świadczenia rehabilitacyjnego od 14 czerwca 2010 roku do 30 czerwca 2010 roku w wysokości 3.810,66 zł, od 1 lipca 20201 roku do 31 sierpnia 2010 roku w wysokości 3.316.38 zł, od 1 września 2010 roku do 30 listopada 2010 roku w wysokości 3.203,08 zł, od 1 grudnia 2010 roku do 28 lutego 2011 roku w wysokości 3.203,08 zł oraz od 1 marca 2011 roku do 9 kwietnia 2011 roku wynosi 3.438,21 zł. W uzasadnieniu organ rentowy podał, że w toku postepowania weryfikacyjnego i ustalania podstaw wypłaconych zasiłków chorobowych uwzględniono wypłacone mu wynagrodzenia na podstawie pisma Syndyka M. W. z dnia 8 października 2019 roku. Uwzględniona kwota to 10.185,73 zł jak wskazano w deklaracji RCA za lipiec 2019 roku. Kwota wskazana przez Syndyka masy upadłości dotyczyła wartości całej wierzytelności określonej w planie podziału funduszy z masy upadłości, a więc obejmujących kwoty brutto wynagrodzenia i naliczoną kwotę ZUS pracodawcy. Wobec czego na nowo ustalono postawę wymiaru zasiłku chorobowego i świadczeń rehabilitacyjnych z uwzględnieniem wypłaconych kwot dla W. C. tytułem jego wynagrodzenia z masy upadłości spółki.

(decyzja z dnia 31 marca 2020 roku – a.r.)

Od powyższej decyzji odwołanie wniósł W. C. zaskarżając ją w części. Wskazał, że wnosi o przyznanie mu dopłat do zasiłku chorobowego od 8 grudnia 2009 roku, wyliczenie podstawy wymiaru zasiłku chorobowego z uwzględnieniem wynagrodzenia wynikającego z umowy o pracę w kwocie 5.800 zł, wyliczenie zwaloryzowanej podstawy wymiaru zasiłku chorobowego przyjętej do obliczania świadczenia rehabilitacyjnego od 14 czerwca 2010 roku do dnia 30 czerwca 2010 roku z uwzględnieniem wyższej podstawy wymiaru zasiłku chorobowego, zasądzenie od organu rentowego na rzecz odwołującego brakującej dopłaty zasiłku chorobowego za okres od 8 grudnia 2009 roku do 13 czerwca 2010 roku oraz świadczenia rehabilitacyjnego od dnia 14 czerwca 2010 roku do 9 kwietnia 2011 roku wynikającej z prawidłowo wyliczonej dopłaty wymiaru zasiłku chorobowego i świadczenia rehabilitacyjnego wraz z odsetkami od dnia 31 lipca 2019 roku do dnia zapłaty. W uzasadnieniu wskazał, że organ rentowy nie uwzględnił prawidłowej podstawy wymiaru świadczeń z powodu niedopełnienia przez pracodawcę działań związanych z wypłatą mu pełnego wynagrodzenia wynikającego z umowy o pracę.

(odwołanie – k. 1-11)

Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania wskazując na poprawność argumentacji zawartej w zaskarżonej decyzji.

(odpowiedź na odwołanie – k.13-15)

Postanowieniem z dnia 1 października 2020 roku Sąd zawiadomił jako zainteresowanego (...) Sp. z o.o. w upadłości z siedzibą w miejscowości P..

Spółka nie przystąpiła do udziału w sprawie.

(postanowienie z dnia 1 października 2020 roku – k. 30)

Wyrokiem z dnia 14 września 2021 roku wydanym w sprawie o sygn. akt VI U 227/20 Sąd w sprawie o zasiłek chorobowy, podstawę wymiaru zasiłku chorobowego i świadczenia rehabilitacyjnego, odsetki związku z odwołaniem od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. z dnia 31 marca 2020 roku, znak: 360000/603/32335/2/2020-ZAS – przekazał roszczenie o odsetki od dopłaty zasiłku chorobowego i świadczenia rehabilitacyjnego do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. oraz oddalił odwołanie w pozostałym zakresie.

(wyrok – k. 78)

Od powyższego wyroku apelacje wywiódł pełnomocnik odwołującego. Sprawa wywołana apelacja odwołującego została zarejesrtowana w Sądzie Okręgowym Warszawa – Praga w Warszawie pod sygn.. akt VII Ua 86/21.

(apelacja – k.93-99)

Wyrokiem z dnia 18 maja 2022 roku wydanym w sprawie o sygn. akt VII Ua 86/21 Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie uchylił w całości wyrok z dnia 14 września 2021 roku wydany w sprawie o sygn. akt VI U 227/20 i przekazał sprawę do Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie VII Wydziałowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, zniósł postępowanie sądowe od dnia 1 października 2020 roku oraz pozostawił temu Sądowi rozstrzygnięcia o kosztach procesu przed Sądem II Instancji. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że zaszła w sprawie przesłanka nieważności postępowania. Wynikało to z faktu, że zawiadomiona spółka (...) Sp. z o.o. w upadłości w dniu zawiadomienia jej jako zainteresowanego nie miała organu ustanowionego do jej reprezentowania, nie miała żadnej osoby upoważnionej do odbioru zawiadomienia. Sąd wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd I Instancji ma dokonać prawidłowego zawiadomienia zainteresowanego podmiotu rozważając w tym zakresie ustanowienie dla niej kuratora procesowego w trybie art. 69 § 1 k.p.c.

(wyrok SOWP – k. 126; uzasadnienie – k. 135-139)

Sąd ustalił co następuje:

Odwołujący się był zatrudniony od 21 stycznia 2008 roku do 30 czerwca 2010 roku na podstawie umowy o pracę u płatnika składek (...) Sp. z o.o. z siedzibą w P..

(okoliczności niesporne, zaświadczenie płatnik składek – k. 4 a.r.)

Spółka w której odwołujący był zatrudniony wypłaciła mu następujące wynagrodzenia z pracę za okres od grudnia 2008 roku do listopada 2009 roku:

- za grudzień 2008 roku – 4.990,87 zł,

- za styczeń 2009 roku – 5.001,40 zł,

- za luty 2009 roku – 2.588,70 zł,

- za marzec 2009 roku – 2.588,70 zł,

- za kwiecień 2009 roku – 2.754,70 zł,

- za maj 2009 roku – 2.551,84 zł,

- za czerwiec 2009 roku – 2.587,22 zł,

- za lipiec 2009 roku – 2.588,70 zł,

- za sierpień 2009 roku – 2.588,70 zł,

- za wrzesień 2009 roku – 2.588,70 zł,

- za październik 2009 roku – 2.588,73 zł,

- za listopad 2009 roku – 1.219,00 zł.

(zaświadczenie płatnika składek – k 4 a.r)

W toku postępowania upadłościowego (...) Sp. z o.o. w upadłości z siedzibą w P. o sygn. akt V GUp 1/10 prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Siedlcach V Wydział Gospodarczy, Syndyk Masy Upadłości w wyniku planu podziału uzyskanych ze zbycia składników masy, wypłacił odwołującemu dodatkowo kwoty tytułem wynagrodzenia za pracę.

- za luty 2009 roku – 2.800,00 zł,

- za marzec 2009 roku – 2.800,00 zł,

- za kwiecień 2009 roku – 2.800,00 zł,

- za maj 2009 roku – 1.785,73 zł.

Kwota łącznych przyznanych i wypłaconych odwołującemu należności wnosił 12.012.03 zł i obejmowała oprócz wynagrodzenia brutto, także naliczony ZUS pracodawcy.

(pismo syndyka z 10 stycznia 2020 roku – k. 58 a.r; pismo SR w Siedlcach V Wydział Gospodarczy z dnia 12 maja 2021 roku – k. 76)

Podstawa wymiaru zasiłku chorobowego za okres od 22 grudnia 2009 roku do 13 czerwca 2010 roku z uwzględnieniem wypłaconych mu wynagrodzeń po potrąceniu 13,71 % z każdego miesięcznego wynagrodzenia liczona od listopada grudnia 2008 roku wnosiła 3.618,86 zł (suma wypłaconych wynagrodzeń za 12 miesięcy po potrąceniu 13,71 % - 43.426,31 zł podzielona przez 12 miesięcy).

Podstawy wymiaru świadczenia rehabilitacyjnego wynoszą dla okresów od 14 czerwca 2010 roku do 30 czerwca 2010 roku w wysokości 3.810,66 zł, od 1 lipca 20201 roku do 31 sierpnia 2010 roku w wysokości 3.316.38 zł, od 1 września 2010 roku do 30 listopada 2010 roku w wysokości 3.203,08 zł, od 1 grudnia 2010 roku do 28 lutego 2011 roku w wysokości 3.203,08 zł oraz od 1 marca 2011 roku do 9 kwietnia 2011 roku wynosi 3.438,21 zł. Przy uwzględnieniu ograniczenia do 100% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.

(opinia biegłego z zakresu rachunkowości E. Z. – k. 51-58)

Odwołującemu, który był niezdolny do pracy od 8 grudnia 2009 roku do 21 grudnia 2009 roku (14 dni) pracodawca (...) Sp. z o.o. wypłacił wynagrodzenie za okres niezdolności do pracy zgodnie z art. 92 k.p.)

(zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu – k. 41 a.r.)

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, aktach organu rentowego, informacji uzyskanych przez Sąd z innych instytucji oraz opinii biegłego z zakresu rachunkowości E. Z.. Opinia biegłej była sporządzona poprawnie, zawierała logiczne wnioski i prawidłowe wyliczenia. Żadna ze stron nie kwestionowała metodologii biegłej, nie wskazywała na błędy, jakie biegła miała popełnić. Pełnomocnik odwołującego ustosunkowując się do opinii biegłej, wskazał tylko merytorycznie, że Sąd przy orzekaniu powinien brać pod uwagę wariant II opinii – uwzględniający wynagrodzenie odwołującego z zawartej umowy o pracę, a nie wynagrodzenie faktycznie wypłacone. Zbędne było uzupełnianie postępowania dowodowego, choćby o dowód z zeznań, ponieważ wszelkie okoliczności zostały przez Sąd ustalone, a przede wszystkim ustalono wypłacone odwołującemu wynagrodzenie. Bez znaczenia pozostawały jego zarobki jakie figurowały na umowie o pracę, czy też istnienie dwóch różnych umów w spółce (...) Sp. z o.o.

Sąd mając tak ustalony stan faktyczny na postawie kompleksowo zgormadzonego materiału dowodowego przeszedł do oceny zasadności odwołania. Sąd Okręgowy Warszawa – Praga w Warszawie nie wskazał, że zachodzi konieczność uzupełnienia materiału dowodowego w sprawie.

Sąd zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności przy ponownym rozpoznaniu sprawy zachodziła konieczność odniesienia się do wskazań podanych przez Sąd Okręgowy Warszawa – Praga w Warszawie, jako Sąd II Instancji. Zgodnie z art. 386 § 6 k.p.c. Ocena prawna wyrażona w uzasadnieniu wyroku sądu drugiej instancji wiąże zarówno sąd, któremu sprawa została przekazana, jak i sąd drugiej instancji, przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Nie dotyczy to jednak przypadku, gdy nastąpiła zmiana stanu prawnego lub faktycznego, albo po wydaniu wyroku sądu drugiej instancji Sąd Najwyższy w uchwale rozstrzygającej zagadnienie prawne wyraził odmienną ocenę prawną. Wyrażona w art. 386 § 6 k.p.c. zasada związania oceną prawną sądu drugiej instancji jest jedną z naczelnych ustrojowych zasad procesu cywilnego. Zasada ta zapobiega powtarzaniu popełnionych błędów oraz gwarantuje pewność i trwałość raz zajętego w sprawie stanowiska sądu wyższej instancji, co umożliwia stronom podjęcie właściwej obrony ich interesów procesowych i materialnoprawnych. Związanie, o jakim mowa w art. 386 § 6, oznacza m.in. zakaz formułowania przez sąd pierwszej instancji ocen prawnych sprzecznych z wyrażonymi wcześniej w uzasadnieniu sądu drugiej instancji, a nawet zakaz podejmowania jakichkolwiek prób podważania, czy kontestowania wiążącej go oceny prawnej. Ograniczenia wynikające z orzeczenia sądu drugiej instancji mają na celu jedynie zapobieżenie powtórzeniu się okoliczności powodujących wadliwość uchylonego orzeczenia. W ponownym postępowaniu sąd jest zobligowany do przeprowadzenia postępowania w kierunku wskazanym w orzeczeniu sądu drugiej instancji.

W niniejszej sprawie należy wskazać, że Sąd II Instancji dokonał nieprawidłowej oceny co do braku reprezentacji zawiadomionej spółki (...) Sp. z o.o. w upadłości jakiego to dokonał Sąd I Instancji w dniu 1 października 2020 roku. Na dzień zawiadomienia upadłej spółki jako zainteresowanego , jak wynika z odpisu zupełnego z Krajowego Rejestru Sądowego spółka (...) Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w P. nie miała zdolności sądowej, ani zdolności procesowej. Została wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego wpisem numer 17 z dnia 09 lipca 2020 roku (data uprawomocnienia 12 sierpnia 2020 roku). Tak więc w dniu dokonania zawiadomienia jako zainteresowanego wyżej wymienionej spółki nie mogło to odnieść skutku prawnego, albowiem spółka na dzień wydania stosownego postanawiania o zawiadomieniu jej jako zainteresowanego nie istniała, nie stwierdzono również jej następcy prawego. Spółka (...) Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w P. w dniu 01 października 2020 roku nie istniała w obrocie prawnym. Nie istniała więc możliwość ustanowienia dla takiej spółki kuratora trybie art. 69 § 1 k.p.c., albowiem podmiot dla którego miałoby mieć ustanowienie takiego kuratora – nie istniał już w dacie 1 października 2020 roku. Tak więc należy wskazać, że w dniu 1 października 2020 roku z powodu nieistnienia (...) Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej nie zachodziła również konieczność zawiadomienia jej jako zainteresowanego, ponieważ spółka nie istniała. Fakt braku reprezentacji pozostaje wtórnym wobec utarty bytu prawnego – zdolności sądowej tej spółki. Nie mogła więc ona wstąpić do sprawy jako zainteresowana niezależnie od braku reprezentacji.

Odwołanie podlegało oddaleniu, z wyjątkiem nowo zgłoszonego roszczenia o odsetki, które podlegało przekazaniu do organu rentowego celem jego rozpoznania.

W odwołaniu, pełnomocnik odwołującego W. C. wniósł o odsetki od dnia 31 lipca 2019 roku do dnia zapłaty w związku z wyliczeniem prawidłowej podstawy wymiaru świadczeń – zasiłku chorobowego i świadczenia rehabilitacyjnego. Z treści zaskarżonej decyzji wynika, że rozstrzygnięciem, ani w sentencji, ani w uzasadnieniu nie była objęta kwestia przyznania odwołującemu odsetek od dopłaty świadczeń z ubezpieczenia chorobowego.

Zgodnie z art. 464 § 1 KPC odrzucenie pozwu nie może nastąpić z powodu niedopuszczalności drogi sądowej, gdy do rozpoznania sprawy właściwy jest inny organ w związku z czym orzeczono jak w punkcie 1 sentencji wyroku.

W pozostałym zakresie odwołanie podlegało oddaleniu.

W pierwszej kolejności Sąd odniesie się do żądania przyznania odwołującemu dopłaty do zasiłku chorobowego za okres od 8 grudnia 2009 roku, a nie od 22 grudnia 2009 roku jak stwierdził organ rentowy. Zgodnie z art. 92 § pkt 1 k.p. za czas niezdolności pracownika do pracy wskutek choroby lub odosobnienia w związku z chorobą zakaźną - trwającej łącznie do 33 dni w ciągu roku kalendarzowego, a w przypadku pracownika, który ukończył 50 rok życia - trwającej łącznie do 14 dni w ciągu roku kalendarzowego - pracownik zachowuje prawo do 80% wynagrodzenia, chyba że obowiązujące u danego pracodawcy przepisy prawa pracy przewidują wyższe wynagrodzenie z tego tytułu. Natomiast zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (dalej jako ustawa zasiłkowa) - zasiłek chorobowy nie przysługuje za okresy niezdolności do pracy, w których ubezpieczony na podstawie przepisów o wynagradzaniu zachowuje prawo do wynagrodzenia. Okresy te wlicza się do okresu zasiłkowego. Odwołującemu jego ówczesny pracodawca (...) Sp. z o.o. wypłacił wynagrodzenie za okres niezdolności do pracy w okresie od 8 grudnia 2009 roku do 21 grudnia 2009 roku czyli za 14 dni. Oznacza to, że dopiero po zakończeniu wypłacania wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy przez pracodawcę, należny jest dla odwołującego zasiłek chorobowy za dalszą niezdolność do pracy. Wobec czego organ rentowy prawidłowo ustalił, że dopłatę do zasiłku chorobowego w związku z ustaloną wyższą niż pierwotnie podstawą wymiaru tego świadczenia należy przyznać od dnia następnego po 21 grudnia 2009 roku – czyli od 22 grudnia 2009 roku. Odwołującemu nie jest należny zasiłek chorobowy za okres kiedy otrzymywał wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy.

Kolejnymi elementami odwołania były kwestie ustalenia prawidłowej podstawy wymiaru świadczeń – zasiłku chorobowego za okres od 22 grudnia 2009 roku do 13 czerwca 2010 roku, oraz świadczeń rehabilitacyjnych od 14 czerwca 2010 roku do 9 kwietnia 2011 roku. Organ rentowy ustalił w zaskarżonej decyzji, że podstawa wymiaru zasiłku chorobowego od 22 grudnia 2009 roku do 13 czerwca 2020 roku wynosi - 3.618,86 zł. Natomiast podstawy wymiaru świadczenia rehabilitacyjnego od 14 czerwca 2010 roku do 30 czerwca 2010 roku w wysokości 3.810,66 zł, od 1 lipca 20201 roku do 31 sierpnia 2010 roku w wysokości 3.316.38 zł, od 1 września 2010 roku do 30 listopada 2010 roku w wysokości 3.203,08 zł, od 1 grudnia 2010 roku do 28 lutego 2011 roku w wysokości 3.203,08 zł oraz od 1 marca 2011 roku do 9 kwietnia 2011 roku wynosi 3.438,21 zł.

Zgodnie z art. 36 ust. 1 ustawy zasiłkowej - podstawę wymiaru zasiłku chorobowego przysługującego ubezpieczonemu będącemu pracownikiem stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone za okres 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy. Podstawą wymiaru zasiłku chorobowego jest wynagrodzenie faktycznie wypłacone przez pracodawcę (art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, tekst jedn.: Dz.U. z 2005 r. Nr 31, poz. 267), a w przypadku gdy pracodawca nie wypłaca pracownikowi wynagrodzenia, podstawą tą jest minimalne wynagrodzenie za pracę (art. 45 ust. 1 tej ustawy) - teza wyroku SN z dnia 7 września 2005 r., II UK 20/05. W uzasadnieniu Sąd Najwyższy wywiódł, że przepis art. 36 ust. 1 określa wynagrodzenie jako wypłacone, co "nie pozostawia pola do jakiejkolwiek innej interpretacji" (w sprawie tej sąd okręgowy wskazał, że pojęcie "wypłacone wynagrodzenie" oznacza fizyczne uzyskanie przez pracownika świadczenia pieniężnego). Sąd zauważył, że skoro zasiłek chorobowy wylicza się od podstawy, jaką jest wynagrodzenie wypłacone przez pracodawcę, to pracodawca wypłaca wynagrodzenie zaniżone w stosunku do umówionego lub nie wypłaca w ogóle wynagrodzenia - ma to wpływ na wysokość przyznanego pracownikowi zasiłku chorobowego.

W takiej sytuacji pracownik ma podstawę do żądania odszkodowania od pracodawcy za pozbawienie go możliwości otrzymania należnych świadczeń na skutek niewykonania przez niego obowiązku wypłacenia wynagrodzenia. Sąd Najwyższy wskazał również, że jeśli pracodawca nie wypłaca w ogóle wynagrodzenia, prawidłowo ustalona na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy podstawa wymiaru zasiłku chorobowego powinna być zerowa. Jednak w takiej sytuacji niezdolnemu do pracy z powodu choroby pracownikowi ustawa gwarantuje środki na zaspokojenie podstawowych potrzeb - art. 45 ust. 1 stanowi bowiem, że podstawa wymiaru zasiłku chorobowego z tytułu pracy w pełnym wymiarze czasu pracy nie może być niższa od kwoty najniższego (obecnie minimalnego) wynagrodzenia pracowników. W konsekwencji podstawą wymiaru zasiłku chorobowego w rozumieniu art. 36 ust. 1 jest wynagrodzenie faktycznie wypłacone przez pracodawcę, a w przypadku gdy pracodawca nie wypłaca pracownikowi wynagrodzenia, podstawą tą jest, zgodnie z art. 45 ust. 1, minimalne wynagrodzenie za pracę (wyrok SN z dnia 7 września 2005 r., II UK 20/05, OSNP 2006, nr 13-14, poz. 222).

W wyroku SN z dnia 14 lipca 2005 r., II UK 314/04, podniesiono z kolei, że podstawą uprawnienia do uzyskania zasiłku w wysokości stanowiącej ekwiwalent wynagrodzenia nie jest sam fakt należności wynagrodzenia wynikający z pozostawania w stosunku pracy i wykonywania zobowiązania do świadczenia pracy. Koniecznym warunkiem ustalenia wysokości zasiłku chorobowego w kwocie odpowiadającej średniemu wynagrodzeniu z sześciu miesięcy (obecnie: 12 miesięcy) jest bowiem dokonanie przez pracodawcę i uzyskanie przez pracownika wypłaty wynagrodzenia w każdym z tych miesięcy. Ponieważ zasiłek chorobowy stanowi świadczenie z ubezpieczenia społecznego mający zastąpić utratę wynagrodzenia spowodowaną niemożnością jego uzyskania wynikającą z niezdolności do pracy, to brak wynagrodzenia uchyla tę przesłankę ubezpieczenia. W ustawie nie został zatem uregulowany sposób ustalenia zasiłku w sytuacji, w której do wypłaty należnego wynagrodzenia nie doszło (wyrok SN z dnia 14 lipca 2005 r., II UK 314/04, OSNP 2006, nr 7-8, poz. 120).

W realiach tej sprawy spór koncentrował się wokół tego, czy organ rentowy w prawidłowy sposób wyliczył podstawy świadczeń biorąc pod uwagę wypłacone odwołującemu wynagrodzenia za pracę, a także wynagrodzenia za pracę wypłacone mu w związku z planem podziału, czy też powinien uwzględnić niezależnie od wypłaty lub braku – wykazane wynagrodzenie z umowy o pracę. Jak wynika z analizy powyższych przepisów dla ustalenia podstawy wymiaru zasiłku chorobowego ma znaczenie to, jakie wynagrodzenie zostało odwołującemu faktycznie wypłacone, a nie takie do którego ma tylko i wyłącznie prawo. Powyższe na podstawie art. 47 ustawy zasiłkowej jest również odpowiednio stosowane do świadczenia rehabilitacyjnego.

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy Sąd ustalił, na podstawie analizy przepisów wyżej wskazywanych oraz opinii sporządzonej przez biegłą z zakresu rachunkowości, że organ rentowy w sposób prawidłowy wyliczył podstawy wymiaru – zasiłku chorobowego oraz świadczeń rehabilitacyjnych. Kwestią podstawową było ustalenie, czy postawę wymiaru świadczeń – czyli zasiłku chorobowego za okres od 22 grudnia 2009 roku do 13 czerwca 2010 roku, oraz świadczeń rehabilitacyjnych od 14 czerwca 2010 roku do 9 kwietnia 2011 roku należy wliczać uwzględniając wynagrodzenie za pracę jakie odwołujący się miał otrzymywać z umowy o pracę ze spółką (...) Sp. z o.o., czy też wynagrodzenie, które zostało mu faktycznie wypłacone. Z analizy art. 36 ust. 1 ustawy zasiłkowej wynika, że podstawę wymiaru zasiłku w przypadku m.in. pracownika zatrudnionego na umowę o pracę wylicza się w oparciu o wynagrodzenie faktycznie wypłacone, a nie takie do którego miał prawo na podstawie umowy o pracę. Jak wynika z ustaleń Sądu dokonanych na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach organu rentowego, a także okoliczności częściowo niekwestionowanych przez odwołującego, odwołującemu jego pracodawca oraz syndyk masy upadłości spółki (...) Sp. z o.o. wypłacili łącznie 43.426,30 zł (kwota pomniejszona o 13,71 %). Na tę kwotę składają się kwoty wynagrodzenia wypłaconego odwołującemu od grudnia 2008 roku do listopada 2009 roku czyli miesiąca poprzedzającego powstanie długotrwałej niezdolności do pracy. Do kwoty wypłaconej bezpośrednio przez pracodawcę F. kwoty pomniejszonej o 13,71 % - 36.637,03 zł należy doliczyć dodatkowo kwoty tytułem wynagrodzenia za pracę wypłacone z podziału masy upadłości: za luty 2009 roku – 2.800,00 zł, za marzec 2009 roku – 2.800,00 zł, za kwiecień 2009 roku – 2.800,00 zł oraz za maj 2009 roku – 1.785,73 zł. Należy doliczać do wynagrodzenia wypłaconego w rozumieniu art. 36 ust. 1 ustawy zasiłkowej wskazane wyżej kwoty, a nie całość kwot przyznanych z masy upadłości dla odwołującego. W kwocie przyznanej odwołującemu z masy upadłości 12.012,03 zł dotyczącej całej przyznanej wierzytelności mieściły się, niepodlegające wliczeniu na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy kwoty: należności wliczanych brutto do wynagrodzenia oraz składki na ubezpieczenia społeczne opłacane przez pracodawcę.

Powyższe oznacza, że organ rentowy w decyzji z dnia 31 marca 2020 roku w sposób prawidłowy ustalił podstawę wymiaru zasiłku chorobowego za okres od 22 grudnia 2009 do 13 czerwca 2010 roku uwzględniając w tej podstawę sumę wynagrodzeń faktycznie wypłaconych odwołującemu za okres od grudnia 2008 roku do listopada 2009 roku. Nie ma podstaw do wliczania do podstawy wymiaru zasiłku chorobowego wynagrodzeń co do których odwołujący może mieć prawo na podstawie umowy o pracę, ale nie zostały one wypłacone przez pracodawcę lub syndyka.

Odnośnie podstaw wymiaru świadczenia rehabilitacyjnego Sąd zważył, że organ rentowy ustalił je w sposób prawidłowy. Brak jest podstaw do doliczania do podstaw wymiaru świadczenia rehabilitacyjnego kwot, które nie zostały odwołującemu wypłacone, a które miał wskazane jako ustalone miedzy stronami wynagrodzenie na podstawie umowy o pracę. Zgodnie z art. 43 ustawy zasiłkowej podstawy wymiaru zasiłku nie ustala się na nowo, jeżeli między okresami pobierania zasiłków zarówno tego samego rodzaju, jak i innego rodzaju nie było przerwy albo przerwa była krótsza niż 3 miesiące kalendarzowe. Ponadto zgodnie z art. 46 w zw. z art. 47 ustawy zasiłkowej podstawa wymiaru zasiłku chorobowego (świadczenia rehabilitacyjnego) przysługującego za okres po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego nie może być wyższa niż kwota wynosząca 100% przeciętnego wynagrodzenia. Kwotę tę ustala się miesięcznie, poczynając od 3 miesiąca kwartału kalendarzowego, na okres 3 miesięcy, na podstawie przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z poprzedniego kwartału, ogłaszanego dla celów emerytalnych. Organ rentowy prawidłowo ustalił podstawę wymiaru świadczenia rehabilitacyjnego od 14 czerwca 2010 roku do 30 czerwca 2010 roku w wysokości 3.810,66 zł, od 1 lipca 20201 roku do 31 sierpnia 2010 roku w wysokości 3.316.38 zł, od 1 września 2010 roku do 30 listopada 2010 roku w wysokości 3.203,08 zł, od 1 grudnia 2010 roku do 28 lutego 2011 roku w wysokości 3.203,08 zł oraz od 1 marca 2011 roku do 9 kwietnia 2011 roku wynosi 3.438,21 zł. Powyższe kwoty wynikają z ograniczenia do 100% przeciętnego wynagrodzenia liczonego na okres trzymiesięczny poczynając od 3 miesiąca kwartału kalendarzowego. Prawidłowość wyliczeń organu rentowego jak w decyzji z dnia 31 marca 2020 roku potwierdza opinia biegłej z zakresu rachunkowości w pierwszym wariancie wyliczeń.

Reasumując zaskarżona decyzja z dnia 30 marca 2020 roku w całości odpowiada prawu, brak wobec tego podstaw do jej zmiany. Odwołanie podlegało oddaleniu, o czym orzeczono jak w sentencji wyroku.

O kosztach procesu Sąd orzekła na podstawie art. 100 k.p.c. uznając, że w zakresie postępowania przed sądem II instancji odwołujący wygrał w całości, a w zakresie postępowania przed sądem I instancji – odwołania – ZUS wygrał w całości. Zasadnym więc było wzajemne potracenie kosztów kwoty 180 zł w zakresie wygranej ZUS na podstawie § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz 90 zł w zakresie wygranej odwołującego przed sądem II instancji na podstawie § 9 ust. 2 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych.