Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych

POSTANOWIENIE

12 sierpnia 2024 roku

Sąd Rejonowy dla miasta stołecznego Warszawy w Warszawie w I Wydziale Cywilnym w Sekcji Egzekucyjnej w składzie:

Przewodniczący: asesor sądowy Mateusz Janicki

Członkowie: sędzia Faustyna Podsiadło

asesor sądowy Aleksandra Wąsowska

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 12 sierpnia 2024 roku w Warszawie

sprawy z wniosku M. Ć.

przeciwko E. R.

o nadanie klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu

w przedmiocie za żalenia wierzyciela z 3 grudnia 2023 roku na postanowienie z 9 listopada 2023 roku, II Co 3553/23

postanawia

uchylić zaskarżone postanowienie i wniosek o nadanie klauzuli wykonalności przekazać sądowi do ponownego rozpoznania, pozostawiając mu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego.

asesor sądowy	sędzia	asesor sądowy
Mateusz Janicki	Faustyna Podsiadło	Aleksandra Wąsowska

UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem sąd oddalił wniosek o nadanie klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu stanowiącemu tytuł egzekucyjny, o którym mowa w art. 777 § 1 pkt 5 k.p.c. W uzasadnieniu sąd wskazał, że akt notarialny nie spełnia warunków tytułu egzekucyjnego z art. 777 § 1 pkt 5 k.p.c., jest sformułowany wadliwie i niejasno w zakresie zdarzenia, od którego uzależnione jest wykonanie obowiązku, a to z uwagi na otwarty katalog tych zdarzeń (wskazanie przykładowego zdarzenia), a to z uwagi na to, że zdarzeniem tym uczyniono „dołączenie” oświadczenia wierzyciela do wniosku o nadanie klauzuli wykonalności (a więc zdarzenia z etapu postępowania klauzulowego), przy czym wskazano, że ma to być udowodnione dołączeniem oświadczenia o innej treści.

Postanowienie zaskarżył wierzyciel, wnosząc o jego uchylenie.

S ąd zważył, co następuje:

Zażalenie zasługiwało na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 777 § 1 pkt 5 k.p.c. tytułem egzekucyjnym jest akt notarialny, w którym dłużnik poddał się egzekucji i który obejmuje obowiązek zapłaty sumy pieniężnej do wysokości w akcie wprost określonej, gdy w akcie wskazano zdarzenie, od którego uzależnione jest wykonanie obowiązku, jak również termin, do którego wierzyciel może wystąpić o nadanie temu aktowi klauzuli wykonalności.

Choć zawarte w akcie notarialnym oświadczenie o poddaniu się egzekucji zostało sformułowane w sposób niestaranny, to uważna jego lektura (pominięcie oczywistych niedokładności) i dokonanie niezbędnej wykładni pozwala na stwierdzenie, że spełnia wymogi przewidziane w art. 777 § 1 pkt 5 k.p.c.

Dłużnik w § 3 ust. 1 poddał się bowiem egzekucji obowiązku zapłaty wierzycielowi 219 500 zł.

W § 3 ust. 2 wskazano zdarzenie, od którego uzależnione jest wykonanie obowiązku. Zdarzeniem tym (po dokonaniu należytej wykładni oświadczenia dłużniczki) jest: a) złożenie przez wierzyciela oświadczenia z podpisem notarialnie poświadczonym stwierdzającego wystąpienie przewidzianej w umowie podstawy żądania zapłaty określonej kwoty i niedokonania płatności przez dłużnika po bezskutecznym upływie terminu wskazanego w wezwaniu do zapłaty, b) nadanie przez wierzyciela do dłużnika przesyłką poleconą wezwania do zapłaty na podany w umowie adres.

W § 3 ust. 3 określono termin 31 grudnia 2024 r., do kiedy wierzyciel może wystąpić o nadanie klauzuli wykonalności.

Ponadto w § 1-2 oznaczono stosunek prawny, datę powstania zobowiązania, jego treść i świadczenie wzajemne wierzyciela.

W aktach i aktach dołączonych znajduje się zarówno wypis tytułu egzekucyjnego (k. 9-11 akt II Co 2394/23), wezwanie do zapłaty z podpisem notarialnie poświadczonym (k. 12-13 dołączonych akt II Co 2394/23), notarialnie poświadczona kopia nadania tego wezwania do dłużnika przesyłką poleconą (k. 15-16 akt II Co 2394/23), oświadczenie wierzyciela z podpisem notarialnie poświadczonym o wystąpieniu umownych podstaw żądania zapłaty kwot i niedokonaniu płatności przez dłużniczkę w określonym w wezwaniu terminie (k. 11 akt I.1 Co 3553/23).

Ponadto wierzyciel wystąpił z wnioskiem klauzulowym 6 października 2023 r. (przed terminem zawitym) i do kwoty 194 812 zł (mieszczącej się w kwocie wskazanej w tytule egzekucyjnym).

Sąd w tym składzie nie podziela zawężającego rozumienia „zdarzenia od którego uzależnione jest wykonanie obowiązku”, które przyjął sąd pierwszej instancji. Jak trafnie wskazuje się w doktrynie „ zdarzeniem, o którym mowa w tych przepisach, może być wystąpienie określonych okoliczności faktycznych, dokonanie czynności konwencjonalnej, nastanie wskazanej daty, upływ określonego czasu czy dokonanie czynności prawnej lub procesowej. Nie ma znaczenia, czy zdarzenie to można zakwalifikować jako warunek w rozumieniu art. 89 k.c. Nie ma też przeszkód, aby w akcie notarialnym, który ma być tytułem egzekucyjnym, zawrzeć dodatkowe zastrzeżenia, niezwiązane z wykonaniem świadczenia, jego wymagalnością, ale wpływające na wykonanie samego tytułu egzekucyjnego, np. wezwanie do zapłaty już wymagalnej należności” (tak M. Sieńko, w Manowska, Komentarz KPC, 2022, art. 777, nt. 11). Fragment ten zresztą cytuje również sąd pierwszej instancji. Rzecz w tym, że sąd ten niewłaściwie wyłożył oświadczenie dłużnika o poddaniu się egzekucji, skupiając się wyłącznie na literalnym brzmieniu. Tymczasem jego niestaranna redakcja spowodowała do pomieszania w nim oznaczenia zdarzeń warunkujących wykonanie obowiązku od sposobu wykazania tych zdarzeń. I tak, o ile zdarzeniami było wezwanie do zapłaty przesyłką poleconą i złożenie oświadczenia o niedokonaniu płatności, o tyle dołączenie oświadczenia z podpisem notarialnie poświadczonym i notarialnie poświadczonego potwierdzenia nadania przesyłki poleconej było sposobem sprostania wymogowi wykazania tych zdarzeń zgodnie z art. 786 § 1 k.p.c. Wierzyciel należycie wykazał wystąpienie należycie wyinterpretowanych z aktu notarialnego zdarzeń zgodnie z art. 786 § 1 k.p.c.

W ocenie sądu w tym składzie z posłużenia się frazą „w szczególności” nie można wywieść ani nieważności całej czynności prawnoprocesowej w postaci poddania się egzekucji, ani otwartego katalogu zdarzeń, które może wykazać wierzyciel celem uzyskania klauzuli wykonalności. Skutkiem takiego sformułowania jest, że wierzyciel, celem uzyskania klauzuli wykonalności, musi wykazać to jedno konkretne zdarzenie, które zostało w tytule egzekucyjnym wprost wskazane.

Sąd nie stwierdził przesłanek odmowy nadania klauzuli wykonalności, o których mowa w art. 7821 § 1 k.p.c., w szczególności z uwagi na wystąpienie o nadanie klauzuli wykonalności przed upływem roku od zawarcia umowy objęte wnioskiem roszczenia nie uległy przedawnieniu.

Podkreślenia wymaga, że w postępowaniu klauzulowym kognicja sądu jest ograniczona. W szczególności wykluczone jest badanie istnienia i zasadności roszczenia stwierdzonego tytułem egzekucyjnym. Rzecz ta może być badana w procesie przeciwegzekucyjnym.

Mając na uwadze powyższe, ponieważ w ocenie sądu zachodzą podstawy do nadania klauzuli wykonalności, sąd na podstawie art. 795 § 21 k.p.c. orzekł jak w sentencji.

Ponownie rozpoznając wniosek o nadanie klauzuli wykonalności sąd dokona wykładni oświadczenia dłużnika o poddaniu się egzekucji tak, żeby nadać mu sensowną treść tj. przy założeniu, że dłużnik, składając to oświadczenie, miał zamiar poddać się egzekucji celem zabezpieczenia zapłaty roszczeń wynikających z umowy.

asesor sądowy	sędzia	asesor sądowy
Mateusz Janicki	Faustyna Podsiadło	Aleksandra Wąsowska

Zarz ądzenia:

1.  zakreślić sprawę w repertorium;

1.  wpisać sprawę pod nowy numer w repertorium Co (sekcja), symbol 104n, skierować do referatu asesora sądowego P. S. i przedstawić jej akta niezwłocznie po wykonaniu pkt. 3., bez oczekiwania na epo – celem ponownego rozpoznania wniosku o nadanie klauzuli wykonalności ;

2.  odpis postanowienia doręczyć pełnomocnikowi wierzyciela.

Warszawa, 12 sierpnia 2024 roku asesor sądowy Mateusz Janicki