Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych

POSTANOWIENIE

Dnia 28 sierpnia 2025 roku

Sąd Okręgowy w Warszawie IX Wydział Karny-Odwoławczy w składzie:

Przewodniczący: Sędzia SO Anna Szymacha-Zwolińska

protokolant: Klaudia Brodnicka

przy udziale

po rozpoznaniu w sprawie A. O.

zażalenia cudzoziemca

na postanowienie Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy w Warszawie z dnia 16 lipca 2025 roku, sygn. akt V Ko 3229/25 w przedmiocie umieszczenia w strzeżonym ośrodku

na podstawie art. 437 § 1 k.p.k.

postanawia:

1.  utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie,

2.  zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. A. A. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych powiększoną o stawkę podatku VAT tytułem udzielenia pomocy prawnej cudzoziemcowi w postępowaniu odwoławczym z urzędu.

UZASADNIENIE

Zażalenie wniesione przez A. O. nie jest zasadne, w związku z czym nie zasługuje na uwzględnienie. Nie podniesiono w nim bowiem argumentów, które mogłyby skutkować zmianą lub uchyleniem zaskarżonego postanowienia. Z kolei za prawidłową uznać należy ocenę sytuacji osobistej wyżej wymienionego, która legła u podstaw zaskarżonej decyzji.

W niniejszej sprawie spełniona jest przesłanka określona w art. 87 ust. 1 pkt 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Stosownie do tego przepisu, wnioskodawca lub osoba, w imieniu której wnioskodawca występuje, mogą być zatrzymani wyłącznie w celu zebrania z ich udziałem informacji, na których opiera się wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej, a których uzyskanie bez zatrzymania byłoby niemożliwe – w przypadku istnienia znacznego prawdopodobieństwa ich ucieczki. Zgodnie natomiast art. 88a ust. 1 w/w ustawy, w przypadkach, o których mowa w art. 87 ust. 1, jeżeli zastosowanie środków wolnościowych nie jest możliwe, wnioskodawcę lub osobę, w imieniu której wnioskodawca występuje, umieszcza się w strzeżonym ośrodku lub w areszcie dla cudzoziemców.

Z akt sprawy wynika, że cudzoziemiec w dniu 15 lipca 2025 roku złożył wniosek o udzielenie mu ochrony międzynarodowej (k. 14-16) i uzyskał tymczasowe zaświadczenie tożsamości cudzoziemca (k. 18-19), z terminem ważności do dnia 12 października 2025 roku. Nie posiadał bowiem w chwili składania wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej dokumentu poświadczającego tożsamość i uprawniającego do przekroczenia granicy (który, jak oświadczył, zgubił).W tym stanie rzeczy konieczna będzie weryfikacja podanych przez niego informacji celem wydania ostatecznej decyzji oraz określenie, czy zachodzą podstawy do udzielenia mu ochrony międzynarodowej. W sprawie występuje ponadto znaczne prawdopodobieństwo ucieczki – z analizy zgromadzonych materiałów nie wynika, aby wyżej wymieniony posiadał na terenie Rzeczypospolitej Polskiej stałe miejsce zamieszkania. Zwraca również uwagę fakt, iż cudzoziemiec pierwotnie opuścił terytorium Somalii, czyli kraju pochodzenia, w lipcu 2024 roku i udał się drogą lotniczą do Zjednoczonych Emiratów Arabskich, a następnie, znalazł się na terytorium Białorusi. Stamtąd w dniu 30 lipca 2024 roku nielegalnie przekroczył granicę tego kraju z Rzeczpospolitą Polską, gdzie został zatrzymany. Następnie, w dniu 31 lipca 2024 roku złożył wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej i został skierowany do otwartego ośrodka dla cudzoziemców, skąd uciekł nie czekając na uzyskanie wnioskowanej decyzji. Co więcej, znaczne prawdopodobieństwo ucieczki A. O. wynika z faktu przekroczenia przez niego w przeszłości granicy wbrew przepisom prawa (art. 87 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 87 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej). Powyższe czyni realnym, że wyżej wymieniony będzie ponownie podejmował nielegalne próby przemieszczania się do innych państw. Nie jest on trwale związany z Polską, a jego partnerka zamieszkuje w Szwajcarii, do której cudzoziemiec udał się po opuszczeniu otwartego ośrodka dla cudzoziemców. Brak jest zatem gwarancji, iż w przypadku zastosowania wolnościowych środków, będzie przestrzegał związanych z tym obowiązków i powstrzyma się od ponownych prób ucieczki do innego kraju strefy Schengen, co nie stanowi problemu z uwagi na obowiązujące w tej strefie przepisy dotyczące przekraczania granic. Oświadczenia o braku woli powrotu do kraju pochodzenia z uwagi na prześladowania jawią się jako niewiarygodne wobec zaniechania złożenia wniosku o ochronę międzynarodową niezwłocznie po znalezieniu się w pierwszym kraju bezpiecznym, czyli w Zjednoczonych Emiratach Arabskich. Za nieuzasadnione uznać należy stosowanie środków wolnościowych, ponieważ nie byłyby w stanie spełnić oczekiwanej funkcji. Wobec braku stałego miejsca zamieszkania wnioskodawcy nie można byłoby go zobowiązać do zamieszkiwania pod określonym adresem, ani do zgłaszania się do właściwego organu i nie posiada też środków finansowych, które mogłyby mu pozwolić na zorganizowanie pobytu w Polsce. Wobec zadeklarowania posiadania kwoty 310 franków szwajcarskich, 200 euro oraz 100 dolarów nie jest również możliwe orzeczenie zabezpieczenia pieniężnego.

Wnioskujący o umieszczenie cudzoziemca w strzeżonym ośrodku Komendant Placówki Straży Granicznej (...) zwrócił również uwagę na występujące w przypadku A. O. okoliczności uzasadniające wydanie decyzji o zobowiązaniu do powrotu do kraju pochodzenia, która to procedura (nr (...)) została wszczęta również w dniu 15 lipca 2025 roku. Konieczność sprawnego i niezakłóconego przeprowadzenia tego postępowania także uzasadnia umieszczenie cudzoziemca w zamkniętym ośrodku.

Wobec powyższych okoliczności należy stwierdzić, iż w niniejszej sprawie zaistniały faktyczne i prawne podstawy uzasadniające umieszczenie A. O. w strzeżonym ośrodku dla cudzoziemców. Tylko detencyjny środek zapobiegawczy prawidłowo zabezpieczy toczące się postępowanie. Natomiast skarżący w wywiedzionym zażaleniu nie przedstawił żadnych argumentów, które były w stanie w sposób skuteczny podważyć zapadłą wobec wyżej wymienionego decyzję procesową i skutkować zwolnieniem ze strzeżonego ośrodka. Na marginesie nadmienić należy, że został on poddany badaniu lekarskiemu, w toku którego nie stwierdzono żadnych dolegliwości, które mogłyby stanowić przeciwwskazanie do umieszczenia w ośrodku strzeżonym, jak również sam takich schorzeń nie zgłaszał (k. 13).

Mając na uwadze udzieloną pomoc prawną udzieloną z urzędu cudzoziemcowi przez wyznaczonego dla cudzoziemca pełnomocnika i jego udział w posiedzeniu Sądu w instancji odwoławczej, przyznano wynagrodzenie zgodnie z obowiązującymi stawkami.

Biorąc powyższe pod uwagę, orzeczono jak na wstępie.