Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych

POSTANOWIENIE

Dnia 6 maja 2025 r.

Sąd Okręgowy w Warszawie VIII Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący: Sędzia Dariusz Łubowski

Protokolant: Dariusz Markowski

w obecności Prokuratora: Piotra Stasiaka

po rozpoznaniu sprawy T. M.

poszukiwanego przez władze Gruzji na podstawie czerwonej noty I.o numerze (...)w celu przeprowadzenia postępowania karnego

w przedmiocie wniosku Prokuratora Prokuratury Okręgowej w (...)o wydanie postanowienia w przedmiocie wniosku państwa obcego o wydanie

postanawia

1.  na podstawie art. 602 § 2 k.p.k. oraz art. 604 § 1 pkt 5 i 7 k.p.k. stwierdzić prawną niedopuszczalność przekazania T. M., obywatela Gruzji, ur. (...) w P. (Gruzja), syna T. i N. z domu C., którego tożsamość ustalono na podstawie paszportu numer (...) wydanego przez władze Gruzji w dniu 23.07.2014 r., ważnego do dnia 23.07.2024 r. i Karty Pobytu (...) ważnej do 12.02.2026 r., władzom Gruzji w zakresie czynu opisanego we wniosku;

2.  na podstawie art. 253 § 1 k.p.k. uchylić środki zapobiegawcze zastosowane wobec ściganego T. M., obywatela Gruzji, ur. (...) w P. (Gruzja), syna T. i N. z domu C., postanowieniem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 17 października 2024 r. w sprawie o sygn. akt VIII Kp 1657/24 w postaci dozoru policji z obowiązkiem stawiennictwa we właściwej jednostce policji raz w tygodniu oraz zakazu opuszczania kraju połączonego z zatrzymaniem paszportu;

3.  art. 618 § 1 pkt 11 k.p.k. w zw. z § 4 ust. 1 i 3, § 5,§ 17 ust. 2 pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 03 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, zasadzić od Skarbu Państwa na rzecz adw. J. O. kwotę 1200 (tysiąc dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej ściganemu z urzędu;

4.  kosztami postępowania obciążyć Skarb Państwa;

UZASADNIENIE

T. M. jest poszukiwany przez władze Gruzji na podstawie czerwonej noty Interpolu o numerze A-9129/8-2024 w celu przeprowadzenia postępowania karnego.

Ścigany jest podejrzany o to, że od nieokreślonego dnia stycznia 2012 roku do dnia 17 lipca 2014 roku pełniąc funkcję menadżera produkcji (...)wykorzystał swoją pozycję w celu nielegalnego przywłaszczenia kwoty 36 981 USD oraz 9 035 GEL na szkodę wyżej wymienionej spółki. Co stanowi przestępstwo z artykułu 182 paragraf 2 (d), paragraf 3 i artykułu 210 paragraf 1 gruzińskiego kodeksu karnego mogącego być odpowiednikiem artykułu 296 paragraf 2 polskiego kodeksu karnego.

Ścigany został zatrzymany w dniu 15 października 2024 r. o godzinie 18:55 przez funkcjonariuszy Komendy Powiatowej Policji w P..

Prokurator Prokuratury Okręgowej w Warszawie w dniu 16 października 2024 r. złożył wniosek o zastosowanie tymczasowego aresztowania na okres 7 dni.

Tutejszy Sąd nie uwzględnił wniosku Prokuratora o zastosowanie tymczasowego aresztowania i postanowieniem z dnia 17 października 2024 r. w sprawie o sygn. akt VIII Kp 1657/24 zastosował wobec ściganego wolnościowe środki zapobiegawcze w postaci dozoru policji określając obowiązek stawiennictwa we właściwej jednostce policji raz w tygodniu, a także zakaz opuszczania kraju połączony z zatrzymaniem paszportu.

W dniu 17 marca 2025 r. do Sąd Okręgowego w Warszawie wpłynął wniosek Prokuratora Prokuratury Okręgowej w (...)o wydanie postanowienia w przedmiocie wniosku państwa obcego o wydanie.

Sąd zważył, co następuje:

Oceniając prawną dopuszczalność wydania ściganego władzom Gruzji, Sąd badał czy nie zachodzą negatywne przesłanki określone w art. 604 k.p.k. Po dokonaniu analizy Sąd doszedł do przekonania, że w sprawie zachodzą dwie przesłanki uniemożliwiające wydanie ściganego określone w art. 604 § 1 pkt 5 i 7 k.p.k. Z punktów tych wynika, że niedopuszczalne jest wydanie ściganego, jeżeli byłoby ono sprzeczne z polskim prawem (pkt 5) oraz gdy zachodzi uzasadniona obawa, że w państwie żądającym wydania może dojść do naruszenia wolności i praw osoby wydanej (pkt 7).

Sprzeczność wydania z polskim prawem wynika z nierespektowania przez Gruzję praw i wolności gwarantowanych przez obowiązujące Polskę umowy międzynarodowe – Konwencję o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (dalej: „Konwencja” lub „EKPC”) i Kartę Praw Podstawowych Unii Europejskiej – które zostały przez Polskę ratyfikowane i stanowią część jej porządku prawnego.

Konwencja gwarantuje jednostce poszanowanie praw człowieka takich jak prawo do życia, zakaz tortur, prawo do rzetelnego procesu sądowego, prawo do swobodnego wyrażania opinii, a także zakaz dyskryminacji kogokolwiek m.in. za język, religię, pochodzenie narodowe, przynależność do mniejszości narodowej lub przekonania polityczne. Jak stwierdzono w orzecznictwie Sądu Najwyższego, prawdopodobieństwo nierespektowania postanowień EKPC jest istotne i stanowi przyczynę odmowy wydania na podstawie art. 604 § 1 pkt 5 k.p.k., jeżeli ustalone zostało na podstawie faktów przekonujących o istnieniu rzeczywistego ryzyka traktowania danej osoby sprzecznie z treścią tych postanowień (postanowienie Sądu Najwyższego z 15 października 2002 r., sygn. akt V KK 140/02).

Możliwość naruszenia wolności i praw osoby wydanej, wynikających z EKPC i Karty Praw Podstawowych UE, uzasadnia przyjęcie spełnienia również przesłanki negatywnej z art. 604 § 1 pkt 7 k.p.k. Przez wolności i prawa osoby wydanej, których uzasadniona obawa naruszenia wyklucza wydanie osoby ściganej, rozumieć należy wolności i prawa gwarantowane w Konstytucji RP, jak i w aktach prawa międzynarodowego, przede wszystkim w Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (por. S. Steinborn [w:] K. Paprzycki (red.), Komentarz aktualizowany do art. 425-673 Kodeksu postępowania karnego, Lex 2015).

Z orzecznictwa sądów powszechnych wynika, że sformułowanie "uzasadniona obawa", użyte w art. 604 § 1 pkt 7 k.p.k., oznacza taki poziom prawdopodobieństwa, które - po pierwsze, wynika z ujawnionych faktów lub informacji o faktach, a po drugie - które w wystarczającym stopniu pozwala na obiektywną ocenę realności zagrożenia w państwie wzywającym (postanowienie Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 5 maja 2005 r., sygn. akt II AKz 114/05).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy, stwierdzić należy, że w sprawie istnieje uzasadniona obawa, że w państwie żądającym dojdzie do naruszenia wolności i praw ściganego wynikających z EKPC i Karty Praw Podstawowych UE. Możliwość naruszenia praw i wolności ściganego wynika z corocznych raportów organizacji zajmujących się prawami człowieka takimi jak Amnesty International, Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka, Humans Right Watch oraz Organizacji Narodów Zjednoczonych. Oficjalne dokumenty sporządzone przez organizacje pozarządowe zajmujące się ochroną praw człowieka, mogą być podstawą dokonania ustaleń w zakresie praktyki państwa żądającego w zakresie przestrzegania praw człowieka (zob. S. Steinborn [w:] K. Paprzycki (red.), Komentarz…).

Organizacje zwracaj uwagę w swoich raportach na naruszenia praw człowieka objawiające się m. in. użyciem siły przeciwko uczestnikom pokojowych demonstracji, prowadzeniem umotywowanych politycznie postepowań karnych wobec przeciwników rządu, ograniczaniem wolności mediów i wyrażanych poglądów oraz naruszeniami prawa do rzetelnego procesu sądowego.

Powyższe okoliczności pozwalają na przyjęcie, że w państwie żądającym doszłoby do naruszenia praw ściganego wynikających z Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, m.in. takich jak prawo do życia (art. 2), prawo do wolności i bezpieczeństwa osobistego (art. 5), prawo do rzetelnego procesu (art. 6).

Za uznaniem prawnej niedopuszczalności wydania przemawia także treść art. 19 ust. 2 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej, zgodnie z którym nikt nie może być usunięty z terytorium państwa, wydalony lub wydany w drodze ekstradycji do państwa, w którym istnieje poważne ryzyko, iż może być poddany karze śmierci, torturom lub innemu nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu. Ponadto Karta gwarantuje szereg praw takich jak prawo do życia (art. 2), prawo do integralności fizycznej i psychicznej (art. 3), zakaz tortur i nieludzkiego lub poniżającego traktowania albo karania (art. 4), wolność myśli, sumienia i religii (art. 10), które w świetle powyższych ustaleń mogłyby być nierespektowane przez państwo żądające.

Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd doszedł do wniosku, że wydanie T. M. władzom Gruzji jest niedopuszczalne – w świetle art. 604 § 1 pkt 5 i 7 k.p.k. – z uwagi na uzasadnioną obawę, że w państwie żądającym może dojść do naruszenia wolności i praw osoby wydanej zagwarantowanych przez EKPC oraz Kartę Praw Podstawowych UE, co byłoby sprzeczne z prawem polskim.

Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji.