Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 23 stycznia 2025 r.

Sąd Okręgowy w Warszawie, I Wydział Cywilny w składzie:

Przewodniczący: SSO Bożena Chłopecka

Protokolant: st. sekr. sądowy Monika Górczak

po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2025 r. w Warszawie

na rozprawie sprawy z powództwa Fundacji (...) z siedzibą w W.

przeciwko Skarbowi Państwa - Prezydentowi (...). W.

o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli

I.  zobowiązuje Skarb Państwa – Prezydenta (...) W. do złożenia oświadczenia woli o następującej treści:

„ Skarb Państwa, reprezentowany przez Prezydenta (...). W., ustanawia na 99 lat prawo wieczystego użytkowania zabudowanego gruntu o powierzchni 448 m ^{( 2)}, położonego przy ul. (...), oznaczonego jako działka ewidencyjna nr (...) z obrębu (...)uregulowanego w księdze wieczystej KW nr (...) na rzecz Fundacji (...) z siedzibą w W. z równoczesną sprzedażą budynku posadowionego na powyższym gruncie za kwotę 1.183.771 zł (jeden milion sto osiemdziesiąt trzy tysiące siedemset siedemdziesiąt jeden złotych) w wykonaniu ostatecznej decyzji Prezydenta (...) W. nr (...) – z obowiązkiem zapłaty czynszu symbolicznego z tytułu użytkowania wieczystego gruntu w wysokości 448 zł (czterysta czterdzieści osiem złotych) netto, czynsz płatny jest z góry w terminie do dnia 31 marca każdego roku na wskazany rachunek bankowy, czynszu symbolicznego nie pobiera się za rok , w którym zostało ustanowione prawo użytkowania wieczystego, przy czym działka nr (...) nie jest objęta żadnym obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w obowiązującym studium uwarunkowań kierunków zagospodarowania przestrzennego (...) W. (uchwała nr (...) Rady (...) W. z dnia 10 października 2006r.), przedmiotowa nieruchomość znajduje się w strefie oznaczonej symbolem(...) – tereny wielofunkcyjne o dopuszczalnej wysokości zabudowy do 30 m,

- w przypadku zbycia prawa użytkowania wieczystego przez użytkownika wieczystego, na rzecz którego została wydana przedmiotowa decyzja, na rzecz osób trzecich, nabywcy tego prawa uiszczać będą opłaty z tytułu użytkowania wieczystego na zasadach ogólnych, nie dotyczy to nabywania prawa użytkowania wieczystego w drodze dziedziczenia oraz nabycia tego prawa przez osoby bliskie,

- ustanowienie prawa użytkowania wieczystego gruntu na mocy tej decyzji nie narusza praw osób trzecich istniejących w dniu jego ustanowienia a ewentualne nakłady poczynione na przedmiotowej nieruchomości przez osoby trzecie mogą być dochodzone na drodze cywilnej,

- korzystanie z nieruchomości przez użytkownika wieczystego powinno być zgodne z planem zagospodarowania przestrzennego w przypadku jego uchwalenia,

- budynek istniejący na gruncie użytkownik decyzji winien utrzymywać w należytym stanie,

II. ustala, że pozwany w całości ponosi koszty postępowania, z tym, że ich wyliczenie pozostawia referendarzowi sądowemu.

Sygn. akt IC 579/18

UZASADNIENIE

W pozwie wniesionym przeciwko (...) W. w dniu 22 maja 2018 roku (data prezentaty Biura Podawczego tut. Sądu) powódka Fundacja (...) z siedzibą w W. domagała się na podstawie art. 64 k.c. w zw. z art. 1047 k.p.c. o:

zobowiązanie(...) W., reprezentowanego przez Prezydenta (...) W., do złożenia oświadczenia woli o ustanowieniu na 99 lat prawa wieczystego użytkowania zabudowanego gruntu o powierzchni 448 m ^{( 2)}, położonego przy ul. (...), oznaczonego jako działka ewidencyjna nr (...) z obrębu (...) uregulowanego w księdze wieczystej KW nr (...) na rzecz Fundacji (...) z siedzibą w W. z równoczesną sprzedażą budynku posadowionego na powyższym gruncie za cenę określoną przez biegłego sądowego -w wykonaniu ostatecznej decyzji Prezydenta (...) W. nr (...) – z obowiązkiem zapłaty czynszu symbolicznego z tytułu użytkowania wieczystego gruntu w wysokości 448 zł (czterysta czterdzieści osiem złotych) netto, czynsz płatny jest z góry w terminie do dnia 31 marca każdego roku na wskazany rachunek bankowy, czynszu symbolicznego nie pobiera się za rok, w którym zostało ustanowione prawo użytkowania wieczystego, przy czym działka nr (...) nie jest objęta żadnym obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w obowiązującym studium uwarunkowań kierunków zagospodarowania przestrzennego (...) W. (uchwała nr (...) Rady (...) W. z dnia 10 października 2006r.), przedmiotowa nieruchomość znajduje się w strefie oznaczonej symbolem (...)– tereny wielofunkcyjne o dopuszczalnej wysokości zabudowy do 30 m,

- w przypadku zbycia prawa użytkowania wieczystego przez użytkownika wieczystego, na rzecz którego została wydana przedmiotowa decyzja, na rzecz osób trzecich, nabywcy tego prawa uiszczać będą opłaty z tytułu użytkowania wieczystego na zasadach ogólnych, nie dotyczy to nabywania prawa użytkowania wieczystego w drodze dziedziczenia oraz nabycia tego prawa przez osoby bliskie,

- ustanowienie prawa użytkowania wieczystego gruntu na mocy tej decyzji nie narusza praw osób trzecich istniejących w dniu jego ustanowienia a ewentualne nakłady poczynione na przedmiotowej nieruchomości przez osoby trzecie mogą być dochodzone na drodze cywilnej,

- korzystanie z nieruchomości przez użytkownika wieczystego powinno być zgodne z planem zagospodarowania przestrzennego w przypadku jego uchwalenia,

- budynek istniejący na gruncie użytkownik decyzji winien utrzymywać w należytym stanie’’.

Ponadto powódka wniosła o zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki zwrotu kosztów zastępstwa procesowego /pozew k. 3-7/.

W odpowiedzi na pozew z dnia 21 czerwca 2018 roku (data nadania w UP k. 42) pozwany (...) W. wniosło o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego (...) W. kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Pozwane (...) W. zakwestionowało roszczenie powodowej Fundacji. Ponadto podniosło brak legitymacji biernej w rozpatrywanej sprawie wskazując, iż z wpisu KW nr (...) wynika, iż przedmiotowa nieruchomość stanowi własność Skarbu Państwa /odpowiedź na pozew k. 32-32v./.

W piśmie z dnia 25 czerwca 2018 roku powódka wniosła o wezwanie do udziału w sprawie w charakterze pozwanego Skarbu Państwa reprezentowanego przez Prezydenta (...) W.. Jednocześnie powódka cofnęła pozew ze zrzeczeniem się roszczenia w stosunku do pozwanego (...) W. /pismo k. 47/.

Postanowieniem z dnia 31 lipca 2018 roku Sąd Okręgowy na podstawie art. 194 § 1 k.p.c. wezwał do udziału w sprawie w charakterze pozwanego Skarb Państwa-Prezydenta (...) W. /postanowienie k. 49/.

Postanowieniem z dnia 31 lipca 2018 roku Sąd Okręgowy umorzył postępowanie w stosunku do pozwanego (...) W. i zasądził od powoda Fundacji (...) z siedzibą w W. na rzecz (...) W. kwotę 2.160 zł tytułem zwrotu kosztów procesu i nie obciążył powoda kosztami procesu w pozostałym zakresie /postanowienie k. 50-51/.

W odpowiedzi na pozew z dnia 13 września 2018 roku (data nadania w UP k. 61) pozwany Skarb Państwa-Prezydent (...) W. wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego na rzecz pozwanego Skarbu Państwa-Prokuratorii Generalnej Skarbu Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu swojego stanowiska pozwany Skarb Państwa wskazał, iż dotychczas nie został spełniony warunek konieczny do zawarcia stosownej umowy w formie aktu notarialnego. Jak wykazała bowiem wizja lokalna przeprowadzona przez pracownika Urzędu (...) W. budynki przy ul. (...) stanowią wedle przepisów prawa jeden budynek i nie ma możliwości ich wydzielenia w granicach mającego powstać prawa użytkowania wieczystego. Zdaniem pozwanego, skoro nie ma możliwości wydzielenia budynku, a nadto budynek wykracza poza granice gruntu, który ma być oddany w użytkowanie wieczyste, to brak jest możliwości wykonania decyzji Prezydenta(...) W. z dnia 26 maja 2014 roku /odpowiedź na pozew k. 56-59/.

W dalszym toku postępowania strony podtrzymywały swoje stanowiska w sprawie, z tym, że pismem z dnia 10 stycznia 2025 roku powódka sprecyzowała żądanie pozwu i wniosła na podstawie art. 64 k.c. w zw. z art. 1047 k.p.c. o zobowiązanie Skarbu Państwa-Prezydenta (...) W. do złożenia oświadczenia woli następującej treści:

,,Skarb Państwa, reprezentowany przez Prezydenta (...) W. ustanawia na 99 lat prawo wieczystego użytkowania zabudowanego gruntu o powierzchni 448 m ^{( 2)}, położonego przy ul. (...), oznaczonego jako działka ewidencyjna nr (...) z obrębu(...) uregulowanego w księdze wieczystej KW nr (...) na rzecz Fundacji (...) z siedzibą w W. z równoczesną sprzedażą budynku posadowionego na powyższym gruncie za kwotę 1.183,771 zł (jeden milion sto osiemdziesiąt trzy tysiące siedemset siedemdziesiąt jeden złotych) w wykonaniu ostatecznej decyzji Prezydenta (...) W. nr (...) – z obowiązkiem zapłaty czynszu symbolicznego z tytułu użytkowania wieczystego gruntu w wysokości 448 zł (czterysta czterdzieści osiem złotych) netto, czynsz płatny jest z góry w terminie do dnia 31 marca każdego roku na wskazany rachunek bankowy, czynszu symbolicznego nie pobiera się za rok, w którym zostało ustanowione prawo użytkowania wieczystego, przy czym działka nr (...) nie jest objęta żadnym obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w obowiązującym studium uwarunkowań kierunków zagospodarowania przestrzennego (...) W. (uchwała nr (...)Rady(...) W. z dnia 10 października 2006r.), przedmiotowa nieruchomość znajduje się w strefie oznaczonej symbolem(...)– tereny wielofunkcyjne o dopuszczalnej wysokości zabudowy do 30 m,

- w przypadku zbycia prawa użytkowania wieczystego przez użytkownika wieczystego, na rzecz którego została wydana przedmiotowa decyzja, na rzecz osób trzecich, nabywcy tego prawa uiszczać będą opłaty z tytułu użytkowania wieczystego na zasadach ogólnych, nie dotyczy to nabywania prawa użytkowania wieczystego w drodze dziedziczenia oraz nabycia tego prawa przez osoby bliskie,

- ustanowienie prawa użytkowania wieczystego gruntu na mocy tej decyzji nie narusza praw osób trzecich istniejących w dniu jego ustanowienia a ewentualne nakłady poczynione na przedmiotowej nieruchomości przez osoby trzecie mogą być dochodzone na drodze cywilnej,

- korzystanie z nieruchomości przez użytkownika wieczystego powinno być zgodne z planem zagospodarowania przestrzennego w przypadku jego uchwalenia,

- budynek istniejący na gruncie użytkownik decyzji winien utrzymywać w należytym stanie’’ /pismo k. 526-529, protokół rozprawy k. 535/.

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

Grunt o powierzchni 448 m”, położony przy ul. (...), oznaczony jako działka ewidencyjna nr (...) z obrębu (...) uregulowany w księdze wieczystej KW nr (...) stanowi własność Skarbu Państwa-Prezydenta (...) W. / dowód: odpis KW k. 34-40/.

Decyzją z dnia 26 maja 2014 roku nr (...) Prezydent (...) W. ustanowił na podstawie art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze (...) W. (Dz.U. nr 50 poz.279) użytkowanie wieczyste zabudowanego gruntu o powierzchni 448 m”, położonego przy ul. (...), oznaczonego jako działka ewidencyjna nr (...) z obrębu (...) uregulowanego w księdze wieczystej KW nr (...) na rzecz Fundacji (...) z siedzibą w W..

Powyższa decyzja stała się ostateczna w dniu 7 sierpnia 2014 roku / dowód: decyzja z klauzulą ostateczności k. 17-21/.

W pkt 4 powołanej decyzji wskazano, iż na działce nr (...) znajduje się budynek murowany dwupiętrowy, wzniesiony w 1951r. Pkt 5 decyzji przewidywał, iż oddanie w użytkowanie wieczyste gruntu nastąpi równocześnie ze sprzedażą budynku na rzecz powódki. Podstawą ustalenia ceny miała być wartość budynku określona w operacie szacunkowym sporządzonym przez rzeczoznawcę majątkowego na zlecenie (...) W..

W pkt 6 decyzji wskazano, że „ Decyzja niniejsza z chwilą, gdy stanie się ostateczna, będzie stanowiła podstawę do zawarcia w formie aktu notarialnego umowy ustanowienia prawa wieczystego użytkowania gruntu opisanego w pkt 1. decyzji.”

Pomimo iż, decyzja administracyjna stała się ostateczna Skarb Państwa-Prezydent nie przystąpił do podpisania aktu notarialnego. Pismem z dnia 12 stycznia 2018 r. pełnomocnik powódki ostatecznie wezwał stronę pozwaną do wyznaczenia daty ustanowienia wieczystego użytkowania w formie aktu notarialnego / dowód: pismo k. 22-24/.

Od przełomu XIX i XX wieku w W. przy ul. (...) istniał ciąg kamienic w zabudowie szeregowej z przyległymi, prostopadle odchodzącymi oficynami. W skład tych kamienic wchodziły kamienice obecnie oznaczone adresami (...). Kamienice oddzielone były przyległymi poprzecznymi ścianami. W części oficyn
przyległej do kamienic, znajdowały się klatki schodowe. Zburzone i spalone w 1944 roku kamienice, zostały odbudowane od nr (...) do (...) bez oficyn, na zachowanych fundamentach bądź ścianach fundamentowych, z klatkami schodowymi wewnątrz kamienic, przy czym wejścia na poszczególne kondygnacje kamienicy nr(...) prowadzą z klatki schodowej w kamienicy nr (...) Podłużny układ konstrukcyjny kamienic nr (...) i(...) umożliwił wykonanie pojedynczej poprzecznej ściany oddzielającej kamienice, wymurowanej ponad powierzchnię dachów kamienic w sposób umożliwiający wyznaczenie pionowych płaszczyzn, po których przebiega w planie linia podziału działek o numerach ewidencyjnych (...), na których położone są odpowiednio kamienice nr (...)i (...) Kamienica nr (...) przy ul. (...) stanowi odrębny budynek, analogicznie jak ma to ma miejsce w przypadku całego ciągu kamienic w zabudowie szeregowej po zachodniej stronie ul. (...) od nr (...) do (...). Wartość odtworzeniowa budynku usytuowanego na nieruchomości położonej w W. przy ul. (...), na działce ewidencyjnej nr (...) z obrębu (...) wynosi 1.183.771 zł / dowody: pisemna opinia biegłego A. Z. k. 112-249, k. 286-290, k. 310-313, k. 394-411, k. 470-484, pisemna opinia biegłego A. L. k. 353-356/.

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o dowody z dokumentów w formie poświadczonych za zgodność z oryginałem kserokopii zawartych w aktach niniejszej sprawy,

Zgromadzone w aktach sprawy dokumenty zostały sporządzone przez uprawnione osoby, w zakresie ich kompetencji w przepisanej formie i zakresie. Żadna ze stron postępowania nie kwestionowała ich prawdziwości oraz autentyczności. Ponadto Sąd oparł swoje ustalenia na opinii biegłego rzeczoznawcy majątkowego A. Z. oraz opinii biegłego z zakresu budownictwa A. L.. Opinie te zostały wprawdzie zakwestionowane przez pozwanego, jednakże ze względów opisanych szczegółowo w dalszej części uzasadnienia Sąd uznał je za wiarygodny i przekonywujący dowód w sprawie.

Sąd Okręgowy, zważył co następuje:

Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w całości.

Zgodnie z art. 64 k.c. prawomocne orzeczenie sądu stwierdzające obowiązek danej osoby do złożenia oznaczonego oświadczenia woli zastępuje to oświadczenie.

Zasadą jest, że jeśli ustawa nakłada na podmiot obowiązek złożenia oświadczenia woli, to obowiązek ten może być realizowany przed sądem na podstawie art. 64 k.c., jeśli tylko regulacja ustawowa pozwala na ustalenie podmiotu zobowiązanego, uprawnionego oraz treści roszczenia (treści oświadczenia woli, które ma złożyć zobowiązany). Jednocześnie stwierdzić należy, że przepis art. 64 k.c. nie jest samoistną podstawą dla kreowania obowiązku złożenia oznaczonego oświadczenia woli. Stanowi on jedynie podstawę do stwierdzenia przez sąd, że zobowiązany ma obowiązek złożenia oświadczenia woli. Innymi słowy, przepis art. 64 k.c. określa jedynie skutki prawne wynikające ze stwierdzenia istnienia takiego obowiązku, którego źródłem muszą być jednak określone, istniejące stosunki prawne, a których zbadanie i ocena jest obowiązkiem sądu uwzględniającego powództwo na podstawie tego przepisu. Zobowiązanie do złożenia stosownego oświadczenia woli może wynikać ze źródeł o różnym charakterze, a więc zarówno z ustawy, jak i z ważnej czynności prawnej, czy decyzji administracyjnej.

Art. 64 k.c. odnosi się wyłącznie do obowiązku złożenia oświadczenia woli w rozumieniu prawa materialnego, nie zaś do innych oświadczeń jak na przykład czynności procesowych, a tym bardziej czynności faktycznych, a taką jest niewątpliwie czynność przystąpienia do aktu notarialnego. Oświadczeniem woli jest bowiem w myśl art. 60 k.c. zachowanie się osoby dokonującej czynności prawnej, ujawniające jej wolę w sposób dostateczny. Oświadczeniem woli jest wyłącznie zachowanie zmierzające do wywołania skutku w postaci powstania, zmiany lub ustania stosunku prawnego.

Charakter prawny takiego orzeczenia pozwala na osiągnięcie skutków prawnych związanych z oświadczeniem woli, którego złożenia odmawia podmiot do tego zobowiązany. Na podstawie przepisów postępowania cywilnego odpowiednikiem rozwiązania materialnoprawnego jest art. 1047 § 1 k.p.c. Skutki prawne następują z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia, a jeżeli złożenie oświadczenia woli jest uzależnione od świadczenia wzajemnego wierzyciela - z chwilą prawomocnego nadania orzeczeniu klauzuli wykonalności (art. 1047 § 2 k.p.c.). Orzeczenie stwierdzające obowiązek złożenia oświadczenia woli ma charakter konstytutywny.

Źródłami obowiązku zawarcia umowy, której domaga się w niniejszym postępowaniu powódka są przepisy dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze (...) W.oraz ostateczna decyzja Prezydenta (...) W. nr (...) z 26 maja 2014 roku, mocą której ustanowiono na rzecz powódki prawo użytkowania wieczystego do gruntu o powierzchni 448 m ^{( 2)} oznaczonego jako działka ewidencyjna nr (...) z obrębu (...)uregulowanego w księdze wieczystej KW Nr (...) położonego w W. przy ul. (...).

Ustanowienie użytkowania wieczystego w trybie przepisów dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze(...) W.przebiega w dwóch fazach. W pierwszej fazie, stanowiącej etap postępowania administracyjnego, organ bada materialnoprawne przesłanki ustanowienia tego prawa, a więc czy wniosek o przyznanie prawa użytkowania wieczystego (wcześniej wieczystej dzierżawy lub prawa zabudowy) został wniesiony w terminie określonym w art. 7 ust. 1 dekretu oraz czy wykorzystywanie nieruchomości przez dawnego właściciela, bądź jego następcę prawnego da się pogodzić z przeznaczenie gruntu w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (art. 7 ust. 2 dekretu). W przypadku ich spełnienia organ administracyjny wydaje decyzję ustanawiającą to prawo na rzecz oznaczonych podmiotów i ustala czynsz symboliczny. Na tym kończy się rola organu administracyjnego. Następny etap prowadzony jest natomiast na podstawie przepisów cywilnoprawnych i kończy się zawarciem umowy użytkowania wieczystego - w formie aktu notarialnego - pomiędzy gminą a osobą uprawnioną z decyzji (patrz: wyrok WSA w Warszawie z 25 czerwca 2014 roku, sygn. akt I SA/Wa 2870/13).

Sąd w postępowaniu cywilnym jest związany ostateczną decyzją administracyjną. Oznacza to, że sąd jest obowiązany uwzględnić stan prawny wynikający z osnowy ostatecznej decyzji administracyjnej, który stanowi element stanu faktycznego sprawy. Nie może go pominąć ani inaczej odnieść się do tego stanu niż uczynił to organ administracyjny. Treść decyzji, czyli rozstrzygnięcie (osnowa) zawiera ustalenie konsekwencji stosowanego przepisu prawa materialnego. Uzasadnienie, nie jest częścią składową rozstrzygnięcia (art. 107 § 1 k.p.a.). W postępowaniu cywilnym sąd nie bada prawidłowości podjęcia decyzji administracyjnej, w szczególności czy istniały przesłanki, które w świetle przepisów prawa materialnego, stanowiły podstawę jej podjęcia.

W przedmiotowej sprawie powódka (po ostatecznych przekształceniach podmiotowych dokonanych po złożeniu odpowiedzi na pozew przez (...) W.) domagała się od Sądu, aby ten nakazał Skarbowi Państwa-Prezydentowi (...) W. złożenie oświadczenia woli następującej treści:

,,Skarb Państwa, reprezentowany przez Prezydenta (...) W. ustanawia na 99 lat prawo wieczystego użytkowania zabudowanego gruntu o powierzchni 448 m ^{( 2)}, położonego przy ul. (...), oznaczonego jako działka ewidencyjna nr (...) z obrębu(...), uregulowanego w księdze wieczystej KW nr (...) na rzecz Fundacji (...) z siedzibą w W. z równoczesną sprzedażą budynku posadowionego na powyższym gruncie za kwotę 1.183,771 zł (jeden milion sto osiemdziesiąt trzy tysiące siedemset siedemdziesiąt jeden złotych) w wykonaniu ostatecznej decyzji Prezydenta (...) W. nr (...) – z obowiązkiem zapłaty czynszu symbolicznego z tytułu użytkowania wieczystego gruntu w wysokości 448 zł (czterysta czterdzieści osiem złotych) netto, czynsz płatny jest z góry w terminie do dnia 31 marca każdego roku na wskazany rachunek bankowy, czynszu symbolicznego nie pobiera się za rok, w którym zostało ustanowione prawo użytkowania wieczystego, przy czym działka nr (...) nie jest objęta żadnym obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w obowiązującym studium uwarunkowań kierunków zagospodarowania przestrzennego (...) W. (uchwała nr(...)Rady (...) W. z dnia 10 października 2006r.), przedmiotowa nieruchomość znajduje się w strefie oznaczonej symbolem (...) – tereny wielofunkcyjne o dopuszczalnej wysokości zabudowy do 30 m,

- w przypadku zbycia prawa użytkowania wieczystego przez użytkownika wieczystego, na rzecz którego została wydana przedmiotowa decyzja, na rzecz osób trzecich, nabywcy tego prawa uiszczać będą opłaty z tytułu użytkowania wieczystego na zasadach ogólnych, nie dotyczy to nabywania prawa użytkowania wieczystego w drodze dziedziczenia oraz nabycia tego prawa przez osoby bliskie,

- ustanowienie prawa użytkowania wieczystego gruntu na mocy tej decyzji nie narusza praw osób trzecich istniejących w dniu jego ustanowienia a ewentualne nakłady poczynione na przedmiotowej nieruchomości przez osoby trzecie mogą być dochodzone na drodze cywilnej,

- korzystanie z nieruchomości przez użytkownika wieczystego powinno być zgodne z planem zagospodarowania przestrzennego w przypadku jego uchwalenia,

- budynek istniejący na gruncie użytkownik decyzji winien utrzymywać w należytym stanie’’.

Powódka jako podstawę materialnoprawną swego żądania wskazała ostateczną decyzję Prezydenta (...) W. Nr (...) z 26 maja 2014 roku oraz art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 roku o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze (...) W.

Pozwany Skarb Państwa-Prezydent (...) W. kwestionował zasadność powództwa, argumentując, iż dotychczas nie został spełniony warunek konieczny do zawarcia stosownej umowy w formie aktu notarialnego. Jak wykazała bowiem wizja lokalna przeprowadzona przez pracownika Urzędu (...) W. budynki przy ul. (...) stanowią wedle przepisów prawa jeden budynek i nie ma możliwości ich wydzielenia w granicach mającego powstać prawa użytkowania wieczystego. Zdaniem pozwanego, skoro nie ma możliwości wydzielenia budynku, a nadto budynek wykracza poza granice gruntu, który ma być oddany w użytkowanie wieczyste, to brak jest możliwości wykonania decyzji Prezydenta (...). W. z dnia 26 maja 2014 roku.

Odnosząc się do błędnego zdaniem Sądu twierdzenia pozwanego, jakoby budynek posadowiony na spornej nieruchomości nie stanowi odrębnego budynku, wskazać należy, że twierdzenia te zostały obalone opiniami biegłych przeprowadzonych w niniejszym postępowaniu. Zarówno biegły A. Z. jak i biegły A. L. wskazali, iż kamienica nr (...)przy ul. (...) stanowi odrębny budynek. Ponadto decyzja Prezydenta(...) W. z dnia 26 maja 2014 roku o ustanowieniu na rzecz powódki prawa użytkowania wieczystego do wymienionego gruntu wywołała bezpośrednio w sferze prawa cywilnego skutki prawne, dlatego też decyzja ta stanowi źródło roszczenia cywilnoprawnego wyrażającego się możnością żądania zawarcia umowy o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste zgodnie z jej treścią. W niniejszej sprawie nietrudno nie odnieść wrażenia, iż Skarb Państwa- Prezydent (...) W. bezzasadnie i celowo, bo przez prawie cztery lata (do dnia wystąpienia z niniejszym powództwem) od daty uzyskania przez decyzję Prezydenta(...) W. przymiotu ostateczności, unikał umownego ustanowienia na rzecz powódki prawa użytkowania wieczystego gruntu nieruchomości położonej w W. przy ul. (...) – obowiązku wynikającego z decyzji Prezydenta (...) W. z 26 maja 2014 r. Z postanowień Konstytucji, jak również zasad kodeksu postępowania administracyjnego wynika ciążący na władzach publicznych obowiązek działania w rozsądnym czasie (za taki nie sposób uznać prawie czteroletni okres oczekiwania na wykonanie decyzji Prezydenta (...) W.), w odpowiedni sposób oraz z najwyższą konsekwencją. Realizacji powyższych zasad brak było w działaniu pozwanego przy wykonaniu decyzji jaka zapadła 26 maja 2014 roku pomimo spełnienia wszystkich koniecznych przesłanek. Nie ulega wątpliwości, że władze publiczne powinny działać z najwyższą starannością, szczególnie przy rozstrzyganiu spraw o zasadniczym znaczeniu dla jednostek, przejrzyście i jawnie, minimalizując ryzyko błędów, jak również promować pewność prawa w cywilnych czynnościach prawnych wpływających na interesy majątkowe osób w nich uczestniczących. Co więcej, władze publiczne nie powinny unikać ciążących na nich zobowiązań, lecz egzekwować je od siebie w sposób jakiego oczekują od osób fizycznych. Nie sposób również uznać argumentacji pozwanego, jakoby spełnienie ciążącego na nim obowiązku uzależnione winno być od wprowadzenia stosownych postanowień umownych – co istotne – uznanych za nie mające podstawy prawnej w postępowaniu administracyjnym prowadzonym na skutek wniosku z art. 7 dekretu (...). Wskazać należy, że wnioski o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do wywłaszczonych nieruchomości są rozpatrywane po kilkudziesięciu latach od ich złożenia, w tym czasie wielokrotnie zmieniały się granice administracyjne gruntów, plany zagospodarowania czy infrastruktura (w niniejszej sprawie – odbudowa spalonej w czasie wojny kamienicy). Okoliczność ta nie może jednak uzasadniać odmowy zawarcia umowy w granicach wynikających z decyzji administracyjnej.

Sąd w ustaleniu wartości budynku usytuowanego na nieruchomości położonej w W. przy ul. (...), na działce ewidencyjnej nr (...) z obrębu (...) oparł się na opinii biegłego A. Z.. Zgodnie z wyliczeniem przedstawionym przez biegłego w operacie szacunkowym cena budynku wynosi 1.183.771 zł. Oszacowana przez biegłego wartość rynkowa przedmiotowej nieruchomości została ustalona według stanu jej wartości z daty wydania opinii (12 sierpnia 2020 roku). Oszacowana wartość przedmiotowej nieruchomości i wyznaczona cena jednostkowa mieszczą się w przedziale cenowym dla tego typu prawa na lokalnym rynku w monitorowanym okresie czasu.

W ocenie Sądu, pozwanemu nie udało się skutecznie wzruszyć ostatecznej decyzji organu administracyjnego i wobec związania jej treścią, Sąd w całości uwzględnił żądanie powódki (pkt I wyroku).

O kosztach sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. obciążając nimi w całości pozwanego, jak przegrywającego, pozostawiając szczegółowe rozliczenie referendarzowi sądowemu na podstawie art. 108 § 1 k.p.c. (pkt II wyroku)