I C 710/24 - wyrok z uzasadnieniem Sąd Rejonowy w Radomiu z 2025-08-06
Sygn. akt I C 710/24 upr
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 6 sierpnia 2025 roku
Sąd Rejonowy w Radomiu I Wydział Cywilny w następującym składzie:
Przewodniczący: Sędzia Dariusz Wieński
Protokolant: Arkadiusz Włoskowicz
po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2025 roku w Radomiu
na rozprawie sprawy
z powództwa: J. K.
przeciwko: (...) Spółce Akcyjnej (...). (...) z siedzibą w W.
o zapłatę
I.
zasądza od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej (...). (...) z siedzibą w W. na rzecz powódki J. K. kwotę 13.440,00 zł (trzynaście tysięcy czterysta czterdzieści złotych 00/100) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 19 lutego 2024 roku do dnia zapłaty;
II.
oddala powództwo w pozostałej części;
III.
zasądza od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej (...). (...) z siedzibą w W. na rzecz powódki J. K. kwotę 5.086,92 zł (pięć tysięcy osiemdziesiąt sześć złotych 92/100) tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.
Sędzia Dariusz Wieński
Sygn. akt I C 710/24
UZASADNIENIE
W dniu 19 czerwca 2024 roku (data prezentaty- k.5) J. K., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata (pełnomocnictwo- k. 9), wniosła o zasądzenie od (...) Spółki Akcyjnej (...). (...) z siedzibą w W. kwoty 13.940,00 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwoty 13.440 od dnia 19.02.2024r. do dnia zapłaty, a od kwoty 500,00 zł od dnia 26 lutego 2024 roku do dnia zapłaty oraz o zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie.
W uzasadnieniu pozwu powódka wskazała, że na skutek szkody komunikacyjnej w dniu 15.11.2023r. uszkodzeniu uległ pojazd marki B. (...) o numerze rejestracyjnym (...). Fakt szkody został zgłoszony do pozwanego Towarzystwa (...), w którym sprawca posiadał ubezpieczeni OC. Powódka na czas trwania naprawy pojazdu musiała wypożyczyć pojazd zastępczy, gdyż nie posiadała innego nadającego się do użytkowania, a był on niezbędny w codziennym funkcjonowaniu powódki. Poniosła w związku z tym koszty w wysokości 17.640 zł. Powódka wynajmowała samochód przez 63 dni w okresie od 16.11.2023r. do 11.01.2024r. przy dobowej stawce 280 zł. Pozwana odmawia refundacji kosztów najmu pojazdu w pełni uznając, że zasadnym był najem tylko przez 15 dni za 280 zł/dobę. Harmonogram naprawy został sporządzony w oparciu o wytyczne wydane przez (...) i (...). Pojazd wynajęty przez powoda był pojazdem o zasadniczo podobnej klasie a najem był ustalony według stawki obowiązującej na danym rynku lokalnym. Utrata możliwości korzystania z rzeczy stanowi szkodę majątkową. Skoro powód przedstawił umowę najmu pojazdu zastępczego, a autentyczność dokumentu nie była kwestionowana przez zakład ubezpieczeń, to ubezpieczyciel sprawcy szkody ma obowiązek kwotę wydatkowaną na najem pojazdu zastępczego zwrócić. Ponadto powódka poniosła koszty obsługi szkody w kwocie 500 złotych. Wskazała, iż nie posiadała stosownej wiedzy dotyczącej likwidacji szkody jak również specjalistycznego programu do wyliczenia prawidłowych kosztów naprawy. Z uwagi na to wynajęła firmę, która udzieliła jej fachowej pomocy wyliczając w prawidłowy sposób koszty przywrócenia pojazdu do stanu sprzed kolizji. Pismem z dnia 9.02.2024r. pełnomocnik powódki wezwał do dobrowolnej wypłaty odszkodowania, a pozwana w odpowiedzi pismem z dnia 11.03.2024r. podtrzymała dotychczasowe stanowisko. Odnośnie odsetek podniesiono, że zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie w terminie 30 dni licząc od dnia złożenia zawiadomienia o szkodzie. Powód zgłosił fakt zakończenia najmu i przesłał odpowiednie dokumenty z tym związane mailem w dniu 17.01.2024r. w związku z czym od 19.02.2024r. pozwany pozostaje w zwłoce (pozew k. 5 - 8).
W odpowiedzi na pozew z dnia 3 września 2024 roku. (data nadania- k. 32a) pozwana (...) Spółka Akcyjna (...). (...) z siedzibą w W. wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przewidzianych. Pozwana nie kwestionowała okoliczności zdarzenia ubezpieczeniowego oraz swojej odpowiedzialności, a bezzasadności pozwu upatrywała w okresie najmu pojazdu zastępczego. W ocenie pozwanej, łączny okres 15 dni był wystarczający dla dokonania naprawy uszkodzonego pojazdu i wydania go dotychczasowemu użytkownikowi do ponownego korzystania i wyłącznie ten okres pozostaje w związku przyczynowym z kolizją z dnia 15 listopada 2023 roku. Jakikolwiek dłuższy okres najmu nie pozostaje w adekwatnym związku przyczynowym ze zdarzeniem z dnia 15 listopada 2023 roku. Pozwana podkreśliła także, iż powódka w żaden sposób nie wykazała kiedy i w jakim celu potrzebny był jej pojazd zastępczy. Ponadto z ustaleń dokonanych przez pozwaną wynika, iż powódka jest właścicielem/użytkownikiem także innych pojazdów za pomocą których mogłaby wypełniać ewentualne potrzeby transportowe. Strona pozwana zakwestionowała także roszczenie powódki w zakresie zwrotu pomocy w postępowaniu likwidacyjnym, wskazując, iż nie pozostaje ono w adekwatnym związku przyczynowym ze zdarzeniem z dnia 15 listopada 2023 roku, a nadto sprzeciwia się generalnej zasadzie minimalizacji szkody (odpowiedź na pozew k. 27 - 30).
Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 15 listopada 2023 roku doszło do kolizji, w wyniku której uszkodzeniu uległ pojazd marki B. (...) o nr rej. (...) należący do J. K. (okoliczność bezsporna).
Samochód sprawcy zdarzenia wywołującego szkodę ubezpieczony był w zakresie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych w (...) Spółka Akcyjna (...). (...) z siedzibą w W. (okoliczność bezsporna).
W dniu 17 listopada 2023 roku (...) Spółka Akcyjna (...). (...) z siedzibą w W. otrzymała zgłoszenie szkody w związku z zaistniałym zdarzeniem z dnia 15 listopada 2023 roku. Szkoda została zarejestrowana pod numerem (...) (okoliczności bezsporne, akta szkody na płycie CD – k. 32).
W samochodzie powódki uszkodzeniu uległa prawa strona i nie nadawał się do dalszej jazdy. Powódka jest osobą schorowaną. Pojazdem woził ją syn, który również korzystał z uszkodzonego pojazdu do własnych potrzeb. Powódka natomiast samochodu używała w dużej mierze na dojazdy do lekarzy. Służył jej też do dojazdów do W., ale także korzystała z niego na dojazdy na zakupy. Samochód był więc jej niezbędny w codziennym funkcjonowaniu. Nie posiadała innego pojazdu, albowiem drugi samochód użytkował mąż (d: zeznania powódki k. 42v- 43).
W dniu 17 listopada 2023 roku J. K. zawarła z K. L., nie prowadzącym działalności gospodarczej, umowę najmu pojazdu marki B. o nr rej. (...) przy stawce 280 zł za dobę. Samochód został oddany wypożyczającemu w dniu 11 stycznia 2024 roku. Łączny okres wynajmu pojazdu zastępczego wyniósł 63 dni. W dniu 11 stycznia 2024 roku K. L. w związku z zawartą umową przyjął tytułem rozliczenia za najem kwotę w wysokości 17.640,00 złotych (d: umowa najmu pojazdu k. 12, zeznania powódki k. 42v - 43).
W dniu 17 stycznia 2024 roku w wiadomości e-mail (...) Odszkodowań przesłała do (...) Spółki Akcyjnej (...). (...) z siedzibą w W. dokumenty do przedmiotowej szkody zawierające oświadczenie J. K. dotyczące konieczności wynajmu pojazdu zastępczego, harmonogram wynajmu pojazdu, umowę najmu pojazdu zastępczego z dnia 17 listopada 2023 roku oraz dowód rejestracyjny wynajmowanego pojazdu (d: wiadomość e-mail wraz z załącznikami k. 10-13).
W dniu 5 lutego 2024 roku (...) Odszkodowań K. R. wystawiła J. K. fakturę nr (...) na kwotę 500 zł brutto za obsługę szkody komunikacyjnej dotyczącej pojazdu marki B. (...) nr. rej. (...), za przeprowadzenie oględzin, sporządzenie kosztorysu naprawy, weryfikację dokumentów (d: faktura nr (...) – k. 16).
Towarzystwo ubezpieczeń w dniu 8 lutego 2024 roku wydało decyzję, w której przyznało kwotę 4.200,00 zł brutto tytułem zwrotu kosztów najmu pojazdu zastępczego. Zakład ubezpieczeń uznał 15 dni najmu pojazdu zastępczego ze stawką za dobę najmu w wysokości 280 zł brutto. (d: decyzja k. 14).
Pismem z dnia 9 lutego 2024 roku J. K., reprezentowana przez pełnomocnika wezwała ubezpieczyciela do zapłaty kwoty 13.940,00 złotych tytułem zwrotu kosztów najmu pojazdu zastępczego, zgodnie z umową najmu oraz zwrotu kosztów obsługi szkody, zgodnie z fakturą VAT nr (...) (d: wezwanie do zapłaty k. 17-17v.).
Decyzją z dnia 11 marca 2024 roku ubezpieczyciel nie uznał odwołania J. K.. W uzasadnieniu podtrzymał dotychczasowe stanowisko wskazując, iż bezsporny czas wynajmu wynosi 15 dni, a samochód zastępczy przysługuje tylko na czas niezbędny do wykonania naprawy samochodu, a w przedmiotowej szkodzie nie wykazano, że samochód został naprawiony (d: decyzja k. 26-27).
Konieczny i niezbędny czas naprawy, w tym także czas 6 dni naprawy technologicznej powinien trwać od daty wynajęcia pojazdu zastępczego, czyli 16.11.2023r. do dnia zakończenia wynajmu, czyli 11.01.2024r. (d: opinia biegłego sądowego z zakresu techniki motoryzacyjnej i ruchu drogowego C. G.- k. 61 - 66)
Powyższy stan faktyczny został ustalony na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w aktach niniejszej sprawy oraz dokumentów załączonych do akt szkody. Sąd uwzględnił załączone do akt sprawy dokumenty, gdyż ich prawdziwość i wiarygodność w świetle wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego nie nasuwa żadnych wątpliwości i nie była kwestionowana przez żadną ze stron.
Sąd w dał wiarę zeznaniom powódki w całości albowiem są jasne, spójne oraz konsekwentne, a ponadto znajdują odzwierciedlenie w pozostałym materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie.
W przedmiocie określenia zasadnego okresu pojazdu zastępczego, Sąd oparł się na opinii biegłego sądowego C. G., albowiem została sporządzona w sposób jasny, rzetelny, zaś wnioski w nich zawarte prawidłowo uzasadnione, a ponadto nie była kwestionowana przez żadną ze stron.
Sąd Rejonowy zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 822§1 kc – przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony. Zgodnie z §2 tego artykułu umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej obejmuje szkody, o których mowa w §1, będące następstwem przewidzianego w umowie zdarzenia, które miało miejsce w okresie ubezpieczenia.
Problematyka umów odpowiedzialności cywilnej uregulowana została również w przepisach szczególnych, tj. obowiązującej od dnia 1 stycznia 2004 roku ustawie z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz. U. Nr 124, poz. 1152 z późn. zm.). Określając zakres odpowiedzialności gwarancyjnej ubezpieczyciela należy mieć na uwadze art. 34 ust. 1, art. 36 i 38 tej ustawy. Zgodnie z art. 34 ust. 1 tej ustawy – z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje odszkodowanie, jeżeli posiadacz lub kierujący pojazdem mechanicznym są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, której następstwem jest śmierć, uszkodzenie ciała, rozstrój zdrowia bądź też utrata, zniszczenie lub uszkodzenie mienia. Zgodnie z art. 36 tej ustawy – odszkodowanie ustala się w granicach odpowiedzialności cywilnej posiadacza lub kierującego pojazdem mechanicznym, najwyżej jednak do ustalonej w umowie ubezpieczenia sumy gwarancyjnej. Oznacza to, że o rodzaju i wysokości świadczeń należnych od zakładu ubezpieczeń decydują przepisy kodeksu cywilnego, zatem wysokość odszkodowania powinna być ustalona według reguł określonych w art. 363 k.c.
Zgodnie z art. 436 § 2 k.c. - w razie zderzenia się mechanicznych środków komunikacji poruszanych za pomocą sił przyrody ich posiadacze mogą wzajemnie żądać naprawienia poniesionych szkód tylko na zasadach ogólnych. Pozwany jako ubezpieczyciel sprawcy szkody jest zobowiązany do naprawienia szkody. Natomiast zgodnie z treścią art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, zgodnie z którym - poszkodowany w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia obowiązkowego odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczeń bezpośrednio od zakładu ubezpieczeń. Zgodnie z art. 361 § 1 k.c. zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła. W powyższych granicach, w braku odmiennego przepisu ustawy lub postanowienia umowy, naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono (art. 361 § 2 k.c.).
W niniejszej sprawie ubezpieczyciel nie zakwestionował swojej odpowiedzialności za szkody powstałe wskutek przedmiotowego zdarzenia. Powód w niniejszym procesie wniósł o zasądzenie kwoty 13.940,00 zł. W tym 13440 zł. tytułem zwrotu kosztów najmu pojazdu zastępczego, które w tej części nie zostały uwzględnione przez pozwaną, gdyż uznała najem za zasadny jedynie za 15 dni oraz 500 zł. tytułem zwrotu kosztów obsługi w postępowaniu likwidacyjnym, które pozwana nie uwzględniła jako pozostające bez związku przyczynowego ze szkodą.
Spór w sprawie dotyczył więc okresu najmu oraz zasadności zwrotu kosztów obsługi szkody w wysokości 500 zł.
W uchwale 7 Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 2011 roku wydanej w sprawie III CZP 5/11 wskazano, że odpowiedzialność ubezpieczyciela z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za uszkodzenie albo zniszczenie pojazdu mechanicznego niesłużącego do prowadzenia działalności gospodarczej obejmuje celowe i ekonomicznie uzasadnione wydatki na najem pojazdu zastępczego; nie jest ona uzależniona od niemożności korzystania przez poszkodowanego z komunikacji zbiorowej (Legalis nr 381501). W uzasadnieniu Sąd Najwyższy wskazał, że użyteczne mogą być wskazania judykatury na tle najmu pojazdu zastępczego dla kontynuowania działalności gospodarczej, w odniesieniu do okresu refundacji, pomniejszenia odszkodowania o nieponiesione koszty eksploatacji uszkodzonego pojazdu oraz wymagań stawianych pojazdowi zastępczemu (wyroki Sądu Najwyższego z dnia 8 września 2004 r., IV CK 672/03, z dnia 2 lipca 2004 r., II CK 412/03, z dnia 5 listopada 2004 r., II CK 494/03, i z dnia 26 listopada 2002 r., V CKN 1397/00). W wyroku z dnia 5 listopada 2004 r. w sprawie II CK 494/03 (Legalis nr 67722) Sąd Najwyższy stwierdził, że refundowane koszty najmu pojazdu zastępczego obejmują tylko okres konieczny i niezbędny do naprawy samochodu uszkodzonego w wypadku komunikacyjnym. Podobne stanowisko wyrażone zostało w wyroku z dnia 26 listopada 2002 r., V CKN 1397/00 (Legalis nr 57306) odnosi się ono jednak do sytuacji, w której poszkodowany zaniechał naprawy samochodu, chociaż była ona możliwa. Utrata możliwości korzystania z rzeczy wskutek jej zniszczenia stanowi szkodę majątkową i jest normalnym następstwem w rozumieniu art. 361 § 1 k.c. niemożność korzystania z samochodu przez poszkodowanego w sytuacji jego uszkodzenia. Jeżeli więc poszkodowany poniósł w związku z tym koszty, które były konieczne, na wynajem pojazdu zastępczego, to mieszczą się one w granicach skutków szkodowych podlegających wyrównaniu (tak uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 8 września 2004 roku, IV CK 672/03, LEX nr 146324). Pozbawienie poszkodowanego możliwości korzystania z pojazdu mechanicznego w następstwie czynu zabronionego spowodowało po jego stronie uprawnienie do wynajęcia pojazdu zastępczego na czas niezbędny do naprawy. Nadto przy szkodzie częściowej czas koniecznego najmu powinien być wyznaczony rzeczywistym czasem naprawy w normalnym jej toku, z uwzględnieniem czynności likwidacyjnych w okresie nie dłuższym niż do dnia zapłaty odszkodowania.
Sąd Najwyższy w uchwale III CZP 5/11 wskazał, że sama utrata możliwości korzystania z pojazdu mechanicznego nie jest szkodą majątkową. Poszkodowany nie może żądać wypłaty odszkodowania tylko za sam fakt utraty możliwości korzystania z rzeczy wskutek jej uszkodzenia lub zniszczenia, chociażby tak ujęta szkoda majątkowa była w pełni wyliczalna. Szkodą majątkową jest zobowiązanie powstałe z tytułu umowy najmu pojazdu zastępczego – spełniony (zapłacony) lub wymagalny czynsz najmu za okres remontu uszkodzonego pojazdu lub za czas niezbędny do nabycia nowego samochodu. Z tych też względów ubezpieczyciel co do zasady nie będzie zobowiązany do refundacji świadczeń pieniężnych poniesionych przez najemcę z tytułu wyłączenia lub ograniczenia odpowiedzialności za szkody w przedmiocie najmu, w tym odpowiedzialności umownie rozszerzonej. Ubezpieczyciel może udzielić pomocy poszkodowanemu w ten sposób, że wskaże przedsiębiorcę, od którego poszkodowany może wynająć pojazd zastępczy, a następnie rozliczy się z tym podmiotem bezgotówkowo. Jeżeli ubezpieczyciel tej pomocy nie udzielił lub miała ona charakter niepełny (czas najmu nie pokrył w pełni okresu obiektywnej niemożliwości korzystania z samochodu), to poszkodowany może wynająć pojazd na własny koszt i na własne ryzyko, a następnie przedstawić poniesione wydatki na czynsz najmu (faktycznie zapłacone lub wymagalne) do refundacji. Ubezpieczyciel w przypadku samodzielnej organizacji przez poszkodowanego najmu pojazdu zastępczego będzie zobowiązany do zwrotu celowych i ekonomicznie uzasadnionych wydatków.
Zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych - w razie zaistnienia zdarzenia objętego ubezpieczeniem obowiązkowym osoba uczestnicząca w nim obowiązana jest m.in. do zapobieżenia, w miarę możliwości zwiększaniu szkody. Mimo, że co do zasady zwrot kosztów najmu pojazdu zastępczego za okres niemożności korzystania z własnego pojazdu w związku z kolizją mieści się w ramach adekwatnego związku przyczynowego, to nie można przyjmować żadnego automatyzmu, a każda sprawa podlega indywidualnej ocenie. W świetle powyższego zgodnie z art. 6 k.c., to powód miał obowiązek wykazać, że okres najmu pozostawał w adekwatnym związku przyczynowym ze zdarzeniem, a zatem przedstawić argumentację, dlaczego w danym przypadku najem pojazdu trwał przez oznaczony czas i w jakim zakresie determinowany był okresem, w którym podejmowane były działania w sprawie naprawy uszkodzonego pojazdu.
Powódka w postępowaniu likwidacyjnym wnosiła o wypłatę odszkodowania za 63 dni najmu pojazdu zastępczego, natomiast zakład ubezpieczeń uwzględnił tylko 15 dni. W piśmie z dnia 8 lutego 2024 roku ubezpieczyciel wskazał, że na zasadny czas najmu składają się: 2 dni w czasie zgłoszenia szkody, 13 dni w czasie od dnia zgłoszenia szkody do otrzymania przez poszkodowanego kosztorysu. Powódka na uzasadnienie swojego stanowiska przedstawił harmonogram czasowy wynajmu pojazdu zastępczego, który jest jasny, czytelny i rzetelny, gdyż znajduje pełne potwierdzenie w dokumentacji szkodowej w wersji elektronicznej, złożonej przez pozwaną, i co najważniejsze którą w całości zweryfikował pozytywnie opiniujący biegły sądowy. Uznał on mianowicie, że konieczny i niezbędny czas naprawy, w tym także naprawy technologicznej, który jest tożsamy z czasem najmu pojazdu zastępczego, wyniósł tyle ile wynajem faktyczny, czyli 63 dni. Chybiony jest zarzut zatem zarzut pozwanej, iż powódka nie mogła korzystać z uszkodzonego pojazdu wyłącznie przez 15 dni. W swojej kalkulacji pozwana całkowicie pominęła kwestie procesu likwidacji szkody, które miały bezpośredni wpływ na jego długość. Biegły w sporządzonej opinii podkreślił, iż bez kompletu części zamiennych, a w tym części podstawowej tj. pokrywy komory silnika, nie jest możliwe prawidłowe rozpoczęcie, zakończenie i wykonanie naprawy. Posiadanie wszystkich części było niezbędne do wykonania spasowań i montowań. Pominięcie spasowania pociągnęłoby za sobą wydłużenie czasu technologicznej naprawy. Biegły zwrócił uwagę, iż programy kalkulacyjne uwzględniają tylko czasy i czynności związane bezpośrednio z daną operacją technologiczną, jednakże dodatkowo uwzględnić trzeba inne czynności, które w realiach warsztatowych są oczywiste w procesie naprawczym. Analiza materiału dowodowego (akt szkodowych) wskazuje, że proces likwidacji szkody, a tym samym najmu pojazdu zastępczego, nie trwał by tak długo, gdyby nie postawa pozwanego, który nie reagował na wezwania i monity pełnomocnika poszkodowanego.
Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd uznał, że powódce przysługiwał zwrot kosztów najmu pojazdu zastępczego za okres od zawarcia umowy najmu pojazdu zastępczego do dnia do dnia jej zakończenia tj. za okres 63 dni, po stawce 280 zł brutto (której pozwana nie kwestionowała), co dało kwotę 17.640,00 zł. Ponieważ pozwana w postępowaniu likwidacyjnym zapłaciła z tego tytułu kwotę 4.200,00 zł, to powodowi należy się dopłata w wysokości 13.440,00 zł.
Powódka wniosła także o zwrot kosztów obsługi szkody komunikacyjnej w kwocie 500 zł zgodnie z przedłożoną fakturą numer (...), wystawioną przez firmę (...) w dniu 5 lutego 2024 roku (k. 16). Faktura ta obejmuje przeprowadzenie oględzin pojazdu uszkodzonego, sporządzenie kosztorysu naprawy oraz weryfikację dokumentów. Zasadność tego żądania należy ocenić w oparciu o treść art. 361 § 1 k.c., zgodnie z którym zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła. Przepis ten stanowi wyraz zasady refundacji wyłącznie tych wydatków, które pozostają w związku przyczynowym ze szkodą. W uchwale z 13 marca 2012 r. Sąd Najwyższy przyjął, że uzasadnione i konieczne koszty pomocy świadczonej przez osobę mającą niezbędne kwalifikacje zawodowe, poniesione przez poszkodowanego w postępowaniu przesądowym prowadzonym przez ubezpieczyciela, mogą, w okolicznościach konkretnej sprawy stanowić szkodę, mimo, że zasadniczy ciężar postępowania w przedmiocie likwidacji szkody spoczywa na ubezpieczycielu (III CZP 75/11, OSNC 2012/7-8/81). W niniejszej sprawie bez związku z przedmiotem żądania pozostają usługi dotyczące sporządzenia kosztorysu naprawy, czy przeprowadzenia oględzin pojazdu. Przedmiotowe postępowanie dotyczy jedynie kwestii wynajmu pojazdu zastępczego, a co za tym idzie – poniesione przez powoda koszty związane z obsługą szkody nie mają związku z niniejszą sprawą. Jednocześnie na uwadze należy mieć fakt, że czynności w postępowaniu przedsądowym nie są skomplikowane, nie wymagają specjalistycznej wiedzy, a tym samym pomocy, zaś skorzystanie z tej pomocy jest tylko kwestią wygody. Po trzecie, do pozwu została załączona jedynie faktura dokumentująca usługę, natomiast nie złożono potwierdzenia zapłaty, co było niezbędne skoro żądanie było od początku kwestionowane. Powódka nie wykazała zatem konieczności skorzystania z pomocy oferowanej przez ten podmiot. Z tych też względów powództwo w zakresie dotyczącym kwoty 500 zł podlegało oddaleniu, jako niepozostające w adekwatnym związku ze szkodą.
W rezultacie Sąd zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 13.440,00 zł tytułem brakującego odszkodowania, o czym orzekł w punkcie I. (pierwszym) wyroku, oddalając powództwo w pozostałym zakresie jak w punkcie II. (drugim) wyroku.
O odsetkach od zasądzonej kwoty Sąd orzekł na podstawie art. 481 § 1 i 2 k.c.
Orzekając o odsetkach Sąd zważył, że orzeczenie zasądzające odszkodowanie ma charakter rozstrzygnięcia deklaratoryjnego, zaś zobowiązanie do zapłaty odszkodowania jest zobowiązaniem z natury rzeczy bezterminowym, dlatego też przekształcenie go w zobowiązanie terminowe następuje stosownie do treści art. 455 k.c. (niezwłocznie) – w wyniku wezwania wierzyciela (pokrzywdzonego) skierowanego wobec dłużnika (podmiotu zobowiązanego do naprawienia szkody) do spełnienia świadczenia. Reguła ta, w zakresie terminu spełnienia świadczenia, doznaje modyfikacji w przypadku, gdy podmiotem zobowiązanym do naprawienia szkody jest zakład ubezpieczeń. Wówczas termin do spełnienia świadczenia wyznacza regulacja art. 817 k.c. albo art. 14 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych. W art. 14 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych ustawodawca zobligował ubezpieczyciela do spełnienia świadczenia w terminie 30 dni od daty otrzymania przez niego zawiadomienia o szkodzie. Na wypadek, gdyby we wskazanym wyżej terminie nie było możliwe ustalanie odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń lub wysokości odszkodowania, datę wypłaty świadczenia wyznacza termin 14 – dniowy, liczony od momentu, gdy przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe. W niniejszej sprawie szkoda w zakresie poniesionych kosztów najmu pojazdu zastępczego została zgłoszona w dniu 17 stycznia 2024 roku, a zatem termin ustawowy minął w dniu 19 lutego 2024r. Od tej daty pozwana pozostaje więc w opóźnieniu, co skutkuje zasądzeniem odsetek ustawowych za opóźnienie.
Rozstrzygnięcie o kosztach procesu w punkcie III. (trzecim) wyroku Sąd oparł na treści art. 100 kpc oraz art. 108 kpc. Zgodnie z art. 100 kpc, w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań koszty będą wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone. Sąd może jednak włożyć na jedna ze stron obowiązek zwrotu wszystkich kosztów, jeżeli jej przeciwnik uległ tylko co do nieznacznej części swego żądania albo gdy określenie należnej mu sumy zależało od wzajemnego obrachunku lub oceny sądu. W związku z tym, iż strona powodowa wygrała niniejszy proces w 96 %, Sąd uznał powódkę za wygrywającą niniejszy proces w całości. Na koszty procesu w łącznej kwocie 5.086,92 złotych poniesione przez powódkę złożyły się kwoty: 750 zł opłaty sądowej od pozwu, 17 zł opłaty skarbowej z tytułu udzielenia pełnomocnictwa fachowemu pełnomocnikowi oraz 3.600 tytułem wynagrodzenia fachowego pełnomocnika ustalone na podstawie § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz kwota 719,92 złotych tytułem wykorzystanej zaliczki na poczet opinii biegłego. Sąd dodatkowo na podstawie art. 98 § 1 1 k.p.c. orzekł o odsetkach ustawowych za opóźnienie od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu.
Sędzia Dariusz Wieński
Z/ (…).
26.08.2025r.
Sędzia Dariusz Wieński
Podmiot udostępniający informację: Sąd Rejonowy w Radomiu
Osoba, która wytworzyła informację: Sędzia Dariusz Wieński
Data wytworzenia informacji: