Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych

F o r m u l a r z U K 1

Sygnatura akt

II K 484/25

Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza.

1. USTALENIE FAKTÓW

1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

1.

K. S.

W okresie od 29 lutego do 15 kwietnia 2024 r. w P. (pow. (...), woj. (...)) oraz innych nieustalonych miejscach po uprzednim zawarciu w (...) Banku (...) SA umowy rachunku oszczędnościowo – rozliczeniowego (...) konto dla młodych przekazał ustalonej dane dostępowe do rachunku bankowego, którego ona dotyczyła osiągając z tego tytułu korzyść majątkową w kwocie 400 zł oraz ułatwiając w ten sposób nieustalonej osobie popełnienie czynu zabronionego polegającego na tym, że w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadziła ona do niekorzystnego rozporządzenia mieniem A. W. w postaci pieniędzy w kwocie 1000 (jednego tysiąca) złotych w ten sposób, że w internetowym serwisie ogłoszeniowym otomoto.pl oraz (...).pl zamieściła ona ogłoszenie z ofertą sprzedaży pojazdu F. (...) kamper 2,8 (...) (rok prod. 2001) wskazując fałszywe dane sprzedającego, a następnie posługując się telefonem nr (...) podczas rozmowy telefonicznej oraz wymiany wiadomości, a także przesyłając fakturę zaliczkową wprowadziła pokrzywdzonego w błąd co do faktycznego zamiaru wywiązania się z oferty, gdyż pomimo tego, że A. W. w dniu 15 kwietnia 2024 roku zlecił przelew ww. kwoty ze swojego rachunku na rachunek bankowy o nr (...) nie udostępniono pokrzywdzonemu przedmiotu oferty celem zapoznania się jego stanem, ani nie zwrócono uiszczonej zaliczki, zaś przesłane przez niego środki pieniężne zostały wypłacone z wykorzystaniem karty w bankomacie na terenie (...) (...).

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione

Dowód

Numer karty

1.  W dniu 29 lutego 2024 roku K. S. w procesie obsługi bezpośredniej zawarł w (...) Banku (...) SA w D. umowę rachunku oszczędnościowo – rozliczeniowego (...) konto dla młodych o nr (...).

2.  Powyższą umowę K. S. zawarł na prośbę swojego wujka P. Ł. zamieszkałego w P., a następnie przekazał mu dane dostępowe do konta w celu dokonywania przelewów, za co otrzymał kwotę 400 zł.

3.  W dniu 13 kwietnia 2024 roku A. W. w internetowym serwisie ogłoszeniowym otomoto.pl oraz (...).pl natknął się na ogłoszenie z ofertą sprzedaży pojazdu F. (...) kamper 2,8 (...) (rok prod. 2001), która go zainteresowała. Zadzwonił pod wskazany w ogłoszeniu numer ( (...)), ale osoba, która odebrał telefon poprosiła o kontakt w innych godzinach. Pokrzywdzony ponownie zadzwonił pod numer z ogłoszenia w dniu 15 kwietnia 2024 roku i po rozmowie z nieznanym mu mężczyzną wyraził zainteresowanie zakupem i poprosił o zarezerwowanie dla niego auta oferowanego do sprzedaży. Następnie A. W. otrzymał na adres swojej poczty elektronicznej fakturę zaliczkową w której jako sprzedawca wskazany został S. D. prowadzący w C. działalność gospodarczą pod nazwą (...), a jako konto do wpłaty rachunek o numerze (...). W tym samym dniu pokrzywdzony wykonał przelew na wymieniony rachunek. Później natomiast miał jechać obejrzeć samochód, ale osoba, z którą się kontaktował przestała odbierać połączenia i nie udało się uzgodnić terminu oględzin, a poza tym zaczęła wulgarnie odpisywać na komunikatorze. Okazało się także, iż ten sam pojazd został wystawiany do sprzedaży także na innych ogłoszeniach oraz że może to być oszustwo. Pomimo deklaracji A. W. nie zwrócono przelanej przez niego kwoty ani nie udostępniono auta celem zapoznania się z jego stanem.

4.  S. D. nigdy nie oferował do sprzedaży pojazdu F. (...) kamper 2,8 (...) (rok prod. 2001), gdyż nigdy takim nie dysponował. Nie wystawiał żadnej faktury zaliczkowej na niego, ani nie korzysta z rachunku o numerze (...), jak również nie używa numeru (...). Jego dane zostały wykorzystane w ogłoszeniu celem jego uwiarygodnienia.

5.  Pieniądze przesłane przez pokrzywdzonego zostały wypłacone z rachunku o numerze (...) z wykorzystaniem karty w bankomacie na terenie Republiki Cypryjskiej.

6.  Brak jest osoby, na którą był zarejestrowany telefon o numerze (...).

7.  Nie udało się ustalić osoby, która posługiwała się adresem poczty elektronicznej, z którego wysłano pokrzywdzonemu fakturę zaliczkową.

8.  Głos mężczyzny, z którym rozmawiał pokrzywdzony A. W. w sprawie ogłoszenia odpowiadał osobie, która jest o wiele starsza od oskarżonego K. S..

9.  oskarżony był już wcześniej karany za czyny z art. 178b kk, 288 § 1 kk i art. 244 kk.

informacja z (...)

umowa

wyjaśnienia oskarżonego

zeznania A. W.

wydruk ogłoszenia

faktura zaliczkowa

potwierdzenie przelewu

wydruki konwersacji

zeznania S. D.

historia transakcji

informacja z (...)

notatka

informacje od (...)

dane od operatorów telefonicznych

zeznania A. W.

informacja o osobie z K.

91

101-104

136-137

1-2

198-199

15

8

7

9-14

39-40

107-111

36-38

52

54-55

66-81

1-2

198-199

121-124

1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

K. S.

W okresie od 29 lutego do 15 kwietnia 2024 r. w P. (pow. (...), woj. (...)) oraz innych nieustalonych miejscach po uprzednim zawarciu w (...) Banku (...) SA umowy rachunku oszczędnościowo – rozliczeniowego (...) konto dla młodych przekazał ustalonej dane dostępowe do rachunku bankowego, którego ona dotyczyła osiągając z tego tytułu korzyść majątkową w kwocie 400 zł oraz ułatwiając w ten sposób nieustalonej osobie popełnienie czynu zabronionego polegającego na tym, że w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadziła ona do niekorzystnego rozporządzenia mieniem A. W. w postaci pieniędzy w kwocie 1000 (jednego tysiąca) złotych w ten sposób, że w internetowym serwisie ogłoszeniowym otomoto.pl oraz (...).pl zamieściła ona ogłoszenie z ofertą sprzedaży pojazdu F. (...) kamper 2,8 (...) (rok prod. 2001) wskazując fałszywe dane sprzedającego, a następnie posługując się telefonem nr (...) podczas rozmowy telefonicznej oraz wymiany wiadomości, a także przesyłając fakturę zaliczkową wprowadziła pokrzywdzonego w błąd co do faktycznego zamiaru wywiązania się z oferty, gdyż pomimo tego, że A. W. w dniu 15 kwietnia 2024 roku zlecił przelew ww. kwoty ze swojego rachunku na rachunek bankowy o nr (...) nie udostępniono pokrzywdzonemu przedmiotu oferty celem zapoznania się jego stanem, ani nie zwrócono uiszczonej zaliczki, zaś przesłane przez niego środki pieniężne zostały wypłacone z wykorzystaniem karty w bankomacie na terenie (...) (...).

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione

Dowód

Numer karty

1.  Twierdzenie oskarżonego, że nie był świadomy tego, że rachunek bankowy, który otworzył i przekazał dane dostępowe do niego innej osobie może zostać wykorzystany do popełnienia przestępstwa.

wyjaśnienia oskarżonego

137

2. OCENA DOWODÓW

2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

1.1.1

1.1.2.

1.1.3.

1.1.8.

1.1.4.

1.1.5.

1.1.6.

1.1.7.

1.1.9.

informacja z (...)

umowa

wyjaśnienia oskarżonego

zeznania A. W.

wydruk ogłoszenia

faktura zaliczkowa

potwierdzenie przelewu

wydruki konwersacji

zeznania S. D.

historia transakcji

informacja z (...)

notatka

informacje od (...)

dane od operatorów telefonicznych

informacja o osobie z K.

Niekwestionowane dokumenty.

Okoliczności podawane przez oskarżonego w zakresie otwarcia rachunku na prośbę wujka i otrzymanie za to kwoty 400 złotych nie budzą wątpliwości, a fakt, że nie był on osobą, która rozmawiała w sprawie ogłoszenia z pokrzywdzonym wskazują, iż faktycznie jego udział w przestępstwie zakończył się na deklarowanym przez oskarżonego etapie.

Zgodne z doświadczeniem życiowym. Spójne i logiczne. Korespondowały ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym oraz przedłożonymi przez świadka dokumentami, a także nie były kwestionowane w żadnym zakresie.

Zgodne z doświadczeniem życiowym. Spójne i logiczne. Korespondowały ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym oraz nie były kwestionowane w żadnym zakresie.

Niekwestionowane dokumenty.

Niekwestionowane dokumenty.

Niekwestionowane dokumenty.

Niekwestionowany dokument urzędowy.

2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia

dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

wyjaśnienia oskarżonego

Wyjaśnienia oskarżonego co do tego, iż nie miał świadomości, że otworzony przez niego rachunek na prośbę wujka może posłużyć do popełnia przestępstwa są sprzeczne z doświadczeniem życiowym i dlatego nie zasługiwały na uznanie. Rachunek bankowy to przecież nie są owoce czy warzywa, które sprzedaje się na targu za określone kwoty. Dostęp do konta bankowego ma charakter poufny i objęty jest tajemnicą bankową. W związku z tym, każdy przeciętnie zorientowany w realiach życia człowiek powinien nabrać podejrzeń przy tego typu propozycji, a fakt otrzymania za to pieniędzy wskazuje wprost na udział w przestępstwie.

3. PODSTAWA PRAWNA WYROKU

Punkt rozstrzygnięcia

z wyroku

Oskarżony

3.1. Podstawa prawna

skazania albo warunkowego

umorzenia postępowania

zgodna z zarzutem

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

3.2. Podstawa prawna

skazania albo warunkowego

umorzenia postępowania

niezgodna z zarzutem

1. 

K. S.

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

W przypadku przestępstwa oszustwa określonego w art. 286 § 1 kk wymaganym jest, aby sprawca w celu osiągnięcia korzyści majątkowej doprowadził inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego zachowania.

Błędem jest niezgodność między obiektywną rzeczywistością, a jej odbiciem w świadomości człowieka. Wprowadzenie w błąd oznacza zachowanie prowadzące do wywołania (powstania) u danej osoby błędu, a więc fałszywego odzwierciedlenia rzeczywistości w świadomości tej osoby, przy czym przed podjęciem działania przez sprawcę pokrzywdzony nie ma błędnego wyobrażenia o rzeczywistości. Innymi słowy, w sytuacji wprowadzenia w błąd sprawca wywołuje w świadomości pokrzywdzonego fałszywe wyobrażenie. W rezultacie wprowadzenia w błąd pokrzywdzony ma rozporządzić mieniem, a więc pomiędzy zachowaniem sprawcy, polegającym na wprowadzeniu w błąd i niekorzystnym rozporządzeniem mieniem, zachodzić musi związek przyczynowy.

W związku z tym, że brak było w sprawie dowodów na to, że oskarżony wprowadzał w błąd pokrzywdzonego w związku z ogłoszeniem sprzedaży lub działał wspólnie i w porozumieniu z rzeczywistym sprawcą (sprawcami) nie było możliwości przypisania oskarżonemu oszustwa.

Z pewnością jednak K. S. otwierając rachunek bankowy i przekazując dostęp do niego innej osobie ułatwił bezpośredniemu sprawcy oszustwa popełnienie czynu zabronionego. Dlatego też, przypisać należało oskarżonemu czyn w zjawiskowej postaci pomocnictwa.

Pomocnictwo polega bowiem na każdej czynności, która faktycznie ułatwia innej osobie popełnienie czynu. Wyliczenie czynności ułatwiających w treści przepisu art. 18 § 3 jest przykładowe, na co wskazuje wyrażenie „w szczególności” (Marek, Komentarz, s. 74; Kardas [w:] Wróbel, Zoll I/1, s. 456–457; odmiennie Zoll [w:] Buchała, Zoll, s. 184). Stąd też otwarcie konta w banku i przekazanie dostępu do niego innej osobie w celu dokonywania przelewów w ocenie Sądu uznać należało za zachowanie wpisujące się w dyspozycję art. 18 § 3 kk.

Ponadto, spełniona została także strona podmiotowa omawianej postaci zjawiskowej czyny zabronionego. Przy pomocnictwie wchodzą bowiem w grę obie postacie umyślności („kto w zamiarze, aby inna osoba dokonała czynu zabronionego”), a więc tak zamiar bezpośredni, jak i ewentualny. Ustawodawca nie uczynił przy tym żadnych zastrzeżeń co do charakteru przestępstwa głównego, do popełnienia, którego udzielana jest pomoc, nie wyłączył więc tym samym możliwości popełnienia w tej formie zjawiskowej, i to z zamiarem ewentualnym, również przestępstw charakteryzowanych jako celowościowa odmiana przestępstw kierunkowych. Stanowi to konsekwencję obowiązującej w polskim porządku prawnym zasady niezależności kwalifikacji prawnej oraz indywidualizacji odpowiedzialności karnej współdziałających w popełnieniu czynu zabronionego (art. 20 KK) (por. wyr. SA w Warszawie z 24.5.2024 r., VIII AKa 30/24, L.).

Wobec tego, że strona podmiotowa pomocnictwa wyraża się w umyślności zachowania, pomocnik musi mieć co najmniej świadomość, do jakiego czynu zabronionego może udzielić pomocy, godząc się na to (por. wyr. SN z 7.3.2018 r., II KK 354/17, L.). Ustawa w żaden sposób nie zawęża go do zamiaru bezpośredniego (wyr. SA w Łodzi z 26.11.2015 r., II AKa 150/15, L.; wyr. SA w Lodzi z 24.9.2015 r., II AKa 62/15, L.; wyr. SA w Szczecinie z 27.4.2023 r., II AKa 159/22, niepubl.; wyr. SA w Szczecinie z 14.4.2022 r., II AKa 3/21, L.).

Słusznie zauważa się orzecznictwie, że „ocena, czy sprawca swoim zachowaniem zrealizował – od strony podmiotowej – znamiona przestępstwa pomocnictwa, mającego swój własny byt, powinna być dokonania wyłącznie przez pryzmat wymogów jakie w tym zakresie wynikają z treści art. 18 § 3 w zw. z art. 9 § 1 kk, a nie przez odwołanie się do znamion strony podmiotowej przestępstwa sprawcy głównego” (wyr. SA w Katowicach z 29.6.2012 r., II AKa 207/12, Prok. i Pr. – wkł. 2012, Nr 2, poz. 18).

Mając na uwadze powyższe, uznać należało, że w okolicznościach niniejszej sprawy oskarżony z pewnością przewidywał możliwość popełnienia czynu zabronionego w postaci oszustwa i na to się godził. Nikt rozsądny przecież nie otwiera rachunku na swoje dane i nie przekazuje dostępu niego innej osobie za pieniądze tylko po to, żeby mogła sobie ona robić przelewy! Oczywistym jest, że taka osoba chciała się dopuścić czegoś niezgodnego z prawem i „zasłonić” się danymi posiadacza rachunku. W przeciwnym przecież razie sama by sobie bezpłatnie taki rachunek na swoje dane otworzyła i robiła przelewy, a nie jeszcze płaciła za to komuś innemu.

3.3. Warunkowe umorzenie
postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania

3.4. Umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania

3.5. Uniewinnienie

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia

4. KARY, ŚRODKI KARNE, PRZEPADEK, ŚRODKI KOMPENSACYJNE
I ŚRODKI ZWIĄZANE Z PODDANIEM SPRAWCY PRÓBIE

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się
do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

K. S.

1.

2.

3.

1.

Przy wymiarze kary, Sąd wziął pod uwagę na niekorzyść oskarżonego uprzednią jego karalność.

Stosownie do treści art. 58 § 1 kk, jeżeli ustawa przewiduje możliwość wyboru rodzaju kary, sąd orzeka karę pozbawienia wolności tylko wtedy, gdy inna kara lub środek karny nie może spełnić celów kary. Mając to na uwadze, Sąd doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie stopniowi winy oskarżonego oraz społecznej szkodliwości jego czynu najpełniej odpowiada wymierzona z zastosowaniem art. 37a § 1 kk kara 1 roku ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym.

Wymierzona kara pozwala także na osiągnięcie zapobiegawczych i wychowawczych celów kary w stosunku do oskarżonego, gdyż będzie stanowić realnie odczuwalną konsekwencję naruszenia norm prawnych.

Z uwagi na to, że oskarżony osiągnął korzyść z popełnienia przestępstwa, Sąd stosownie do regulacji art. 45 § 1 kk zobowiązany był do orzeczenia jej przepadku na rzecz Skarbu Państwa.

Zgodnie z art. 46 § 1 kk w razie skazania sąd może orzec, a na wniosek pokrzywdzonego lub innej osoby uprawnionej orzeka, stosując przepisy prawa cywilnego, obowiązek naprawienia, w całości albo w części, wyrządzonej przestępstwem szkody lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.

W związku z tym, że pokrzywdzony złożył ww. wniosek należało zasądzić od oskarżonego na jego rzecz wnioskowaną sumę, gdyż odpowiadała ona wysokości poniesionej niego szkody.

5. INNE ROZSTRZYGNIĘCIA ZAWARTE W WYROKU

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku

Punkt z wyroku
odnoszący się
do przypisanego
czynu

Przytoczyć okoliczności

6. INNE ZAGADNIENIA

W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia, a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę

7. KOSZTY PROCESU

Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku

Przytoczyć okoliczności

4

5

O kosztach obrony udzielonej oskarżonemu z urzędu w postępowaniu sądowym Sąd orzekł na podstawie § 2, § 3, § 4 ust. 1 - 3 oraz § 17 ust. 2 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 roku w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2024 poz. 763).

W oparciu o art. 627 kpk i art. 616 § 1 i 2 kpk w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. ust. 2 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych (Dz. U. z 1983 r. Nr 49 poz. 223 z z późn. zm.) Sąd wymierzył oskarżonemu opłatę odpowiadającą wysokości orzeczonej kary. Na podstawie natomiast art. 624 § 1 kpk Sąd zwolnił oskarżonego z obowiązku zwrotu poniesionych w sprawie wydatków, gdyż ich uiszczenie z racji odbywania kary pozbawienia wolności jest dla niego zbyt uciążliwe.

8. PODPIS