Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 5 września 2025r.

Sąd Rejonowy w Kaliszu w I Wydziale Cywilnym, w składzie:

Przewodniczący: sędzia Michał Włodarek

Protokolant: Anna Dulas

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 września 2025r. w K.

sprawy z powództwa A. K. (PESEL (...))

przeciwko pozwanej J. M. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą (...) z/s w K. ((...))

o zapłatę

1.  zasądza od pozwanej J. M. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą (...) z/s w K. na rzecz powódki A. K. kwotę 18.650,00zł (osiemnaście tysięcy sześćset pięćdziesiąt złotych 00/100) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi:

- od kwoty 15.000,00zł (piętnaście tysięcy złotych 00/100) od dnia 7 marca 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 1.250,00zł (jeden tysiąc dwieście pięćdziesiąt złotych 00/100) od dnia 7 marca 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 200,00zł (dwieście złotych 00/100) od dnia 12 maja 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 200,00zł (dwieście złotych 00/100) od dnia 2 czerwca 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 300,00zł (trzysta złotych 00/100) od dnia 15 września 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 200,00zł (dwieście złotych 00/100) od dnia 15 września 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 300,00zł (trzysta złotych 00/100) od dnia 23 listopada 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 300,00zł (trzysta złotych 00/100) od dnia 8 stycznia 2025r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 300,00zł (trzysta złotych 00/100) od dnia 8 stycznia 2025r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 300,00zł (trzysta złotych 00/100) od dnia 8 stycznia 2025r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 300,00zł (trzysta złotych 00/100) od dnia 19 czerwca 2025r. do dnia zapłaty,

2.  oddala powództwo w pozostałej części,

3.  nakazuje pobrać na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Kaliszu:

- od powódki A. K. tytułem zwrotu części nieuiszczonej opłaty sądowej od pozwu kwotę 315,12zł (trzysta piętnaście złotych 12/100) oraz tytułem zwrotu części nieuiszczonych wydatków kwotę 2.013,95zł (dwa tysiące trzynaście złotych 95/100),

- od pozwanej J. M. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą (...) z/s w K. tytułem zwrotu części nieuiszczonej opłaty sądowej od pozwu kwotę 932,88zł (dziewięćset trzydzieści dwa złote 88/100) oraz tytułem zwrotu części nieuiszczonych wydatków kwotę 5.962,08zł (pięć tysięcy dziewięćset sześćdziesiąt dwa złote 08/100),

4.  zasądza od pozwanej J. M. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą (...) z/s w K. na rzecz powódki A. K. kwotę 1.790,41zł (jeden tysiąc siedemset dziewięćdziesiąt złotych 41/100) tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wraz z odsetkami w wysokości w stosunku rocznym odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty.

sędzia Michał Włodarek

Sygn. akt I C 413/23

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 21 marca 2023r. powódka A. K. skierowała do tut. Sądu w stosunku do pozwanej J. M. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą (...) z/s w K. żądanie zasądzenia łącznej kwoty pieniężnej w wysokości 22.900,00zł tytułem zadośćuczynienia oraz odszkodowania w związku ze skutkami wykonania przez pozwaną u powódki zabiegu makijażu permanentnego i jego skutków wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 7 marca 2023r. do dnia zapłaty, a ponadto zasądzenia kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu pozwu powódka podała, że była klientką gabinetu kosmetycznego pozwanej w K. na ulicy (...) i w dniu 13 kwietnia 2021r. pozwana wykonała u niej zabieg makijażu permanentnego brwi. Powódka podała, że już w dniu wykonania zabiegu była zaniepokojona, ponieważ brwi zostały wykonane bardzo ciemne, wręcz czarne, a kolor był ustalony na brąz. Brwi były oprócz tego krzywe, asymetryczne, nierówne, brew lewa była o wiele wyżej niż prawa, a prawa brew węższa od lewej, za nisko i za mała objętość.

W dniu 14 kwietnia 2021r. powódka była na tyle zaniepokojona, iż napisała smsa do pozwanej z prośbą o spotkanie. Pozwana nie znalazła dla niej czasu jedynie podczas rozmowy telefonicznej pozwana nadal zapewniała, że obawy są dużo przesadzone, a efekt końcowy będzie widoczny dopiero po kilku tygodniach i po korekcie, którego termin był wyznaczony na dzień 18 maja 2021r., godzina 10:00. Powódka skonsultowała się z 2 gabinetami, gdzie uzyskała 2 zgodne niezależne opinie, że wykonany przez pozwaną makijaż brwi jest nieprawidłowy, ponieważ brwi są asymetryczne, krzywe, źle jest dobrany kolor, nierównomiernie i zbyt głęboko jest rozprowadzony pigment oraz, że od dnia wykonania brwi nadal kolor jest bardzo ciemny, choć już powinien po tym czasie zjaśnieć o około 40%. W dniu 18 maja 2021r. powódka stawiła się na planowaną korektę, która jednak nie była wykonana ponieważ pozwanej nie było w gabinecie i powódka otrzymała informację telefoniczną od pozwanej jakoby to powódka z korekty sama zrezygnowała podczas wizyty w dniu 28 kwietnia 2021r. We wskazanej dacie powódka złożyła osobiście reklamację pozwanej, lecz nie została ona przyjęta.

Powódka podała, że przez całe lato 2021r. skrywała czoło wstydząc się swojego wyglądu oraz robiła kamuflaż każdego dnia kredką do oczu, korygowała kształt dorysowując brak w prawej brwi i próbując wyrównać kształt. Nie mogła korzystać w miejscach publicznych z basenów, akwenów wodnych jedyne w formie zamaczania do szyi, ponieważ narysowane brwi spływały z twarzy. Rysując kredką i zakładając czapkę nie mogła jej zdjąć, ponieważ wszystko się rozmazywało. Powódka podniosła, że czuła się brzydka, oszpecona, nie mogła spojrzeć na siebie w lustro. Była pełna obaw związanych, co dalej będzie, jak będzie wyglądać.

W dniu 26 sierpnia 2021r. w gabinecie A. S. w K. przystąpiono do działań naprawczych, tj. wykonano pierwszy zabieg laserowy. Pozbyto się czarnego koloru, który przez te tygodnie od 13 kwietnia 2021r. wcale nie rozjaśnił się o 40%, jak pozwana zapewniała powódkę. Zabieg był bardzo bolesny, polegał on bowiem na przeprowadzeniu serii zabiegów uderzania skoncentrowaną wiązką laserową w zabarwioną skórę. Kolor został łososiowo – pomarańczowy, kształt został ten sam i od tej pory zaczął się najgorszy okres. Powódka wskazała, że wyglądała i czuła się okropnie. Bez czapki, bez pomalowania brwi nie było mowy, aby wyszła z domu. Każdego dnia idąc do pracy rysowała na tym śladzie pomarańczowo – łososiowym brązową kredką kształt brwi, aby zakryć pozostałość po laserze.

W dniu 13 grudnia 2021r. wykonano u powódki zabieg tzw. removera polegający na innej metodzie, jeszcze bardziej bolesnej, przez kolejne dni po takim zabiegu nie wolno ani malować ani tuszować skóry, ponieważ sączy się z ran osocze i powstają strupy. W dniu 26 stycznia 2023r. został wykonany drugi zabieg removera, a ponadto są zaplanowane dalsze tego typu zabiegi.

Powódka podała, że w związku z działaniem i zaniechaniem pozwanej została oszpecona, pozbawienia możliwości opalania się na urlopie, zmuszona nosić nakrycia głowy, nie może chodzić na basen, nie może korzystać z solarium i opalania natryskowego. Co więcej powódka pracuje w przychodni lekarskiej, co oznacza wymóg codziennego kontaktu z pacjentami, a wstydzi się swojego wyglądu. Zdaniem powódki jej twarz została oszpecona, co rodzi jej wstyd jako kobiety.

Powódka podniosła, że skóra jest bolesna, przebyte zabiegi laserowe i removera również były bolesne. Powódka przeżyła ból i cierpienie fizyczne, a ponadto doświadczyła negatywnych emocji psychicznych oraz ograniczeń w codziennym życiu.

W związku ze skutkami zabiegów pozwanej powódka domaga się zasądzenia od niej kwoty 20.000,00zł tytułem zadośćuczynienia. Ponadto roszczenie powódki dotyczy kwoty 2.900,00zł, w tym 600,00 zł tytułem zwrotu wydatków poniesionych za wykonany u pozwanej zabieg, 150,00zł za laser, 750,00zł za remover oraz 1400,00zł z tytułu kosztów, które powódka będzie musiała ponieść za wykonanie nowego makijażu brwi.

Powódka wskazała, że nadal odczuwa negatywne skutki działań i zaniechań pozwanej.

Powódka dokonała zgłoszenia u pozwanej zaistnienia krzywdy i szkody. Pozwana zanegowała swoją odpowiedzialność i winę oraz odmówiła przyznania powódce jakiejkolwiek kwoty tytułem zadośćuczynienia i odszkodowania.

W odpowiedzi na pozew pozwana J. M. prowadząca działalność gospodarczą pod firmą (...) z/s w K. wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powódki na jej rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu tego kwalifikowanego pisma procesowego pozwana zanegowała swoją odpowiedzialność, tak co do zasady jak i wysokości, a ponadto wskazała, że nie ujawniły się żadne okoliczności uzasadniające przyznanie powódce kwot pieniężnych z tytułu zadośćuczynienia i odszkodowania.

Pozwana podniosła, iż powódka wyraziła zgodę na przeprowadzenie u niej zabiegu makijażu permanentnego brwi, a pozwana wykonała zlecenie z należnymi procedurami i przy dochowaniu należytej staranności. W ocenie pozwanej właściwie oznaczyła kształt brwi oraz odpowiednio dobrała kolor uwzględniając cechy i wygląd twarzy powódki, wskazując jednocześnie na asymetrię i charakterystyczną mimikę twarzy powódki. Pozwana wskazała również, że przy wykonywaniu zabiegu, po około 4 – 6 tygodniach wykonywana jest korekta, ponieważ naturalnym jest, że brwi się złuszczają i przez to mogą różnić się od siebie, natomiast powódka sama zrezygnowała z umówionej wcześniej korekty po zabiegu czyniąc pozwanej niestosowne uwagi. Pozwana podała także, że powódka zataiła przed nią istnienie choroby, która w ocenie pozwanej stanowiła przeciwwskazanie do wykonania zabiegu makijażu permanentnego brwi. Pozwana podniosła również, iż żądana kwota zadośćuczynienia jest rażąco wygórowana, a poniesione wydatki nie zasadne i niecelowe.

Postanowieniem Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 28 kwietnia 2023r. w sprawie o sygn. akt I C 413/23 zwolniono w całości powódkę od kosztów sądowych.

W artykułowanych stanowiskach procesowych powódka rozszerzała żądanie pozwu z tytułu zwrotu dalszych wydatków i tak w piśmie z dnia 12 maja 2023r. domagając się zasądzenia od pozwanej na jej rzecz kwoty 200,00zł za koszty zabiegu laserem, na rozprawie w dniu 2 czerwca 2023r. domagając się zasądzenia od pozwanej na jej rzecz kwoty 200,00zł za koszty zabieg laserem, na rozprawie w dniu 15 września 2023r. domagając się zasądzenia od pozwanej na jej rzecz łącznie kwoty 500,00zł z tytułu kosztów za zabiegi mikropunktury.

Na rozprawie w dniu 8 stycznia 2025r. powódka sprecyzowała żądanie dotyczące odszkodowania i wniosła o zasądzenie od pozwanej na jej rzecz łącznie kwoty 4.550,00zł z tytułu wydatków jakie poniosła z zabiegi laserem, removera, micropunktury, a także tytułu zwrotu wydatków za wykonany zabieg u pozwanej w wysokości 600,00zł i kwotę 1.200,00zł za odtworzenie makijażu permanentnego.

W piśmie procesowym z dnia 9 stycznia 2025r. powódka sprecyzowała żądanie odsetkowe i wniosła o zasądzenie od pozwanej na jej rzecz odsetek ustawowych za opóźnienie:

- od kwoty 1.250,00zł od dnia 7 marca 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 200,00zł od dnia 1 kwietnia 2021r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 200,00zł od dnia 18 maja 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 300,00zł od dnia 22 czerwca 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 200,00zł od dnia 6 września 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 300,00zł od dnia 31 października 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 300,00zł od dnia 5 czerwca 2024r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 300,00zł od dnia 3 września 2024r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 300,00zł od dnia 3 grudnia 2024r. do dnia zapłaty.

W piśmie procesowym z dnia 10 czerwca 2025r. powódka domagała się zasądzenia od pozwanej na jej rzecz zadośćuczynienia w wysokości 20.000,00zł oraz odszkodowania w wysokości 3.750,00zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi:

- od kwoty 20.000,00zł od dnia 7 marca 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 1.250zł od dnia 7 marca 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 200,00zł od dnia 1 kwietnia 2021r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 200,00zł od dnia 18 maja 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 300,00zł od dnia 22 czerwca 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 200,00zł od dnia 6 września 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 300,00zł od dnia 31 października 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 300,00zł od dnia 5 czerwca 2024r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 300,00zł od dnia 3 września 2024r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 300,00zł od dnia 3 grudnia 2024r. do dnia zapłaty.

- od kwoty 300,00zł od dnia 4 lutego 2025r.

- od kwoty 100,00zł od dnia 5 kwietnia 2025r.

Pozwana zakwestionowała w całości dokonane rozszerzenia z tytułu odszkodowania i zadośćuczynienia oraz wniosła o oddalenie powództwa w całości, w tym w zmodyfikowanej części.

Sąd Rejonowy ustalił, następujący stan faktyczny.

Pozwana J. M. prowadzi działalność gospodarczą pod firmą (...) z/s w K.. W ramach aktywności zawodowej pozwana świadczy m.in. usługi kosmetyczne, w tym wykonania makijażu permanentnego.

( wydruk (...) k. 9)

Powódka A. K. planowała wykonanie makijażu permanentnego brwi. Poszukując osoby linergistki i gabinetu kosmetycznego odnalazła ofertę pozwanej. Powódka została umówiona na wizytę w pracowni pozwanej na dzień 13 kwietnia 2021r.

( korespondencja sms k. 10, przesłuchanie powódki A. K. k. 65-65v 00:08:33-01:11:28, przesłuchanie pozwanej J. M. k. 65v 01:11:28-01:42:10)

Pozwana przeprowadziła konsultację z powódką, która polegała na omówieniu rodzaju i charakterystyki zabiegu oraz odebrała od powódki ankietę wg ustalonego w salonie wzoru. Następnie pozwana sporządziła projekt i szkic brwi, nakreślając ich wygląd i kształt, który został zaakceptowany przez powódkę. Powódka oczekiwała, że pozwana wykona makijaż permanentny brwi uwzględniając jej indywidualne i charakterystyczne cechy wyglądu i mimiki twarzy, oraz który miał być naturalny i subtelny. Dla powódki był to pierwszy tego typu zabieg. We wskazanej dacie pozwana wykonała u powódki makijaż permanentney brwi. Koszt zabiegu został ustalony na kwotę 600,00zł, którą powódka uiściła pozwanej.

Po zakończonej usłudze powódka nie była zadowolona z wykonanego przez pozwaną makijażu permanentnego brwi. Skierowała do pozwanej swoje uwagi zarzucając, że brwi są za szerokie, za ciemne, asymetryczne i szpecące, oraz że pozwana nie zrealizowała oczekiwanego przez powódkę efektu brwi o wyglądzie naturalnym i subtelnych. Pozwana zanegowała wadliwość wykonanej usługi oraz wskazała, iż zamierzony i oczekiwany rezultat zostanie osiągnięty przy zaplanowanej kolejnej wizycie, na której wykonywana zostanie stosowna korekta. Powódka nadal zgłaszała swoje uwagi i niepokój, w szczególności komunikowała pozwanej swój zły stan, brak akceptacji oraz poczucie oszpecenia. Pozwana nie wykonała u powódki zapowiedzianego zabiegu korygującego.

Powódka konsultowała jakość i poprawność wykonanego u niej przez pozwaną zabiegu makijażu permanentnego brwi z innymi osobami, w tym m.in. z linergistką A. S., która zwróciła uwagę na szereg nieprawidłowości w działaniu pozwanej oraz zaproponowała powódce plan naprawczy, który w etapach obejmuje cykl zabiegów w celu usunięcia mikropigmentacji wykonanej przez pozwaną oraz ma doprowadzić wygląd i właściwości skóry twarzy powódki do stanu wyjściowego.

Powódka poddała się terapii, która w rezultacie ma usunąć dotychczasową pracę pozwanej oraz odtworzyć w jak najszerszym zakresie pierwotny wygląd i stan skóry twarzy. W tym celu powódka przeszła procedury laserem, a także stosowania removera i mikropunktury. Rekonwalescencja jest długotrwała i wiąże się z ekspozycją na ból oraz koniecznością znoszenia dyskomfortu estetycznego stosowanych technik kuracji. Proces ten nadal jest w toku. Ostatecznie osiągnięta restytucja pozwoli powódce w przyszłości na podejście do nowego zabiegu makijażu permanentnego brwi.

( wydruk korespondencji e – mail k. 11-12, wydruk sms k. 13, 15, fotografie – koperta k. 21, 40, 91, ankieta k. 36-39, zeznania świadka P. S. k. 75-75v 00:04:21-00:39:11, zeznania świadka P. P. k. 75v 00:39:11-00:55:58, zeznania świadka A. S. k. 82-82v 00:02:29-00:35:04, przesłuchanie powódki A. K. k. 65-65v 00:08:33-01:11:28, przesłuchanie pozwanej J. M. k. 65v 01:11:28-01:42:10)

W dacie wykonywania przez pozwaną u powódki zabiegu makijażu permanentnego stan skóry powódki był normalny z regularną asymetrią brwi i reszty części twarzy, którą każdy człowiek posiada. W przypadku powódki jest to regularna asymetria brwi około 10%, do możliwego skorygowania makijażem permanentnym. U powódki brak jest asymetrii znacznej i trików mimicznych. Występuje skóra normalna, bez innych oznak, bez znamion, przebarwień, kolor naturalny, lekko różowy.

W działaniu pozwanej wystąpiły błędy, które przełożyły się na wynik wykonania makijażu permanentnego u powódki, pomimo stażu pracy pozwanej. Błędy dotyczyły pigmentacji korygującej asymetrię, punktach spójnych, wysokości i grubości brwi. Odnosiło się to do techniki pracy pozwanej w zakresie siły nacisku i głębokość pracy oraz ruchów pigmentacyjnych. Pozwana nie posiada umiejętności pracy z techniką ombre. Pozwana nieprawidłowo dobrała kształt brwi w docelowej pigmentacji. Pozwana dokonała wyboru bezpiecznego koloru pigmentu, który po wygojeniu byłby dopasowany do skóry klientki i oprawy twarzy, a także prawidłowo umówiła powódkę na korektę makijażu permanentnego. Pozwana natomiast dokonała wyboru techniki ombre, ale błędnie wykonała taki rodzaj pigmentacji. Ponadto dobór kształtu brwi biorąc pod uwagę regularną asymetrię do 10% był nieprawidłowy. Po wygojonym makijażu, bez korekty, widoczne są błędy w pigmentacji brwi powódki. Za negatywne w działaniu pozwanej należy uznać brak propozycji pomocy powódce w celu naprawienia makijażu permanentnego lub jego usunięcia.

W związku z działaniami pozwanej doszło do uszczerbku wizerunku powódki. Technika pigmentacji brwi ombre dobrana przez pozwaną została wykonana nieprawidłowo, czego efektem są nierówności w wysokości brwi, grubości, i długościach, wizerunkowo nie ma też efektu rozcieniowania ombre. Nie została wykonana korekta, ponieważ takie wygojenie nie kwalifikowało się już do korekty a do usunięcia. Jeśli zostałaby wykonana korekta brwi musiałyby nabrać zupełnie innego kształtu, byłyby dużo grubsze i niezgodne z oczekiwaniem powódki. Powódka oczekiwała delikatnych, subtelnych brwi w kolorze naturalnym. Powódka musiała na własną rękę szukać pomocy w usuwaniu makijażu permanentnego, a powinna otrzymać ją w pierwszej kolejności z gabinetu pozwanej. Powódka odbyła już cykl zabiegów naprawczych laserów, removery i mikropunktura. Usuwanie laserem nosi też znamiona niepożądanych kolorów po rozbiciu pigmentu, co też było bardzo dużym dyskomfortem dla powódki. Przed każdym zabiegiem był stres u powódki, związany z niepewnością co do wyglądu po zabiegu. Po wykonanych laserach był stosowany remover. Jest to zabieg z użyciem igły wtłaczającej preparat kwasowy lub zasadowy w skórę i ma na celu usunięcie pigmentu poprzez jego złuszczenie. To jest bolesny zabieg i rodzi bardzo duży dyskomfort. Mikropunktura, która została wykonana w ostatnich zabiegach ma natomiast na celu poprawę kondycji skóry i też związana jest z nakłuwaniem igłą. To kolejny ból i znowu dyskomfort. Przy gojeniu każdego z tych zabiegów nie można brwi malować i nakładać tylko preparaty zalecone lub okładać lodem przy obrzęku. Powódka bardzo boleśnie odczuła usuwanie makijażu permanentnego. Nie da się złagodzić niczym tego bólu i dyskomfortu podczas usuwania.

U powódki nie doszło do powstania blizn, czyli nie ma znamion tatuażu, zostały wykazane tylko błędy w pigmentacji. Została mikroblizna właściwa dla wykonania makijażu permanentnego, co jest minimalnym naruszeniem narządów ciała, w tym przypadku skóry.

Nie stanowiły przeciwwskazania do zabiegu zaburzenia, które zostały zdiagnozowane u powódki.

Pozwana dopuściła się błędu, tj. nieprawidłowo dobrała kształt brwi, brak wyrównania asymetrii, pogłębiła problem nierówności w kształcie, początkach, ogonkach i grubości i wysokości, nie zachowała geometrii brwi. Pozwana nieprawidłowo wykonała pigmentację – wygojona pigmentacja ma znamiona uchybień w wykonaniu technice pigmentacji, brak rozprowadzenia ombre, nierówności w pigmencie, co świadczy o nieprawidłowej sile nacisku.

U powódki konieczne są jeszcze zabiegi removera na pozostałości pigmentu i mikropunktury, który pozwoli odbudować fakturę skóry. Nigdy jednak nie będzie ona tak idealne jak przed zabiegiem, ponieważ makijaż permanentny nosi znamiona mikroblizny. Powódka po zastosowaniu zabiegów removera i mikropunktury może rozważać pigmentację naprawczą, czyli ponowny makijaż permanentny w postaci coveru, czyli przykrycia pigmentem poprzedniego miejsca pigmentacji z jego jednoczesną korektą kształtu.

U powódki wystąpiła konieczność i zasadność wykonania zabiegów naprawczych w postaci lasera, removera i mikropunktury, a wydatki poniesione przez powódkę i ich wysokość są celowe i rynkowe.

( opinia biegłego w dziedzinie kosmetologii estetycznej i makijażu permanentnego k. 97-114, 136-142)

Powódka A. K. jest objęta okresowym leczeniem psychiatrycznym.

U powódki występują zaburzenia lękowe z somatyzacją okresowo zaostrzane reaktywnie. Poziom nasilenia i charakter zaburzeń nie ma istotnego wpływu na codzienne funkcjonowanie powódki. Występujące zaburzenia nie spełniają kryteriów choroby psychicznej. Występujące zaburzenia w ich charakterze i ówczesnym poziomie nasilenia nie stanowiły przeciwwskazania do wykonania zabiegu kosmetycznego w dniu 13 kwietnia 2021r.

( kopia zaświadczenia k. 58, kopia opinii psychologicznej k. 63, opinia sądowo – psychiatryczna k. 163-170)

U powódki rozpoznano zaburzenia lękowe z somatyzacją zaostrzane reaktywnie, a także osobowość o cechach nieprawidłowych.

Występujące zaburzenia nie spełniają kryteriów choroby psychicznej. Występujący zaburzenia w ich charakterze i ówczesnym poziomie nasilenia nie stanowiły przeciwwskazania do wykonania zabiegu kosmetycznego w dniu 13 kwietnia 2021r. W wyniku przeżywanego stresu nie doszło do powstania zaburzeń psychicznych ani do zaostrzenia wcześniej występujących zaburzeń w stopniu, który istotnie wpływałby na codzienne funkcjonowanie powódki. Przedmiotowe zdarzenie nie spowodowało nasilenia zaburzeń psychicznych, które powodowałoby konieczność i intensyfikację leczenia psychiatrycznego lub terapii psychologicznej. Przedmiotowe zdarzenie oraz jego dalsze konsekwencje medyczne nie spowodowały wystąpienia u powódki trwałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu psychicznym. Przedmiotowe zdarzenie nie będzie miało istotnych konsekwencji dla zdrowia psychicznego i funkcjonowania życiowego powódki w przyszłości.

( opinia sądowa psychiatryczno – psychologiczna k. 212-231)

Powódka w wyniku zdarzenia, poza szkodą na osobie, poniosła również wydatki stanowiący koszt wykonania makijażu permanentnego brwi wykonany przez pozwaną oraz z tytułu zabiegów kosmetycznych (za zabiegi lasera, za zabiegi mikropunktury, za zabiegi removera) w łącznej wysokości 3.650,00zł.

( kopie paragonów k. 14, 59, 64, 80, 81, 92, 198, 199, 200, 201, 249)

Powódka skierowała do pozwanej przedsądowe wezwanie do zapłaty domagając się przyznania kwoty 22.700,00zł z tytułu zadośćuczynienia i odszkodowania. Pozwana nie uznała zgłoszonych pretensji i odmówiła roszczeniom powódki.

( wezwanie do zapłaty k. 17-19, odpowiedź na wezwanie k. 20)

Sąd uznał za przydatne do ustalenia stanu faktycznego opinie sporządzone przez biegłych w dziedzinie kosmetologii estetycznej i makijażu permanentnego oraz psychiatrii i psychologii albowiem są one pełne, jasne, zrozumiałe, wyczerpujące i kompleksowe oraz wewnętrznie spójne. Biegli w poszczególnych opiniach udzielili odpowiedzi na wszystkie postawione w tezach dowodowych pytania, sformułowania zawarte w treści każdej z opinii pozwalają na zrozumienie wyrażonych w nich ocen i poglądów oraz sposobu dochodzenia do nich, a ponadto biegli przedstawili metody badawcze i materiał badawczy, na którym się oparli. Wnioski końcowe każdej z opinii są zwięzłe i precyzyjne, a ponadto wnioski opinii są logiczne i znajdują oparcie w przeprowadzonych przez biegłych badaniach i nie budzą zastrzeżeń, co do ich trafności w porównaniu z podanym w opinii materiałem badawczym.

Ponadto biegły w dziedzinie kosmetologii estetycznej i makijażu permanentnego w sposób fachowy i rzeczowy ustosunkował się również do wszystkich zarzutów skierowanych w stosunku do opinii wypowiadając się szczegółowo w obszarze każdego zastrzeżenia odwołując się przy tym do dokumentarnego materiału dowodowego oraz reguł postępowania przy sporządzaniu takiego typu operatu.

Za wiarygodne należało uznać zaliczone w poczet materiału dowodowego dokumenty zgromadzone w postępowaniu albowiem zostały one sporządzone przez uprawnione organy w ramach przysługujących im kompetencji, w sposób rzetelny i fachowy. Ich prawdziwość i autentyczność nie wzbudziła w ocenie Sądu wątpliwości.

Sąd Rejonowy zważył, co następuje.

Powództwo podlegało uwzględnieniu w części.

Wobec ustalonych i stwierdzonych wadliwości w pracy pozwanej jako kosmetologa, której negatywnym efektem było nieprawidłowe wykonanie u powódki zabiegu makijażu permanentnego brwi oraz jego skutków na dobrach osobistych powódki, w szczególności wadliwego wykonania techniki ombre, złego doboru kształtu brwi powódki, a także konieczności usunięcia dotychczasowego makijażu permanentnego, który utrwalił mikroblizny, podstawy prawnej odpowiedzialności pozwanej należy doszukiwać się w reżimie wynikającym z czynu niedozwolonego (deliktu).

Zgodnie z dyspozycją art. 415 kc kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę obowiązany jest do jej naprawienia. Podstawę uznania odpowiedzialności sprawcy jest wykazanie kumulatywnie trzech przesłanek, tj. zdarzenia, z którym ustawa wiąże odpowiedzialność na określonej zasadzie, szkoda oraz związek przyczynowy między tym zdarzeniem, a szkodą. Przy ustalaniu odpowiedzialności z tytułu czynów niedozwolonych znajdują zastosowanie przepisy dotyczące związku przyczynowego, szkody i sposobów jej naprawienia (art. 361 – 363 kc).

Wina w art. 415 kc przesądza o zarzucalności zachowania sprawczego i może przybrać postać umyślności bądź nieumyślności. Wina jest bezsporna, jeżeli sprawca dopuszcza się umyślnie czynu bezprawnego. Ma on wówczas zamiar naruszania obowiązujących nakazów lub zakazów, chce je przekroczyć (zamiar bezpośredni) albo przewiduje taką możliwości i godzi się na ten skutek (zamiar ewentualny). Z kolei winę nieumyślną sprawcy uznaje się w dwóch sytuacjach. Z lekkomyślnością lub niedbalstwem mamy do czynienia, gdy sprawca nie chce postępować bezprawnie i chociaż przewiduje taką możliwość, nie godzi się na ten skutek, bezpodstawnie sądząc, że go uniknie. Zarzut winy nieumyślnej można postawić sprawcy tylko wówczas, gdy ustalona zostaje naganność decyzji, jaką sprawca podjął w konkretnej sytuacji, nieświadomy możliwości bezprawnego zachowania albo bezpodstawnie sądząc, że go uniknie. Właściwym kryterium oceny jest należyta staranność, w kształcie określonym w przepisie art. 355 kc (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 15.02.1971r., III CZP 33/70, Lex, wyrok SN z 12.06.2002r., III CKN 694/00, Lex).

Szkoda niemajątkowa i majątkowa musi pozostawać w normalnym związku przyczynowym z wypadkiem w rozumieniu art. 361 § 1 kc.

Na tle art. 361 § 1 kc odnotowania wymaga, że na gruncie tego przepisu „obojętne jest, czy ma miejsce związek przyczynowy bezpośredni, czy pośredni oraz, czy jest to związek przyczynowy złożony, wieloczłonowy, z tym, że odpowiedzialność cywilną uzasadnia jedynie taki związek przyczynowy wieloczłonowy, w którym między poszczególnymi ogniwami zachodzi normalna zależność przyczynowa, a więc każde ogniwo tego związku podlega ocenie z punktu widzenia przyczynowości adekwatnej.

Norma zawarta w przepisie art. 361 § 1 kc opiera się na założeniach teorii adekwatnego związku przyczynowego, w wersji obiektywnej, zwanego też „normalnym związkiem przyczynowym”. Teoria ta zakłada, że związek przyczynowy zachodzi tylko wtedy, gdy w grupie wszystkich przyczyn i skutków mamy do czynienia jedynie z takimi przyczynami, które normalnie powodują określone skutki. Nie wystarczy więc stwierdzić istnienie związku przyczynowego jako takiego, lecz należy stwierdzić, że chodzi o następstwa normalne (a nie niezwykłe, nadzwyczajne).

Związek przyczynowy należy pojmować jako obiektywne powiązanie ze sobą zjawiska nazwanego „przyczyną” ze zjawiskiem określonym jako „skutek”. Istnienie związku przyczynowego jako zjawiska obiektywnego determinowane jest okolicznościami faktycznymi sprawy. W pierwszej kolejności należy za pomocą testu „ conditio sine qua non” zbadać, czy określony skutek stanowi obiektywne następstwo zdarzenia, które wskazano jako jego przyczynę, to znaczy, czy oceniany skutek nastąpiłby mimo braku wskazanej przyczyny. Jeżeli odpowiedź jest negatywna, czyli badany skutek nastąpiłby również mimo nieobecności tej przyczyny należy stwierdzić, że nie występuje żaden obiektywny związek przyczynowy i nie ma potrzeby dalszego badania, czy relacje pomiędzy przyczyną a skutkiem są adekwatne w rozumieniu art. 361 § 1 kc. Pojawienie się w przebiegu kauzalnym przyczyny zewnętrznej, nie powiązanej z działaniem lub zaniechaniem podmiotu odpowiedzialnego za powstanie szkody, przesądza o braku związku przyczynowego, jeśli bez przyczyny pierwotnej szkoda i tak powstałaby. Przepis art. 361 § 1 kc wiąże jednak odpowiedzialność tylko z normalnymi następstwami zjawisk stanowiących jej podstawę. W razie pozytywnego stwierdzenia, że dany fakt był koniecznym warunkiem wystąpienia skutku, należy rozważyć, czy wspomniane powiązania można traktować jako „normalne”, tzn. typowe lub oczekiwane w zwykłej kolejności rzeczy. Typowym jest skutek jaki daje się przewidzieć w zwykłym porządku rzeczy, taki, o którym na postawie zasad doświadczenia życiowego, wiadomo, że jest charakterystyczny dla danej przyczyny jako normalny rezultat określonego zjawiska. Nie mieści się w płaszczyźnie adekwatnego związku przyczynowego skutek, który wprawdzie daje się łączyć z określonym zdarzeniem początkowym w sensie oddziaływania sprawczego, ale jest następstwem nietypowym, tj. nie występującym w kolejności zdarzeń, która charakterystyczna jest dla określonej przyczyny i przez to nie dającym się uwzględnić w ewentualnych przewidywaniach, a zarazem zależny jest w istocie od innych zdarzeń, które w zbiegu z przyczyną wyjściową jawią się jako przypadkowy zbieg okoliczności – por. wyrok s.apel. w Lublinie z dnia 20 maja 2015r. w sprawie o sygn. akt I ACa 968/14, opubl. LEX nr 1770850, wyrok s.apel. w Białymstoku z dnia 8 kwietnia 2015r. w sprawie o sygn. akt I ACa 959/14, opubl. LEX nr 1667508, wyrok s.apel. w Warszawie z dnia 4 listopada 2014r. w sprawie o sygn. akt VI ACa 68/14, opubl. LEX nr 1624064, wyrok s.apel. w Łodzi z dnia 28 października 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 824/14, opubl. LEX nr 1554766, wyrok s.apel. w Lublinie z dnia 13 lutego 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 785/13, opubl. LEX nr 1469375.

W przypadku badania istnienia adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy szkodą, a zdarzeniem szkodzącym, przybierającym postać zaniechania, przeprowadzenie testu conditio sine qua non polega na przeprowadzeniu oceny, według zasad wiedzy i doświadczenia życiowego, z jak dużym prawdopodobieństwem ukształtowałyby się stosunki faktyczne, gdyby zostało podjęte zaniechane działanie.

Przyczynienie się w ujęciu art. 362 kc oznacza, że pomiędzy zachowaniem poszkodowanego a szkodą istnieje adekwatny związek przyczynowy. Wina lub oczywista nieprawidłowość (albo ich brak) po stronie poszkodowanego podlegają uwzględnieniu przy ocenie, czy i w jakim stopniu przyczynienie się uzasadnia obniżenie odszkodowania. Ocena stopnia przyczynienia musi uwzględniać wiek i doświadczenie stron oraz ciążące na nich obowiązki, a także stopień świadomości poszkodowanego.

Przyczynieniem się jest każde zachowanie się poszkodowanego pozostające w normalnym związku przyczynowym ze szkodą, za którą ponosi odpowiedzialność inna osoba. Przyczynienie się do szkody występuje wtedy, gdy na podstawie stanu faktycznego sprawy uzasadniony jest wniosek, że bez udziału poszkodowanego szkoda by nie powstała lub nie przybrałaby ustalonych rozmiarów. Nie oznacza to jednak prostego przełożenia stopnia przyczynienia się poszkodowanego do powstania szkody na obniżenie należnego odszkodowania czy też zadośćuczynienia i nie przesądza o stopniu tego obniżenia. Użycie przez ustawodawcę w art. 362 kc sformułowania „stosowne okoliczności” nakazuje, aby sąd uwzględnił wszystkie okoliczności konkretnej sprawy, takie np. jak stopień winy sprawcy, wiek poszkodowanego i stopień jego rozwoju, szczególne okoliczności towarzyszące zdarzeniu wywołującemu szkodę. Dopiero po dokonaniu prawidłowej oceny wszystkich zindywidualizowanych okoliczności związanych z przyczynieniem się poszkodowanego do powstania lub zwiększenia szkody ocenić można, jaka kwota będzie odpowiednią sumą zadośćuczynienia.

Trzeba podnieść, iż ustalony przez Sąd stan faktyczny nie pozwala na stwierdzenie, iż powódka swoim zachowaniem przyczyniła się do zaistnienia zdarzenia, spowodowania u niej uszczerbku w dobrach osobistych i w konsekwencji szkody niemajątkowej i w mieniu. W szczególności należy, w tym zakresie wziąć pod uwagę konkluzje opinii biegłej w dziedzinie kosmetologii estetycznej i makijażu permanentnego.

Konstatując należy stwierdzić, iż w warunkach przedmiotowej sprawy ustalony przez Sąd stan faktyczny pozwala na jednoznaczne stwierdzenie, że pomiędzy działaniem pozwanej, a szkodą powódki zachodzi adekwatny związek przyczynowy, który jest nie tylko przesłanką odpowiedzialności za szkodę, ale również rozstrzyga o granicach tejże odpowiedzialności, a ponadto powstała na dobrach osobistych i mieniu powódki szkoda jest normalnym, typowym następstwem działania pozwanej w ustalonym stanie faktycznym i prezentowanym układzie sytuacyjnym.

Zadośćuczynienie pełni przede wszystkim funkcję kompensacyjną, czyli jego rolą jest wynagrodzenie krzywdy (szkody niemajątkowej) rozumianej jako cierpienie fizyczne (ból i innego rodzaju dolegliwości) i psychiczne (ujemne odczucia przeżywane w związku z cierpieniami fizycznymi lub następstwami uszkodzenia ciała lub rozstrojem zdrowia), aby przynajmniej w ten sposób częściowo przywrócić równowagę zachwianą w wyniku popełnienia czynu niedozwolonego. Okoliczność powyższa powoduje, że o rozmiarze należnego zadośćuczynienia decyduje w pierwszym rzędzie rozmiar i natężenie doznanej krzywdy, tj. rodzaj, charakter, długotrwałość cierpień fizycznych i ujemnych doznań psychicznych, ich intensywność, nieodwracalność negatywnych skutków zdrowotnych, np. stopień i trwałość kalectwa, w tym potrzeby stałej rehabilitacji, zażywania środków farmakologicznych, utrata perspektyw na przyszłość, konieczność korzystania z opieki osób trzecich, poczucie wykluczenia i nieprzydatności społecznej, a ponadto prognozy na przyszłość (polepszenie lub pogorszenie stanu zdrowia) oraz towarzyszące jej poczucie bezradności powodowanej koniecznością korzystania z opieki innych osób oraz nieprzydatności społecznej, a także wiek poszkodowanego, konieczność zmiany zatrudnienia, niemożność wykonywania zawodu, uprawiania sportów, pracy twórczej lub artystycznej, utratę kontaktów towarzyskich, zmianę trybu życia, przyzwyczajeń, czy też sposobu spędzania wolnego czasu.

Zmierzenie rozmiaru doznanej krzywdy nie jest możliwe, gdyż krzywda stanowi subiektywne przeżycie danej osoby. Niezbędne jest wszakże odniesienie wysokości żądanej kwoty do konkretnych, obiektywnych okoliczności faktycznych w danej sprawie, a nie do subiektywnego poczucia krzywdy osoby uprawnionej.

Wysokość zadośćuczynienia odpowiadająca doznanej krzywdzie powinna być odczuwalna dla poszkodowanego i przynosić mu równowagę emocjonalną, naruszoną przez doznane cierpienia psychiczne i fizyczne. Zadośćuczynienie przyznawane jest jednorazowo, zatem musi rekompensować całą krzywdę w postaci cierpień fizycznych i psychicznych już doznanych jak i tych, które w związku z doznanym uszkodzeniem ciała wystąpią w przyszłości jako możliwe do przewidzenia następstwa czynu niedozwolonego, a także prognozę na przyszłość – por. wyrok s.apel. w Warszawie z dnia 5 czerwca 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 1670/13, opubl. LEX nr 1509116, wyrok s.apel. w Krakowie z dnia 27 lutego 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 1622/13, opubl. LEX nr 1563513, wyrok s.apel. w Lublinie z dnia 18 listopada 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 615/14, opubl. LEX nr 1587268, wyrok s.apel. w Białymstoku z dnia 6 listopada 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 457/14, opubl. LEX nr 1554625, wyrok s.apel. w Łodzi z dnia 5 lutego 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 936/13, opubl. LEX nr 1439218, wyrok s.apel. w Łodzi z dnia 11 czerwca 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 1593/13, opubl. LEX nr 1480479, wyrok s.apel. w Łodzi z dnia 13 grudnia 2013r. w sprawie o sygn. akt I ACa 829/13, opubl. LEX nr 1416140, wyrok s.apel. w Gdańsku z dnia 15 stycznia 2014r. w sprawie o sygn. akt V ACa 755/13, opubl. LEX nr 1454457

Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, iż pomiędzy zdarzeniem i powstałą u powódki szkodą niemajątkową istnieje adekwatny związek przyczynowy, który nie pozostaje w jakiejkolwiek zależności z istniejącymi u niej schorzeniami samoistnym i innymi dolegliwościami, a ocena zdiagnozowanych u powódki negatywnych następstw wadliwie wykonanego zabiegu przez pozwaną, ich rodzaj, charakter, rozmiar, jakość, intensywność i czas trwania, wpływ na funkcjonowanie w życiu osobistym i zawodowym oraz starania o odwrócenie ujemnych następstw oceniane przez pryzmat kwantyfikatorów decydujących o wysokości zadośćuczynienia wskazują, iż przyznana przez Sąd kwota zadośćuczynienia w wysokości 15.000,00zł, przy uwzględnieniu rodzaju, charakteru i rozmiarów cierpień fizycznych i psychicznych powódki, a także czasu trwania oraz wyników i prognoz co do rekonwalescencji nie jest rażąca niska i nadmiernie wygórowana.

Odczucie krzywdy jest pojęciem subiektywnym i niewymiernym, jednak określając wysokość zadośćuczynienia Sąd kierował się przesłankami obiektywnymi, biorąc pod uwagę szeroko rozumiane cierpienia fizyczne i psychiczne poszkodowanej, w tym skutki jakie zdarzenie wywarło na organizmie i wyglądzie powódki, w ograniczeniach w życiu codziennym, planach życiowych, możliwości funkcjonowania w rodzinie i w dotychczasowym środowisku. Przyznanie odpowiedniego zadośćuczynienia oznacza przyznanie takiej kwoty, która rozsądnie oceniana da się określić jako godziwa w realiach danej sprawy. Skutkiem tej oceny winno zaś być zasądzenie zadośćuczynienia, które wystarcza do złagodzenia doznanych cierpień, a zarazem nie premiuje osób o słabszej konstrukcji psychicznej, reagujących intensywniej na sytuacje traumatyczne lub też nie prowadzi do pokrzywdzenia osób o osobowości zamkniętej, kumulującej w sobie wewnętrzne emocje.

W szczególności Sąd miał na względzie rodzaj, charakter i rozmiar doznanej krzywdy, w tym cierpień fizycznych i psychicznych powódki, zakresu, intensywności i czasu trwania dolegliwości bólowych, przy uwzględnieniu przebytego procesu rekonwalescencji oraz czasu jej trwania i ich rezultatów i wpływ zdarzenia na bieżące funkcjonowanie powódki.

Kwota zadośćuczynienia nie może stanowić źródła wzbogacenia dla poszkodowanego, a jedynym kryterium dla oceny wysokości zasądzonego zadośćuczynienia jest rozmiar krzywdy doznanej przez poszkodowanego. Zadośćuczynienie powinno być bowiem zarazem środkiem pomocy dla poszkodowanego i pozostawać w odpowiednim stosunku do rozmiarów krzywdy, winna ona uwzględniać aktualne warunki i przeciętną stopę życiową społeczności, w której przebywa pokrzywdzony, przy czym rozmiar szkody niemajątkowej, ustala się, uwzględniając moment wyrokowania. – por. wyrok SN z dnia 29 sierpnia 2013r. w sprawie o sygn. akt I CSK 667/12, opubl. LEX nr 1391106, wyrok s.apel. w Warszawie z dnia 17 kwietnia 2013r. w sprawie o sygn. akt VI ACa 974/12, opubl. LEX nr 1362966, wyrok s.apel. w Katowicach z dnia 16 kwietnia 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 940/13, opubl. LEX nr 1466803, wyrok SN z dnia 24 lipca 2014r. w sprawie o sygn. akt II CSK 595/13, opubl. LEXX nr 1504837.

Powódka była również uprawniona do żądania zwrotu wydatków z tytułu kosztów zabiegów kosmetycznych w łącznej kwocie 3.650,00zł, i tak za zabiegi lasera w kwocie 1.050,00zł, za zabiegi mikropunktury w kwocie 500,00zł, oraz za zabiegi removera w kwocie 2.100,00zł. Jako niezasadne, niewykazane co do zasady i podstawy oraz nie pozostające w związku przyczynowym są dalsze koszty, w tym konsultacji z dnia 4 kwietnia 2025r. na kwotę 100,00zł, a ponadto żądanie zapłaty za przyszły zabieg wykonania u powódki nowego makijażu permanentnego brwi, w szczególności nie wykazania tego kosztu co do zasady i wysokości oraz wobec stwierdzenia przez biegłą w dziedzinie kosmetologii, że mikropigmentacja wykonana przez powódkę wymagała definitywnego usunięcia.

W myśl art. 444 § 1 kc odszkodowanie obejmuje wszelkie koszty wynikłe z uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia.

Celem odszkodowania w ramach art. 444 § 1 kc jest restytucja stanu istniejącego przed wypadkiem, a jeśli jego przywrócenie nie jest możliwe, zastąpienie stanu dawnego stanem, w którym poszkodowanemu zostaną zapewnione warunki życiowe zbliżone do tych, jakie miał przed wyrządzeniem mu uszczerbku.

Ogranicza się jednak rozmiary obowiązku pokrycia „wszelkich kosztów” wymaganiem, aby ich żądanie było konieczne i celowe. Osoba, która doznała uszczerbku na zdrowiu na skutek wypadku ma zatem prawo domagać się w ramach naprawienia szkody, pokrycia wszystkich niezbędnych i celowych wydatków wynikających z tego zdarzenia. Ponadto pojęcie „wszelkie koszty”, o których mowa w art. 444 § 1 kc oznacza koszty różnego rodzaju, których nie da się z góry określić.

Celowość ponoszenia wszelkich wydatków może być związana nie tylko z możliwością uzyskania poprawy stanu zdrowia, ale też z potrzebą utrzymania tego stanu, jego niepogarszania. Muszą to być, jednakże koszty, które pozostają w związku przyczynowym z likwidacją skutków uszkodzenia ciała. Koszty te należy oceniać wg kryteriów obiektywnych w zakresie potrzeb poszkodowanego. Nie mogą to być koszty, które przekraczają te potrzeby. Realność szkody wyraża się w tym, że przyznanie odszkodowania nie uzasadnia sama utrata zdrowia i ewentualność poniesienia wydatków, ale rzeczywiste zwiększenie potrzeb powstałe w następstwie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia.

Przesłanką uwzględnienia żądania, o którym mowa w art. 444 § 1 kc jest wyłącznie wykazanie przez poszkodowanego, że suma której zwrotu domaga się od zobowiązanego do naprawienia szkody jest sumą potrzebną na koszty restytucji pełnej sprawności.

W szczególności należało, tu mieć na względzie konstatacje biegłego w dziedzinie kosmetologii estetycznej i makijażu permanentnego, a także ostateczne wyniki przyjętych i wdrożonych u powódki metod restytucyjnych.

Przepis prawa materialnego – art. 6 kc określa na czyje ryzyko idzie nieudowodnienie określonego faktu. Z kolei art. 232 kpc stanowi procesowe narzędzie za pomocą, którego strony mogą osiągnąć skutek w postaci udowodnienia dla nich korzystnych faktów istotnych z punktu widzenia dochodzonego roszczenia w znaczeniu materialnoprawnym. Art. 6 kc zawiera normę decyzyjną, pozwalającą ocenić wyniki przeprowadzonego postępowania dowodowego. Zgodnie z zasadami procesu cywilnego ciężar gromadzenia materiału dowodowego spoczywa na stronach (art. 232 kpc, art. 3 kpc, art. 6 kc). Jego istota sprowadza się do ryzyka poniesienia przez stronę ujemnych konsekwencji braku wywiązania się z powinności przedstawienia dowodów. Skutkiem braku wykazania przez stronę prawdziwości twierdzeń o faktach istotnych dla sprawy jest tylko to, że twierdzenia takie zasadniczo nie będą mogły leżeć u podstaw sądowego rozstrzygnięcia. Strona, która nie udowodni przytoczonych twierdzeń, utraci korzyści, jakie uzyskałaby aktywnym działaniem (por. wyrok s.apel. w Białymstoku z dnia 28 sierpnia 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 286/14, opubl. LEX nr 1511625).

O roszczeniu ubocznym orzeczono w oparciu o treść art. 481 § 1 i 2 - 2 ⁴ kc, przy uwzględnieniu art. 455 kc. W razie wyrządzenia szkody czynem niedozwolonym odsetki należą się bowiem poszkodowanemu od momentu zgłoszenia roszczenia o zapłatę odszkodowania, w tej bowiem chwili staje się, zgodnie z art. 455 kc, wymagalny obowiązek spełnienia świadczenia odszkodowawczego.

O kosztach procesu, w tym kosztach zastępstwa procesowego orzeczono na podstawie art. 108 § 1 kpc w zw. z art. 98 § 1 – 1 ¹ i 3 kpc i art. 100 kpc w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. 2023.1964 – t.j. ze zm.) oraz w oparciu o treść art. 13 ust. 2 i art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. 2025.1228 – t.j.) i art. 1 ust. 1 pkt 2 i art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2006r. o opłacie skarbowej (Dz. U. 2025.1154 – t.j.).

Z tych wszystkich względów orzeczono jak w sentencji wyroku.

sędzia Michał Włodarek