Serwis Internetowy Portal Orzeczeń używa plików cookies. Jeżeli nie wyrażają Państwo zgody, by pliki cookies były zapisywane na dysku należy zmienić ustawienia przeglądarki internetowej. Korzystając dalej z serwisu wyrażają Państwo zgodę na używanie cookies , zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.

II K 945/24 - wyrok Sąd Rejonowy w Nowym Sączu z 2025-01-21

Sygn. akt II K 945/24

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 21 stycznia 2025 roku

Sąd Rejonowy w Nowym Sączu, II Wydział Karny, w składzie:

Przewodniczący: Sędzia Wojciech Langer

Protokolant: Katarzyna Szczygieł

po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2025 roku

sprawy P. K.

syna J. i A. z domu K.

urodzonego (...) w N.

oskarżonego o to, że:

w okresie od dnia 11 maja 2023 roku do 5 marca 2024 roku w N. uchylał się od wykonania obowiązku alimentacyjnego określonego co do wysokości wyrokiem Sądu Rejonowego w (...) sygn. akt (...) z dnia 17 lutego 2012 roku poprzez niełożenia na utrzymanie małoletnich dzieci O. O. oraz A. O. reprezentowanych przez ustawowego przedstawiciela matkę A. O., uzgodnionych alimentów w łącznej kwocie 700 złotych miesięcznie, przez co naraził pokrzywdzonych na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, przy czym łączna wysokość powstałych wskutek tego zaległości przekracza równowartość 3 świadczeń okresowych wynikających z wyroku,

tj. o przestępstwo z art. 209 § 1a kk

I.  uznaje oskarżonego P. K. za winnego popełnienia czynu zarzucanego mu aktem oskarżenia, stanowiącego przestępstwo z art. 209 § 1a kk i za to na mocy powołanego przepisu wymierza mu karę 3 (trzech) miesięcy pozbawienia wolności;

II.  na podstawie art. 624 § 1 kpk zwalnia oskarżonego P. K. w całości od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych;

III.  na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy prawo o adwokaturze zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokata W. M. kwotę 840 (ośmiuset czterdziestu) złotych powiększoną o kwotę 193,20 (stu dziewięćdziesięciu trzech 20/100) złotych należnego podatku od towarów i usług w wysokości 23% tj. łącznie kwotę 1.033,20 (jednego tysiąca trzydziestu trzech 20/100) złotych – tytułem nieopłaconych kosztów obrony udzielonej oskarżonemu z urzędu w toku postępowania sądowego.

UZASADNIENIE

Formularz UK 1

Sygnatura akt

II K 945/24

Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza.

USTALENIE FAKTÓW

1.Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

P. K.

W okresie od 11 maja 2023 roku do 5 marca 2024 roku w N. uchylał się od wykonania obowiązku alimentacyjnego określonego co do wysokości wyrokiem Sądu Rejonowego w (...) sygn. akt (...) z dnia 17 lutego 2012 roku poprzez niełożenie na utrzymanie małoletnich dzieci O. O. oraz A. O. reprezentowanych przez ustawowego przedstawiciela matkę A. O., uzgodnionych alimentów w łącznej kwocie 700 złotych miesięcznie, przez co naraził pokrzywdzonych na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, przy czym łączna wysokość powstałych wskutek tego zaległości przekracza równowartość 3 świadczeń okresowych wynikających z wyroku.

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione

Dowód

Numer karty

Oskarżony P. K. jest ojcem pokrzywdzonych O. O. (ur. (...)) i A. O. (ur. (...)).

Wyrokiem Sądu Rejonowego w (...) z 17 lutego 2012 r., sygn. akt (...) oskarżony został zobowiązany do zapłaty na rzecz O. O. kwot po 400 zł miesięcznie i A. O. kwot po 300 zł miesięcznie.

odpisy aktów urodzenia

7, 8

wyrok (...)

12 - 13

Osobiste starania o utrzymanie i wychowanie małoletnich od ich urodzenia czyni w całości A. O.. A. O. poza O. O. i A. O. wychowuje jeszcze troje dzieci. Mieszka z aktualnym partnerem.

Utrzymanie małoletnich kosztuje A. O. do 3000 zł, opłata z tytułu najmu mieszkania wynosi 1400 zł, do tego dochodzą opłaty związane z utrzymaniem mieszkania.

zeznania A. O.

17 – 18, 68

P. K. urodził się w (...) roku.

Z załączonych do akt tut. Sądu (...) akt postepowania przygotowawczego sygn. (...) (...).2024 wynika, że oskarżony składając wyjaśnienia w tym postępowaniu oświadczył, że leczy się psychiatrycznie.

W związku z powyższym w niniejszej sprawie zasięgnięto opinii biegłych psychiatrów. Z opinii wynika, że u oskarżonego występuje schizofrenia oraz inne zaburzenia osobowości. Biegli stwierdzili u oskarżonego uzależnienie od alkoholu i narkotyków.

Pomimo tych problemów P. K. jest osobą zdolną do pracy. W szczególności w okresie od 11 maja 2023 roku do 5 marca 2024 roku nie był trwale pozbawiony możliwości zarobkowania.

W związku z odmową podjęcia pracy oskarżony został wykreślony z ewidencji osób bezrobotnych z dniem 14 listopada 2023 roku. Odmowę podjęcia pracy P. K. argumentował brakiem możliwości pogodzenia pracy z zasądzonymi pracami społecznymi, pomimo że w ocenie kuratora sądowego prace te nie uniemożliwiały oskarżonemu podjęcia pracy zarobkowej.

Oskarżony nie wywiązuje się z obowiązku alimentacyjnego od początku życia małoletnich. Nigdy nie przekazał na ich utrzymanie żadnych kwot.

Postępowanie egzekucyjne prowadzone przez (...) przy Sądzie Rejonowym w (...) R. L. pod sygnaturą (...) w celu wyegzekwowania należności alimentacyjnych od oskarżonego jest bezskuteczne.

Ponieważ oskarżony nie płaci alimentów, a prowadzona przeciwko niemu egzekucja jest bezskuteczna, pokrzywdzeni na mocy stosownych decyzji administracyjnych otrzymują alimenty z (...).

W odniesieniu do zarzucanego czynu P. K. miał zachowaną zdolność rozpoznania jego znaczenia oraz pokierowania swoim postępowaniem.

Oskarżony może brać udział w niniejszym postępowaniu, przy czym nie jest zdolny podejmować swojej obrony w sposób samodzielny i rozsądny.

P. K. jest osobą wielokrotnie karaną, w tym dwukrotnie za przestępstwo niealimentacji.

zeznania A. O.

17 – 18, 68

zawiadomienie (...)

1 - 2

informacje (...), (...), (...), (...), K., (...)

3, 4, 5, 11, 25, 26

zaświadczenie o stanie majątkowym

41

dane o oskarżonym

45

informacja (...) przy (...) w (...) R. L.

9 - 11

zaświadczenie o bezskuteczności egzekucji

14

decyzja (...)

15

opinia biegłych

83 - 87

informacja o karalności

59 - 64

1.Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione

Dowód

Numer karty

OCena DOWOdów

1.Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

zeznania A. O.

Zeznania świadka co do aktualnej sytuacji życiowej i materialnej pokrzywdzonych, jako spójne, konsekwentne i nie zorientowane na niesłuszne obciążenie oskarżonego odpowiedzialnością karną, nie budziły wątpliwości. Przekonanie świadka, że gdyby nie otrzymywane świadczenia podstawowe potrzeby małoletnich pozostałyby niezaspokojone, znajduje potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Z uwagi na ustalone przez judykaturę i orzecznictwo rozumienie pojęcia „podstawowych potrzeb” nie było wątpliwości, że twierdzenie iż oskarżony swoim działaniem naraził pokrzywdzonych na niemożność zaspokojenia tych potrzeb jest prawdziwe. Zeznania świadka, że oskarżony nie płacił alimentów na rzecz pokrzywdzonych i wskutek tego powstały zaległości znacznie przewyższające równowartość trzech świadczeń miesięcznych, znajdowały potwierdzenie w zgromadzonych dokumentach.

w/w dokumenty

Dowody z dokumentów, sporządzone przez funkcjonariuszy publicznych i osoby uprawnione do ich sporządzenia, nie zainteresowanych rozstrzygnięciem w sprawie, a zatem nie mających żadnego powodu, żeby przedstawiać w tych dokumentach nieprawdziwy stan rzeczy. Treść i autentyczność dokumentów nie była kwestionowana przez żadną ze stron i nie stała w sprzeczności z żadnym dowodem, a tym samym nie budziła wątpliwości.

wyrok (...)

Niekwestionowane pod kątem autentyczności orzeczenie sądu powszechnego potwierdzające fakt istnienia określonego co do wysokości zobowiązania alimentacyjnego oskarżonego na rzecz pokrzywdzonych.

1.Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

wyjaśnienia P. K.

Oskarżony odmówił złożenia wyjaśnień w postępowaniu przygotowawczym (k. 46 – 47) oświadczając, że wyjaśnienia złożył przed Sądem. Na rozprawę nie stawił się prawidłowo zawiadomiony.

PODSTAWA PRAWNA WYROKU

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Oskarżony

3.1. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

W powyższej sprawie oskarżony P. K. wypełnił znamiona przestępstwa z 209 § 1a kk .

Przepis art. 209 § 1 kk stanowi, że karze podlega, kto uchyla się od wykonania obowiązku alimentacyjnego określonego co do wysokości orzeczeniem sądowym, ugodą zawartą przed sądem albo innym organem albo inną umową, jeżeli łączna wysokość powstałych wskutek tego zaległości stanowi równowartość co najmniej 3 świadczeń okresowych albo jeżeli opóźnienie zaległego świadczenia innego niż okresowe wynosi co najmniej 3 miesiące.

Art. 209 § 1a kk. stanowi, że karze określonej w tym przepisie podlega sprawca czynu określonego w § 1, który naraża osobę uprawnioną na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.

Przedmiotem ochrony powyższych uregulowań są rodzina i instytucja opieki. Chodzi o zabezpieczenie materialnych podstaw egzystencji dla osób najbliższych sprawcy oraz tych, których prawa w tym zakresie wynikają z orzeczenia sądowego lub ustawy (Szewczyk (w:) Zoll II, s. 902; por. też postanowienie SN z dnia 20 kwietnia 2001 r., V KKN 47/01, OSP 2002, z. 3, poz. 43, z glosą Wąska, tamże).

Strona przedmiotowa przestępstwa stypizowanego w art. 209 § 1a kk wyraża się w uchylaniu od wykonania obowiązku alimentacyjnego określonego co do wysokości orzeczeniem sądowym, ugodą zawartą przed sądem albo innym organem albo inną umową.

Obowiązek oskarżonego został określony co do wysokości wyrokiem Sądu Rejonowego w (...) z 17 lutego 2012 r., sygn. akt (...).

Jak słusznie zauważył SN w uchwale z 9 czerwca 1976 r., VI KZP 13/75, OSNKW 1976, nr 7-8, poz. 86: „Uchylanie się od obowiązku łożenia na utrzymanie osoby uprawnionej do alimentacji zachodzi wtedy, gdy zobowiązany mając obiektywną możliwość wykonania tego obowiązku, nie dopełnia go ze złej woli” (por. również wyrok SN z dnia 5 stycznia 2001 r., V KKN 504/00, Prok. i Pr.-wkł. 2001, nr 6, poz. 3 oraz wyrok SA we Wrocławiu z dnia 16 marca 2016 r., II AKa 7/16, LEX nr 2025526). Podobny pogląd wyraził SN w postanowieniu z dnia 17 kwietnia 1996 r., II KRN 204/96, Prok. i Pr.-wkł. 1996, nr 11, poz. 4: „W pojęciu „uchyla się” mieści się negatywny stosunek psychiczny osoby zobowiązanej do wykonania nałożonego na nią obowiązku, który sprawia, że mimo obiektywnej możliwości jego wykonania, sprawca tego obowiązku nie wypełnia, gdyż wypełnić nie chce lub też zlekceważył obowiązek nałożony wyrokiem. Ten negatywny stosunek winien być wykazany stosownymi dowodami”.

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie należało uznać, że P. K. umyślnie uchylał się od wykonywania obowiązku alimentacyjnego. Oskarżony od początku życia małoletnich w żaden sposób nie przyczynia się do ich utrzymania i wychowania. Nie podejmuje prób zmiany sposobu życia ani starań o poprawę swojego stanu zdrowia i nie zaprzestaje używania alkoholu i środków odurzających. Występujące u oskarżonego zaburzenia psychiczne są tego rodzaju, że nie wykluczają podjęcia przez oskarżonego pracy zarobkowej. W ocenie Sądu oskarżony ma obiektywną możliwość wywiązywania się z obowiązku alimentacyjnego, ale tego nie czyni ponieważ samowolnie uznał, że nie musi.

Zaległości powstałe w wyniku zachowania oskarżonego wynoszą znacznie więcej niż trzykrotność świadczeń okresowych, do których był zobowiązany wyrokiem sądu rejonowego.

Poza zapewnieniem małoletnim pokrzywdzonym minimum egzystencji, niezbędne jest zapewnienie im środków na kontynuowanie nauki, leczenie, zaspokojenie potrzeb istotnych dla ich rozwoju, wypoczynku itp. To, że potrzeby te w pewnym zakresie zostały zaspokojone staraniami matki i środkami pochodzącymi od państwa, nie wyklucza, że P. K. naraził pokrzywdzonych na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.

Czyn oskarżonego był zawiniony i społecznie szkodliwy w stopniu wyższym niż znikomy.

3.2. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

3.3. Warunkowe umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania

3.4. Umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania

3.5. Uniewinnienie

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia

KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i
środki związane z poddaniem sprawcy próbie

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się
do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

P. K.

I

I

Przestępstwo określone w art. 209 § 1a kk zagrożone jest karą grzywny, ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności do dwóch lat.

W pkt I wyroku za przypisane oskarżonemu przestępstwo z art. 209 § 1a kk sąd wymierzył karę 3 miesięcy pozbawienia wolności. W ocenie sądu kara taka jest zasłużona i sprawiedliwa.

Sąd wymierzając oskarżonemu karę miał na uwadze, że oskarżony jest osobą wielokrotnie karaną, w tym już dwukrotnie za przestępstwo niealimentacji. Poprzednio za to przestępstwo sądy wymierzyły oskarżonemu kary ograniczenia wolności. Kar tych oskarżony nie wykonywał i nadal uchyla się od alimentacji dwojga małoletnich dzieci. W tej sytuacji w przypadku oskarżonego tylko kara pozbawienia wolności może odnieść oczekiwany skutek.

Mając na uwadze powyższe Sąd kierując się kodeksowymi dyrektywami wymiaru kary, skazał oskarżonego na karę 3 miesięcy pozbawienia wolności.

Orzeczona w takim wymiarze kara nie przekracza stopnia winy i społecznej szkodliwości czynu oskarżonego, jak również adekwatnie realizuje wobec oskarżonego cele zapobiegawczo – wychowawcze, a ponadto czyni zadość względom prewencji ogólnej.

Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

inne zagadnienia

W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia,
a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę

7.  KOszty procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

II

Sąd zwolnił oskarżonego od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie, mając na uwadze obciążające oskarżonego zobowiązania alimentacyjne.

III

Na zasadzie art. 29 ust. 1 ustawy prawo o adwokaturze sąd zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adwokata W. M. kwotę 840 zł powiększoną o kwotę 193, 20 zł tytułem podatku (...) łącznie kwotę 1.033, 20 zł tytułem nieopłaconych kosztów obrony udzielonej oskarżonemu z urzędu w postępowaniu sądowym. Wysokość stawki określono w oparciu o przepisy § 4 ust 3 i § 17 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 14 maja 2024 roku (Dz. U. 2024. 763).

Podpis

Dodano:  ,  Opublikował(a):  Iwona Wójcik
Podmiot udostępniający informację: Sąd Rejonowy w Nowym Sączu
Osoba, która wytworzyła informację:  Sędzia Wojciech Langer
Data wytworzenia informacji: