I C 1491/24 - wyrok z uzasadnieniem Sąd Rejonowy w Rybniku z 2025-04-25
Sygn. akt: I C 1491/24
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 25 kwietnia 2025 r.
Sąd Rejonowy w Rybniku I Wydział Cywilny w składzie następującym:
Przewodniczący: sędzia Agata Mikołajczyk
Protokolant: protokolant sądowy Anna Fudro
po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2025 r. w Rybniku
na rozprawie
sprawy z powództwa (...) sp. z o.o. w W.
przeciwko J. K.
o zapłatę
1. zasądza od pozwanej J. K. na rzecz powoda (...) sp. z o.o. w W. kwotę 2.628,03 (dwa tysiące sześćset dwadzieścia osiem 03/100) złotych wraz z odsetkami umownymi w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie liczonymi od kwoty 2.500,00 (dwa tysiące pięćset 00/100) złotych od dnia 6 kwietnia 2024 roku do dnia zapłaty,
2. zasądza od pozwanej na rzecz powoda kwotę 1.117,00 (tysiąc sto siedemnaście 00/100) złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty tytułem zwrotu kosztów procesu.
Sygn. akt I C 1491/24
UZASADNIENIE
Powód (...) sp. z o. o. w W. wniósł pozew przeciw J. K. o zapłatę kwoty 2.628,03 zł wraz z umownymi odsetkami maksymalnymi za opóźnienie od dnia 6 kwietnia 2019 r. od kwoty 2.500,00 zł i kosztami procesu. W uzasadnieniu wskazał, że powód i pozwana zawarli umowę pożyczki na podstawie, której pozwanej została udzielona pożyczka na kwotę 2.500,00 zł na dowolny cel konsumpcyjny. Pozwana nie spłaciła pożyczki w terminie, nie ustosunkowała się do wezwań do zapłaty i ponagleń wystosowywanych przez powoda (k.5-6v).
W odpowiedzi na pozew pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenia od powoda na rzecz pozwanej kosztów postępowania. Podniosła następujące zarzuty: nieudowodnienie istnienia, wysokości oraz wymagalności wierzytelności dochodzonej pozwem, brak udowodnienia wysokości roszczenia co do wysokości jak i co do zasady, brak wykazania przekazania środków pieniężnych, stosowanie przez wierzyciela pierwotnego w umowie pożyczki niedozwolonych klauzul umownych, niewiążących pozwanego ze skutkiem ex tunc, złożenie wraz z pozwem niepodpisanych wydruków dotyczących umowy pożyczki (k.47-53).
W piśmie z dnia 30 grudnia 2024 r. powód podtrzymał w całości stanowisko wyrażone w pozwie. Powód wskazał, iż pozwana nie kwestionowała faktu otrzymania pożyczki. Pozwana nigdy nie zgłosiła powodowi, że kwota pożyczki została przelana wbrew jej woli. Pozwana nie skorzystała z prawa odstąpienia od umowy jak również nie wnosiła zastrzeżeń do postanowień zawartych w umowie, ani do sposobu wykonania umowy za żadnym etapie jej trwania. Dodatkowo wniósł o zobowiązanie pozwanej do złożenia (podpisanego przez pracownika banku) zestawienia operacji na rachunku bankowym o numerze wskazanym w potwierdzeniu za okres 01.02.2024 – 29.02.2024 lub zaświadczenia banku, w którym jest prowadzony rachunek bankowy o numerze wskazanym w potwierdzeniu, że rachunek ten nie jest prowadzony na rzecz pozwanej (k.58-64v).
Pozwana w piśmie z dnia 14 lutego 2025 r. podtrzymała swoje stanowisko w sprawie. Nie przedłożyła w/w dokumentów, ani nie odniosła się do zobowiązania ich przedłożenia (k.70-75).
Sąd ustalił, co następuje:
Powód (...) sp. z o. o. w W. zawarł w dniu 22 lutego 2024 r. z pozwaną J. K. umowę pożyczki nr (...) na podstawie, której pozwanej została udzielona pożyczka na kwotę 2.500,00 zł na dowolny cel konsumpcyjny. Umowa przewidywała również odsetki w wysokości 38,01 zł oraz prowizję w wysokości 269,99 zł. Okres spłaty wynosić miał 30 dni, z datą na dzień 23 marca 2024 r. Strony umówił się, iż pożyczkodawca może naliczyć odsetki za opóźnienie w wysokości stanowiącej dwukrotność sumy referencyjnej NBP i 5,5 punktów procentowych; na dzień zawarcia umowy odeski za opóźnienie wynoszą 22,5% w stosunku rocznym i mogą ulegać zmianie w przypadku zmiany stopy referencyjnej NBP.
/dowód: wniosek o kredyt konsumencki k.16; Umowa ramowa pożyczki z załącznikami k.17-22v; formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego k.23-25v; umowa pożyczki nr (...) k.26-26v/
Umowa została zawarta na podstawie wniosku o kredyt, za pomocą Internetu, z wykorzystaniem usługi (...). Na mocy umowy, powód wypłacił pozwanej pieniądze w określonej umową kwocie. Powód sprawdził dochody i zdolność kredytową pozwanej za pomocą usługi (...).
/dowód: wniosek o kredyt konsumencki k.16; Umowa ramowa pożyczki z załącznikami k.17-22v; formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego k.23-25v; umowa pożyczki nr (...) k.26-26v; potwierdzenie wykonania transakcji płatniczej k.39; wydruk z rachunku bankowego pozwanej k.32-37v; regulamin serwisu klienta k.38-38v/
Powód wystosował wobec pozwanej wezwanie do zapłaty z ostrzeżeniem o możliwości wpisania do rejestru dłużników w dniu 10 kwietnia 2024 r.
/dowód: wezwanie do zapłaty k.31-31v/
Wskutek działań windykacyjnych podjętych przez powoda, pozwana dokonała częściowej spłaty zadłużenia, dokonując przelewu na kwotę 200,00 zł.
/dowód: potwierdzenie wykonania operacji k.40/
Pomiędzy stronami toczyło się elektroniczne postępowanie upominawcze przed Sądem Rejonowym Lublin – Zachód w Lublinie, zakończone w dniu 2 września 2024 r. umorzeniem postępowania wskutek wniesienia przez pozwaną sprzeciwu od nakazu zapłaty.
/dowód: akta sprawy (...) k.8-15/
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o złożone i wskazane powyżej dokumenty, uznając zgromadzony w ten sposób materiał dowodowy za wystarczający, a przeprowadzone postępowanie dowodowe za pozwalające na wyjaśnienie i rozstrzygnięcie sprawy i nie wymagające uzupełnienia. Sąd na zasadzie art. 233 k.p.c. ocenia wiarygodność i moc dowodów wobec własnego przekonania, na podstawie wszechstronnie zebranego materiału dowodowego.
Uwzględniając zatem całokształt okoliczności w sprawie Sąd uznał, że przedłożone przez stronę powodową dokumenty należy ocenić jako wiarygodne. Podkreślić należy, że wydruki komputerowe mogą stanowić dowód w postępowaniu cywilnym. Przyjmuje się bowiem, że są one „innym środkiem dowodowym”, o którym mowa w art. 308 k.p.c. i art. 309 k.p.c., gdyż wymieniony tam katalog ma charakter otwarty. Jakkolwiek nie można przyjąć, że oświadczenie zawarte w wydruku komputerowym jest zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy, to należy przyjąć, że przedmiotowy środek dowodowy świadczy o istnieniu zapisu komputerowego określonej treści w chwili dokonywania wydruku (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 8 lutego 2013 r., (...) postanowienie SA we Wrocławiu z dnia 12 października 2012 r., (...). Należy podkreślić, że katalog dowodów jest otwarty, a powód ma prawo przedstawić wszelkie dokumenty, które mogą posłużyć do stwierdzenia istnienia zobowiązania. Dokumenty te, również przedłożone w formie kserokopii lub częściowo zanonimizowanych załączników, a także wydruków nieopatrzonych podpisem podlegają ocenie sądu, działającego zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art. 233 k.p.c., opartej na zasadach logiki i doświadczenia życiowego. Wszystkie dowody podlegają bowiem swobodnej ocenie sędziowskiej, a równość dowodów przejawia się przede wszystkim w możliwości ustalenia przez sąd stanu faktycznego sprawy w oparciu o każdy środek dowodowy ((...) (red.), Dowody w postępowaniu cywilnym. System Postępowania Cywilnego. Tom 2, Warszawa 2021, s. 724). Podkreślenia wymaga również, że forma pisemna umowy pożyczki nie jest przez ustawodawcę obłożona rygorem nieważności. W związku z powyższym niedochowanie formy pisemnej nie może prowadzić do stwierdzenia, jakoby umowy nie zawarto. W ocenie Sądu możliwe jest, więc uprawdopodobnienie zawarcia tej umowy również poprzez przedłożenie dokumentów (por. art. 74 § 2 k.c.). Dokumentem zaś jest nośnik informacji umożliwiający zapoznanie się z jej treścią (art. 772 k.c.). Podkreślenia wymaga, że w doktrynie i orzecznictwie dopuszcza się nawet zawarcie umowy kredytu – co do zasady o tożsamym charakterze świadczeń stron, lecz cechującej się większym formalizmem – w sposób dorozumiany (por. wyrok SN z dnia 25 listopada 2011 r. (...) tak też (...) (red.), (...) (red.), Prawo bankowe. Wyd. 1, Warszawa 2023, art. 5 Nb 54-55). Reasumując powyższe powód miał prawo posłużyć się każdym dostępnym środkiem dowodowym w celu wykazania, że doszło do zawarcia umowy pożyczki. Sąd władny, a wręcz zobligowany jest do dokonania oceny w świetle wszelkich dowodów przedstawionych przez strony postępowania jako jednej całości. Jeśli dowody wnioskowane przez strony i załączone do akt sprawy nie wykazują okoliczności wzajemnie wykluczających się lub sprzecznych (co w niniejszej sprawie nie miało miejsca) to należy ocenić je jako jedną zwartą całość, niezależnie od tego jakie informacje wynikają z każdego dowodu indywidualnie.
Sąd zważył, co następuje:
Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w całości.
Powód zdołał wykazać, że pozwana zawarła z nim w dniu 22 lutego 2024 r umowę pożyczki nr (...) i została jej przekazana umówiona kwota 2.500,00 zł.
Zgodnie z art. 720 § 1 k.c. przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości. Z tytułu udzielenia pożyczki pożyczkodawca może żądać wynagrodzenia w formie odsetek albo prowizji za korzystanie przez pożyczkobiorcę z jego środków finansowych.
Z kolei w myśl art. 3 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 12 czerwca 2019 r. o kredycie konsumenckim przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się umowę o kredyt w wysokości nie większej niż 255.550 zł albo równowartość tej kwoty w walucie innej niż waluta polska, który kredytodawca w zakresie swojej działalności udziela lub daje przyrzeczenie udzielenia konsumentowi, przy czym za umowę o kredyt konsumencki uważa się między innymi umowę pożyczki.
Występujący z żądaniem zwrotu pożyczki powinien - zgodnie z ogólną zasadą rozkładu ciężaru dowodu w postępowaniu cywilnym wyrażoną w art. 6 k.c. - wykazać zawarcie stosownej umowy i w jej ramach przekazanie pożyczkobiorcy przedmiotu pożyczki, zaś na stronie pozwanej spoczywa ciężar wykazania, że pożyczka została zwrócona lub też z innych przyczyn zobowiązanie do zwrotu pożyczki wygasło, czy też że świadczenie nie jest jeszcze wymagalne. Strona, która nie przytoczyła wystarczających dowodów na poparcie swoich twierdzeń, ponosi ryzyko niekorzystnego dla siebie rozstrzygnięcia, o ile ciężar dowodu, co do tych okoliczności na niej spoczywał, a Sąd musi wyciągnąć ujemne konsekwencje z braku udowodnienia faktów przytoczonych na uzasadnienie żądań lub zarzutów.
Przywołana wyżej ustawa o kredycie konsumenckim dopuszcza zawieranie umowy o kredyt konsumencki (w tym umowy pożyczki) za pomocą środków porozumiewania się na odległość. Umowa o kredyt konsumencki zawierana na odległość to taka umowa, która spełnia warunki przewidziane w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta. Jest to zatem umowa, którą kredytodawca zawiera z konsumentem w ramach zorganizowanego systemu zawierania umów na odległość, bez jednoczesnej fizycznej obecności stron, z wyłącznym wykorzystaniem jednego lub większej liczby środków porozumiewania się na odległość do chwili zawarcia umowy włącznie.
Pozwana podniosła zarzut niewykazania dochodzonego roszczenia, ale - w przeciwieństwie do powoda - nie przedstawiła żadnych dowodów na potwierdzenie swoich zarzutów. Sąd natomiast nie może opierać się na gołosłownych twierdzeniach pozwanej. Powód zdołał wykazać również, iż pozwana spełniła wszelkie warunki niezbędne do otrzymania pożyczki, w tym dokonała rejestracji na portalu pożyczkodawcy i złożyła wniosek o pożyczkę, a następnie została zweryfikowana za pośrednictwem usługi (...). Pozwana umożliwiła pożyczkodawcy zalogowanie się do swojego rachunku poprzez kliknięcie specjalnego odnośnika kierującego do banku. Pożyczkodawca sprawdził wówczas tożsamość pozwanej – imię, nazwisko, nr PESEL, serię i numer dowodu, a także adres zamieszkania; wysokość wpływów na konto; historię płatniczą. W wyniku tej weryfikacji pożyczkodawca wszedł w posiadanie danych osobowych pozwanej i historii rachunku nr (...) (k.32-37v), tego samego, na który zgodnie z umową przekazano umówioną kwotę 2.500,00 zł (k.39).
Zawarcie umowy również wynikało z samej okoliczności udzielenia pozwanej pożyczki – gdyby pozwana nie dopełniła formalności związanych z rejestracją, nie mogłaby otrzymać pożyczki. Nie można także tracić z pola widzenia okoliczności, iż w treści kwestionowanej umowy zostały wpisane dane osobowe pozwanej, m.in. jej nr PESEL oraz adres zamieszkania, a więc niewątpliwie dane wrażliwe, które nie są powszechnie znane, a pozwana nie podnosiła, że doszło do kradzieży jej tożsamości. Co więcej, należy wskazać, że powód dołączył wydruk komputerowy potwierdzenia przelewu na konto pozwanej umówionej kwoty pożyczki 2.500,00 zł. W tym miejscu należy wskazać, że dowód przelewu na konto stanowi uprawdopodobnienie faktu zawarcia i dokonania wskazywanej przez strony umowy pożyczki za pomocą dokumentu (wyrok SN z 19.01.2018 r.,(...).
W ocenie Sądu, gdyby wskazany numer bankowy nie należał do pozwanej, pozwana, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wykazałaby iż dany numer rachunku do niej nie należy, albo iż w miesiącu lutym 2024 r. nie uzyskała wskazanego przelewu. Tymczasem pełnomocnik pozwanej mimo zobowiązania Sądu nie odniósł się do tych kwestii.
Co więcej, nie mógłby się ostać także zarzut nieudostępnienia umowy na trwałym nośniku. Z samej istoty umowy pożyczki zawieranej w formie elektronicznej wynika, że wszelkie wnioski są składane w tej właśnie formie za pośrednictwem konta klienta pożyczkobiorcy. Cała dokumentacja dotycząca umowy również jest udostępniana na koncie klienta i pożyczkobiorca ma swobodną możliwość zapoznania się z jej treścią.
Na marginesie należy wskazać, że pozwana nie odniosła się także w żaden sposób do okoliczności wskazanych przez powoda, a mianowicie, że w dniu 5 kwietnia 2024 r. pozwana dokonała wpłaty kwoty 200,00 zł z tytułu udzielonej pożyczki.
W świetle powyższych okoliczności argumentacja pozwanej, iż umowy takiej nie zawierała jest całkowicie chybiona. Absurdem byłoby bowiem założenie, że powód dysponuje potwierdzeniem przelewu wykonanego na rzecz pozwanej w sytuacji, gdy nie łączyłaby go z nią żadna umowa. Reasumując, Sąd uznał, iż przedstawione przez powoda okoliczności, poparte złożonymi do akt dowodami tworzą zamknięty łańcuch, dając zwarty obraz zdarzenia, który w kontekście całokształtu materiału dowodowego oraz w zgodzie z elementarnymi zasadami doświadczenia życiowego oraz wskazaniami wiedzy nie pozwala na przyjęcie innego wniosku od tego, iż pozwana wnioskowała o udzielenie jej pożyczki, która następnie została jej udzielona.
Z uwagi na podniesiony przez pozwaną zarzut stosowania w umowie pożyczki nr (...) z dnia 22 lutego 2024 r. abuzywnych klauzul umownych Sąd dokonał analizy umowy także przez pryzmat przepisów dotyczących niedozwolonych postanowień umownych (art. 385 1 i n. k.c.) i uznał, iż nie było podstaw do uznania stosownych postanowień zawartych w przedmiotowej umowie za niedozwolone w rozumieniu art. 385 1 i n. k.c.
Mając powyższe na uwadze, Sąd w punkcie 1 wyroku orzekł co do roszczenia głównego tj. kwoty 2.628,03 zł (zawierającej kwotę pożyczki 2.500,00 zł oraz prowizji 128,03 zł; prowizji pomniejszonej o dokonaną przez pozwaną wpłatę) zasądzając ją w całości od pozwanej na rzecz powoda, a także zasądził dalsze odsetki - do kwoty 2.500,00 zł odsetki umowne w wysokości ustalonej przez strony w umowie pożyczki.
O kosztach procesu Sąd orzekł w punkcie 2 wyroku, na zasadzie odpowiedzialności za wynik procesu, tj. na podstawie art. 98 k.p.c., zasądzając od pozwanej na rzecz powoda kwotę 1.117,00 zł. Na powyższą kwotę złożyły się: 200 zł tytułem opłaty sądowej od pozwu, 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, 900 zł tytułem kosztów zastępstwa przez pełnomocnika profesjonalnego. Stawkę wynagrodzenia pełnomocnika ustalono na podstawie § 2 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. Nadto, zgodnie z art. 98 § 1 1 k.p.c. od wskazanych w pkt 2 wyroku kosztów procesu Sąd zasądził ustawowe odsetki za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku.
Podmiot udostępniający informację: Sąd Rejonowy w Rybniku
Osoba, która wytworzyła informację: sędzia Agata Mikołajczyk
Data wytworzenia informacji: