Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 9 października 2025 roku

Sąd Okręgowy w Gliwicach I Wydział Cywilny

w składzie:

Przewodniczący:	SSO Łucja Oleksy-Miszczyk
Protokolant:	starszy sekretarz sądowy Elżbieta Leszczewska

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2025 roku w Gliwicach

sprawy z powództwa K. K.

przeciwko G. W.

o zapłatę

1.  oddala powództwo;

2.  tytułem kosztów procesu zasądza od powoda K. K. na rzecz pozwanego G. W. 10.817,- (dziesięć tysięcy osiemset siedemnaście) złotych z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia prawomocności wyroku.

SSO Łucja Oleksy-Miszczyk

Sygnatura akt I C 1729/24

UZASADNIENIE

Powód K. K. wniósł o zasądzenie od pozwanego G. W. kwoty 212.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie naliczanymi od dnia złożenia pozwu do dnia zapłaty. W uzasadnieniu wskazał, że w dniu 2 marca 2022 roku dokonał przelewu środków pieniężnych, tytułem pożyczki, którą zgodnie z deklaracją pozwanego, pozwany miał przeznaczyć na koszty związane z zakupem nieruchomości. Z uwagi na brak pisemnej umowy pożyczki w dniu 6 października 2024 roku postawił pożyczkę w stan wymagalności żądając zapłaty w oznaczonym terminie. Podniósł, że pomimo wezwania pozwany nie spełnił świadczenia.

Pozwany G. W. wniósł o oddalenie powództwa w całości i zaprzeczył aby strony zawarły umowę pożyczki. Podniósł, że otrzymał od powoda środki w kwocie 212.000 zł, które pochodziły ze sprzedaży ciągnika siodłowego i były uzgodnionym rozliczeniem stron w ramach zawartej miedzy stronami umowy spółki cichej. Nadto podniósł, że powód przed wytoczeniem powództwa żądał od niego zwrotu środków z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia, a następnie z tytułu umowy pożyczki (odpowiedź na pozew k.30 i nast.)

Sąd ustalił co następuje:

Strony postępowania łączyła długoletnia przyjaźń oraz skomplikowana relacja zawodowo gospodarcza. Powód prowadzi działalność gospodarczą, której przedmiotem jest sprzedaż mebli oraz transport drogowy. Przez lata współpracował z firmą (...) prowadzoną przez ojca pozwanego. Współpraca polegała m.in. na przekazywaniu firmie powoda przez (...) zleceń transportowych. Powód korzystał z biura, magazynu i parkingu w (...), tankował na rachunek (...) adblue. W 2022r. powód sprzedał firmie (...) samochód ciężarowy. Pomimo sprzedaży powód nadal ten samochód użytkował. Pozwany pracował w firmie swojego ojca, a jednocześnie zatrudniony był w firmie powoda na 1/8 etatu. Uzasadnieniem tego zatrudnienia był fakt, że pozwany posiada certyfikat i uprawnienia niezbędne do prowadzenia działalności transportowej, a zatrudnienie takiej osoby jest warunkiem koniecznym do prowadzenia tego rodzaju działalności. Niezależnie od tego pozwany prowadził własną działalność gospodarczą.

Powód wywodzi swoje roszczenie z umowy pożyczki jaką miał zawrzeć z pozwanym w 2022 roku. Jednocześnie powód przyznał, że umowa nie została zawarta na piśmie.

Dnia 2 marca 2022r. powód przelał na rachunek pozwanego kwotę 212.000,-zł. W tytle przelewu wpisano „zakupy” (dowód przelewu k. 7). Pozwany przyznaje, że otrzymał środki, niemniej twierdzi, że pochodziły one ze sprzedaży jednego z samochodów powoda i stanowiły uzgodnione przez nich rozliczenie wkładu pozwanego we wspólne przedsięwzięcie prowadzone w formie tzw. spółki cichej. Zaprzecza, aby łączyła go z powodem umowa pożyczki.

Pismem z dnia 1 marca 2014r. pełnomocnik powoda wezwał pozwanego do zapłaty kwoty 212.000 zł tytułem bezpodstawnego wzbogacenia wynikającego z przekazania mu w dniu 2 marca 2022r. w/w kwoty przelewem na rachunek bankowy (k. 35). Poza sporem jest, że pismo dotyczyło tego samego przelewu, który jest przedmiotem oceny w niniejszej sprawie.

Pismem datowanym na 6 października 2024r. pełnomocnik powoda poinformował pozwanego, że stawia pożyczkę udzieloną 2 marca 2022r. na kwotę 212.000,- zł w stan wykonalności i domaga się jej zwrotu w terminie trzech dnia (pismo k. 8).

Powyższe Sąd ustalił na podstawie powołanych wyżej dowodów i przesłuchania stron.

Za niewiarygodne Sąd uznał zeznania powoda w części w jakiej mówi on o zawartej umowie pożyczki. Faktowi zawarcia takiej umowy przeczy nie tylko tytuł przelewu, co do którego z zeznań obu stron wynika, że jest on fikcyjny, ale także wezwanie do zapłaty z dnia 1 marca 2024r., w którym powód domaga się od pozwanego zwrotu tej samej kwoty z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia. W ocenie Sądu nie jest logiczne aby powód przelewając tak znaczną kwotę z tytułu udzielonej pożyczki, nie tylko nie zadbał o sporządzenie jakiejkolwiek umowy na piśmie, ale dodatkowo ukrywał fakt udzielenia pożyczki poprzez wpisanie fikcyjnego tytułu przelewu, a następnie wzywał pozwanego do zapłaty powołując się na całkowicie inną podstawę prawną. O ile brak sporządzenia umowy na piśmie, czy brak pokwitowania i fikcyjny tytuł przelewu można by jeszcze tłumaczyć wcześniejszą zażyłością stron i wzajemnym zaufaniem, o tyle wzywanie pozwanego do zapłaty z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia wskazuje jasno, że podstawą przesunięcia majątkowego między stronami nie była umowa pożyczki.

Z uwagi na fakt, iż przed terminem rozprawy strony były wzywane do powołania wszelkich twierdzeń i wniosków dowodowych, pod rygorem ich pominięcia w późniejszym postępowaniu, Sąd na zasadzie art 235 ² § 1 k.p.c. pominął zgłoszone przez pozwanego na rozprawie w dniu 9 października 2025 roku wnioski dowodowe, uznając że ich zgłoszenie dopiero na etapie przesłuchania stron, po przesłuchaniu strony powodowej, zmierza do przedłużenia postępowania, a jednocześnie jest nadużyciem prawa procesowego, zaskakuje bowiem stronę przeciwną nowymi okolicznościami już po przesłuchaniu strony, uniemożliwiając ustosunkowanie się do wprowadzonego w ten sposób do procesu materiału dowodowego.

Sąd zważył co następuje:

Powództwo podlegało oddaleniu wobec niewykazana roszczenia (art. 6 k.c.).

Zgodnie z art. 720 § 1 k.c. przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

W myśl art. 720 § 2 k.c. umowa pożyczki, której wartość przekracza tysiąc złotych, wymaga zachowania formy dokumentowej.

Do zachowania dokumentowej formy czynności prawnej wystarcza złożenie oświadczenia woli w postaci dokumentu, w sposób umożliwiający ustalenie osoby składającej oświadczenie (art. 77 ² k.c.). W myśl art. 77 ³ k.c. dokumentem jest nośnik informacji umożliwiający zapoznanie się z jej treścią.

Z kolei dla zachowania zwykłej formy pisemnej czynności prawnej wystarcza złożenie własnoręcznego podpisu na dokumencie obejmującym treść oświadczenia woli. Do zawarcia umowy wystarcza wymiana dokumentów obejmujących treść oświadczeń woli, z których każdy jest podpisany przez jedną ze stron, lub dokumentów, z których każdy obejmuje treść oświadczenia woli jednej ze stron i jest przez nią podpisany (art. 78 § 1 k.c.).

Wymóg zachowania formy dokumentowej dla umowy pożyczki, której wartość przekracza 1.000 zł zastrzeżony jest dla celów dowodowych, co ma ten skutek, że w razie niezachowania zastrzeżonej formy nie jest w sporze dopuszczalny dowód z zeznań świadków lub z przesłuchania stron na fakt dokonania czynności (art. 74 § 1 zd. 1 k.c.). Jednakże w myśl art. 74 § 2 k.c. mimo niezachowania formy pisemnej, dokumentowej albo elektronicznej przewidzianej dla celów dowodowych dowód z zeznań świadków lub z przesłuchania stron jest dopuszczalny, jeżeli obie strony wyrażą na to zgodę, żąda tego konsument w sporze z przedsiębiorcą albo fakt dokonania czynności prawnej jest uprawdopodobniony za pomocą dokumentu.

Powód wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 6 k.c. nie wykazał faktu zawarcia umowy, z której wywodził swoje roszczenia – nie przedstawił dowodu w postaci umowy zawartej w formie dokumentowej czy tradycyjnej formie pisemnej, ani nie zaoferował żadnych, poza swoimi zeznaniami, dowodów na potwierdzenie, że miedzy stronami faktycznie doszło do w zawarcia umowy pożyczki. Ponieważ, jak już wskazano wyżej, zeznania powoda co do zawarcia umowy pożyczki zostały przez Sąd uznane za niewiarygodne, fakt zawarcia tej umowy nie został udowodniony.

Powołanie się przez powoda na łączącą strony umowę pożyczki określa podstawę faktyczną zgłoszonych przez niego roszczeń, a Sąd zgodnie z art. 321 k.p.c. jest podstawą tą związany. Rolą Sądu w niniejszym postępowaniu nie jest zatem poszukiwanie podstawy dokonanego między stronami przesunięcia majątkowego, ani ustalanie jego okoliczności faktycznych i prawnych. To obowiązkiem powoda było wykazanie wszystkich okoliczności, z których wywodzi skutki prawne, a niesprostanie temu ciężarowi skutkowało oddaleniem powództwa.

O kosztach procesu orzeczono na zasadzie art. 98 k.p.c.

SSO Łucja Oleksy-Miszczyk