Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 24 czerwca 2025 r.

Sąd Rejonowy w Grudziądzu - Wydział II Karny w składzie:

Przewodniczący: sędzia Bogumiła Dzięciołowska

Protokolant: st. sekr. sąd. Marta Czech

przy udziale oskarżyciela z K. w G. –

po rozpoznaniu na rozprawie w dniach 22 listopada 2024 r., 4 marca 2025 r. i 10 czerwca 2025 r.

sprawy

A. S. - s. P. i M. z d. W., ur. (...)
w B., PESEL: (...)

obwinionego o to, że:

w dniu 04.01.2024 r. około godziny 7:30 w miejscowości R. (...) kierując pojazdem ciężarowym S. o numerze rejestracyjnym (...) wraz z naczepą K. o numerze rejestracyjnym (...) stworzył zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym w ten sposób, że nienależycie przygotował pojazd do poruszania się po drodze publicznej w wyniku
czego z naczepy ciężarowej spadła bryła lodu i uszkodziła szybę czołową pojazdu V.
o numerze rejestracyjnym (...), którego kierujący wykonywał manewr wyprzedzania w/w pojazdu. W tym samym miejscu i czasie kierujący pojazdem ciężarowym nie posiadał wymaganych uprawnień do kierowania pojazdem kategorii C, C+E.

tj. o czyn z art. 86 § 1 kw i 94 § 1 kw

o r z e k a :

1.  obwinionego A. S. w ramach zachowań zarzuconych mu we wniosku o ukaranie uznaje za winnego tego, że:

a.  w dniu 4 stycznia 2024 r. w miejscowości R. na drodze krajowej nr (...) spowodował zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym w ten sposób, że nie zachował należytej ostrożności nie dopełniając obowiązku utrzymania pojazdu w takim stanie, aby korzystanie z niego nie zagrażało bezpieczeństwu innych uczestników ruchu i prowadził pojazd ciężarowy S. o nr rej. (...) wraz z naczepą K. o nr rej. (...) na którego kabinie i naczepie zalegał lód, przy czym bryła lodu spadła na wyprzedający go pojazd V. o nr rej. (...) prowadzony przez K. S., uszkadzając przednią szybę tego pojazdu, tj. wykroczenia z art. 86 § 1 kw;

b.  w dniu 4 listopada 2024 r. w R., G. i innych miejscowościach na terenie kraju prowadził pojazd ciężarowy S. o nr rej. (...) wraz z naczepą K. o nr rej. (...), nie mając do tego uprawnienia, tj. wykroczenia z art. 94 § 1 kw,

i za przypisane wykroczenia w myśl art. 9 § 2 kw na podstawie art. 94 § 1 kw w zw. z art. 24 § 1a i 3 kw wymierza mu karę 1.600 zł (tysiąc sześćset złotych) grzywny;

2.  na podstawie art. 39 § 1 kw w związku z wykroczeniem przypisanym w punkcie 1.a wyroku odstępuje od orzeczenia środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów;

3.  zasądza od obwinionego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 160 zł (sto sześćdziesiąt złotych) tytułem opłaty i obciąża go zryczałtowanymi wydatkami postępowania w kwocie 120 zł (sto dwadzieścia złotych).

Sygn. akt II W 209/24

UZASADNIENIE

A. S. pracuje jako kierowca zawodowy w przedsiębiorstwie (...) i cieszy się pozytywną opinią pracodawcy. A. S. jest żonaty, ma na utrzymaniu dwoje dzieci. Posiada zobowiązania kredytowe oraz ponosi opłaty związane
z korzystaniem z mediów oraz użytkowaniem nieruchomości.

Uprawnienia A. S. do kierowania pojazdami kat. (...) utraciły ważność w dniu 17 grudnia 2023 r.

/dowody: wyjaśnienia obwinionego – k. 54v – 55, zeznania A. Z. – k. 55v – 56, pismo Starostwa Powiatowego w K. – k. 12, rachunki, potwierdzenia transakcji – k. 42 – 51, list polecający – 52/

W dniu 4 stycznia 2024 r. A. S. prowadził pojazd S. R., nr. rej. (...) wraz z naczepą K., nr rej. (...). A. S. poruszał się miedzy innymi drogą krajową nr (...).

Od miejscowości N. za pojazdem prowadzonym przez A. S. jechał K. S., który prowadził pojazd V. (...) o nr rej. (...). W miejscowości R. K. S. podjął manewr wyprzedzania pojazdu S.. W trakcie wykonywania manewru, w czasie gdy pojazd K. S. znajdował się na lewym pasie jezdni, z dachu naczepy K. oderwała się bryła lodu i spadła na szybę przednią pojazdu V., uszkadzając ją.

/dowody: częściowo wyjaśnienia obwinionego – k. 54v – 55, zeznania K. S. – k. 14 – 15, 55 – 55v, zeznania A. Z. – k. 55v – 56, protokół oględzin pojazdów - k. 3– 4, dokumentacja fotograficzną – k. 6 – 9, szkic sytuacyjny – k. 5, notatka urzędowa – k. 2/

K. S. dokończył manewr wyprzedzania, włączył światła awaryjne
i zatrzymał swój pojazd. A. S. również się zatrzymał, a wówczas z jego pojazdu spadły kolejne fragmenty lodu. K. S. zamierzał wyjaśnić sytuację z A. S., jednakże ten odjechał z miejsca zdarzenia. Wówczas K. S. powiadomił o zdarzeniu Policję, w wyniku czego A. S. został podjęty do kontroli przez funkcjonariuszy Policji w G. na ul. (...).

/dowody: częściowo wyjaśnienia obwinionego -m k. 54v – 55, zeznania K. S., zeznania A. Z. – k. 55v – 56, zeznania Ł. K. – k. 63 – 64, zeznania A. H. (1) – k. 63v, zeznania M. P. – k. 80v, fotografie – k. 6, kopie notatników funkcjonariuszy Policji – k. 69 – 79, notatka urzędowa – k. 2/

W dniu 8 stycznia 2024 r. A. S. złożył wniosek o przedłużenie ważności prawa jazdy. Uprawnienie do kierowania pojazdami kat. (...) zostały odnowione.

/dowody: wyjaśnienia obwinionego – k. 54v – 55, pismo Starostwa Powiatowego w K. – k. 12/

A. S. przyznał się do prowadzenia pojazdu bez uprawnienia, natomiast zakwestionował spowodowanie zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym.

W zakresie dotyczącym wyjaśnień obwinionego potwierdzających wygaśnięcie uprawnień do prowadzenia pojazdami określonych kategorii sąd uznał je za wiarygodne, bowiem korespondowały w pełni z informacjami przekazanymi przez Starostwo Powiatowe
w K.. Jednocześnie zaznaczyć należy, iż ewentualnie deklarowane przez obwinionego przekonanie co do tego, iż na dzień 4 stycznia 2024 r. omyłkowo zakładał, że owe uprawnienia posiadał, sąd potraktował w kategoriach przyjętej linii obrony, nieskutkującej zwolnieniem obwinionego z odpowiedzialności.

Sąd nie dał natomiast wiary obwinionemu A. S. w zakresie, w jakim kwestionował sytuację polegającą na tym, iż z naczepy prowadzonego przez niego pojazdu spadła bryła lodu na wyprzedzający go pojazd. Wiarygodności wyjaśnień obwinionego przeczyły zeznania K. S. , który kategorycznie wskazywał, iż w trakcie manewru wyprzedzania z naczepy pojazdu prowadzonego przez obwinionego oderwała się bryła lodu, która spadła na przednią szybę pojazdu V., zaś jego zeznania znajdowały wsparcie w protokole oględzin pojazdu V. oraz dokumentacji fotograficznej, w tym w szczególności w fotografiach wykonanych przez K. S. zaraz po zdarzeniu, obrazujących ile lodu spadło jeszcze z zestawu prowadzonego przez obwinionego po zatrzymaniu przez niego pojazdu, przy czym K. S. wskazywał, iż widział
w lusterku że lód spadł z dachu naczepy przez kabinę (k. 8 - 8v). Zaznaczyć przy tym trzeba, iż w toku postępowania nie ujawniono żadnego powodu, dla którego K. S. miałby bezpodstawnie pomawiać obwinionego i składać fałszywe zeznania, ryzykując tym samym odpowiedzialnością karną.

Jednocześnie zeznania K. S. znalazły pełne wsparcie w zeznaniach A. Z. , która wskazywała, iż wykonując czynności związane ze sporządzeniem dokumentacji fotograficznej widziała śnieg na naczepie. Wprawdzie w toku postępowania kwestionowano możliwość dostrzeżenia lodu/śniegu zalegającego na naczepie, przy czym sąd zważył, iż świadek A. Z. wskazywała, iż rzeczywiście lód na naczepie można było zaobserwować dopiero z pozycji oddalonej od naczepy, bowiem z bliska nie było takiej możliwości, aby zobaczyć co jest na górze.

Zdaniem sądu zeznania A. Z. nie pozostawały w sprzeczności
z zeznaniami A. H. (1) , który również przeprowadzał czynności jako funkcjonariusz Policji wobec obwinionego i który stwierdził, że pojazd był oblodzony z przodu i wskazywał, że nie był w stanie zweryfikować, czy oblodzenie było na naczepie z uwagi na brak drabiny i związany z tym brak możliwości wejścia na górę naczepy. Zaznaczyć bowiem trzeba, iż świadek zeznawał odwołując się do swojej pamięci, a tym samym czynności które przeprowadził na miejscu. Tymczasem przypomnieć należy, iż nie był on osobą wykonującą fotografie, zaś A. Z. wyraźnie wskazywała, iż swoje spostrzeżenia co do stanu naczepy poczyniła oddalając się od pojazdu. Jednocześnie świadek A. H. (1) bynajmniej nie wykluczył, że lód/śnieg znajdował się naczepie. W konsekwencji sąd nadał walor wiarygodności zeznaniom A. H. (1) do czynności przeprowadzonych wobec kierującego, bowiem w tym zakresie pozostawały spójne z zeznaniami A. Z.. Jednocześnie zeznania te bynajmniej nie stanowiły dowodu potwierdzającego prawdziwość wersji wydarzeń prezentowanej przez obwinionego.

Także świadek M. P. wskazywał na znaczne oblodzenie kabiny pojazdu, co korespondowało z zeznaniami K. S., A. Z. i A. H. (2), wobec czego sąd nadał im walor wiarygodności.

W konsekwencji przeprowadzonej analizy dowodów, dokonując oceny wyjaśnień obwinionego sąd zważył ponadto, iż skoro lód zalegał na masce pojazdu (vide fot. Z k. 6), to nie sposób zakładać że nie zgromadził się również na innych powierzchniach, w tym naczepie. Wprawdzie obwiniony utrzymywał, iż ów lód ujawniony na fot. z k. 6, został przez niego „oddłubany” z maski na miejscu kontroli, jednak podkreślenia wymaga, iż również na fotografii z k. 8, 8v ujawniono bryłki lodu, które spadły z pojazdu obwinionego kiedy to zatrzymał się za pojazdem K. S., a bynajmniej w czasie spotkania z K. S. obwiniony nie wysiadał z pojazdu i nie manipulował przy lodzie zalegającym rzekomo wyłącznie na masce pojazdu. Sąd zwrócił również uwagę na zeznania M. P., który wskazał, iż w trakcie podejmowania czynności lód był na masce i przez kilka minut obecności świadka na miejscu, zaczął spadać, a zatem bynajmniej świadek nie wskazywał, iż to obwiniony ów lód „oddłubał”.

Zeznania Ł. K. ograniczały się do okoliczności dotyczących zatrzymania pojazdu S. jako czynności zleconej przez dyżurnego i przekazania interwencji funkcjonariuszom z innego patrolu, a zatem nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, przy czym sąd nie miał powodów, by odmówić im wiary.

Dokumenty zgromadzone w sprawie, w tym protokoły oględzin pojazdów wraz
z dokumentacją fotograficzną oraz pismo ze Starostwa Powiatowego w K. sąd ocenił jako w pełni wiarygodne, bowiem zostały sporządzone przez kompetentne osoby, zgodnie
z obowiązującymi przepisami, zaś ich autentyczność i prawdziwość nie były kwestionowane przez żadną ze stron. Także autentyczność fotografii wykonanych przez
K. S. nie była kwestionowana w toku postępowania.

Notatka urzędowa oraz kopie notatników służbowych funkcjonariuszy Policji miały charakter wspierający dla osobowych źródeł dowodowych, przy czym podkreślenia wymaga owe zapisy nie zastąpiły zeznań świadków, lecz stanowiły uzupełnienie ich relacji, wspierając ich wiarygodność.

Sąd nie dopatrzył się żadnych okoliczności poddających w wątpliwość wiarygodność dokumentów dołączonych do pisma obrońcy z dnia 12 listopada 2024 r.

W oparciu o omówiony materiał dowodowy sąd ustalił, że A. S. w dniu 4 stycznia 2024 r. prowadził pojazd, co do którego prowadzenia we wskazanej dacie nie miał uprawnień wobec utraty ważności. Prowadzenie pojazdu w zaistniałej sytuacji wypełnia znamiona przedmiotowe wykroczenia z art. 94 § 1 kw. Penalizowany w art. 94 § 1 kw brak wymaganych uprawnień zachodzi wówczas, gdy dana osoba w ogóle nie uzyskała uprawnień do prowadzenia pojazdu określonej kategorii w sposób wskazany ustawowo, utraciła je w wyniku cofnięcia i musi ponownie ubiegać się o uzyskanie takich uprawnień lub posiadając de facto takie uprawnienia nie może w danej chwili ich realizować i z nich korzystać z uwagi np. na ich czasowe zawieszenie, niepowodujące jednak ich definitywnej utraty (tak wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 lipca 2024 r. sygn. I KK 232/24, publ. LEX nr 3746282).

Wprawdzie A. S. tłumaczył, iż był wówczas przekonany, że posiada owe uprawnienia, bowiem nieprawidłowo zweryfikował datę utraty ważności owych uprawnień. Niemniej jednak okoliczność ta w ocenie sądu bynajmniej nie usprawiedliwia zachowania obwinionego i nie zwalnia go z odpowiedzialności. Jako zawodowy kierowca winien w tym zakresie dochować staranności na znacznie wyższym poziomie i dbać o to, by aktualizować owe uprawnienia w odpowiednim czasie.

W ocenie sądu A. S. w analizowanej sytuacji ponadto naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym, powodując zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym.

Zgodnie bowiem z art. 66 ust. 1. pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym pojazd uczestniczący w ruchu ma być tak zbudowany, wyposażony i utrzymany, aby korzystanie z niego m.in. nie zagrażało bezpieczeństwu osób nim jadących lub innych uczestników ruchu, nie naruszało porządku ruchu na drodze i nie narażało kogokolwiek na szkodę. Ustawodawca wymaga utrzymania pojazdu w określonym stanie, co ma charakter trwały, a nie sprowadza obowiązków do upewnienia się, co do stanu pojazdu w określonym momencie (np. tylko przy wyjeździe), gdzie warunki pogodowe mogły się zmienić, zaś naczepa pojazdu pokryć się lodem. Zaznaczyć należy, iż obwiniony sam wskazywał iż jechał 3 godzin bez jakiejkolwiek przerwy, co skłania do przekonania, że stan pojazdu winien być w trakcie trasy skontrolowany, w szczególności że sam obwiniony wskazywał na marznący opad deszczu. W sytuacji bowiem pokonania kilkuset kilometrów, nie sposób przyjmować, że obwiniony był zwolniony z kontroli stanu utrzymania pojazdu i odpowiedniej reakcji. W konsekwencji sąd doszedł do wniosku, iż obwiniony nie zachował należytej ostrożności nie dopełniając obowiązku utrzymania pojazdu w takim stanie, aby korzystanie z niego nie zagrażało bezpieczeństwu innych uczestników ruchu drogowego.

Tymczasem w okolicznościach sprawy do owego zagrożenia bezpieczeństwa doszło, bowiem z naczepy pojazdu obwinionego spadł fragment lodu i uderzył w inny pojazd, co niezależnie od uszkodzeń pojazdu, mogło istotnie zagrażać bezpieczeństwu w ruchu drogowym. Innymi słowy zaniechanie przez obwinionego obowiązku nakazanego ustawą, skutkowało doprowadzeniem do sytuacji zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym.

W konsekwencji sąd uznał obwinionego za winnego tego, że:

c.  w dniu 4 stycznia 2024 r. w miejscowości R. na drodze krajowej nr (...) spowodował zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym w ten sposób, że nie zachował należytej ostrożności nie dopełniając obowiązku utrzymania pojazdu w takim stanie, aby korzystanie z niego nie zagrażało bezpieczeństwu innych uczestników ruchu i prowadził pojazd ciężarowy S. o nr rej. (...) wraz z naczepą K. o nr rej. (...) na którego kabinie i naczepie zalegał lód, przy czym bryła lodu spadła na wyprzedający go pojazd V. o nr rej. (...) prowadzony przez K. S., uszkadzając przednią szybę tego pojazdu, tj. wykroczenia z art. 86 § 1 kw;

d.  w dniu 4 listopada 2024 r. w R., G. i innych miejscowościach na terenie kraju prowadził pojazd ciężarowy S. o nr rej. (...) wraz z naczepą K. o nr rej. (...), nie mając do tego uprawnienia, tj. wykroczenia z art. 94 § 1 kw.

Wykroczenie z art. 94 § 1 kw zagrożone jest karą grzywny od 1.500 zł do 30.000 zł. Z kolei wykroczenie z art. 86 § 1 kw zagrożone jest karą grzywny do 30.000 zł. Zgodnie treścią art. 9 § 2 kpw jeżeli jednocześnie orzeka się o ukaraniu za dwa lub więcej wykroczeń, wymierza się łącznie karę w granicach zagrożenia określonych w przepisie przewidującym najsurowszą karę, co nie stoi na przeszkodzie orzeczeniu środków karnych na podstawie innych naruszonych przepisów.

Sąd zważył, iż wykroczenie z art. 86 § 1 kw charakteryzowało się znacznym stopniem winy i społecznej szkodliwości czynu. Obwiniony całkowicie zignorował to, w jakim stanie znajduje się prowadzony przez niego pojazd, zaś takie zachowanie poważnie zagrażało bezpieczeństwu innych uczestników ruchu, czego urzeczywistnieniem było odseparowanie się bryły lodu z dachu naczepy i jej upadek na pojazd K. S., skutkujący uszkodzeniem przedniej szyby. Wprawdzie w niniejszej sprawie, uszkodzeniu uległo mienie, jednakże w ocenie sądu realnie zagrożone było również zdrowie uczestników ruchu drogowego.

Z kolei odmiennie sąd ocenił stopień społecznej szkodliwości czynu z art. 94 § 1 kw, zważywszy iż uprawnienia do prowadzenia pojazdów danej kategorii wygasły obwinionemu zaledwie w dniu 17 grudnia 2023 r. Ponadto obwiniony w szybkim czasie je odzyskał, co świadczy o tym, iż posiadał odpowiednią wiedzę i umiejętności w tym zakresie.

Jako okoliczności łagodzące sąd potraktował to, iż obwiniony bynajmniej nie jest kierowcą notorycznie naruszającym zasady ruchu drogowego oraz to, że prowadzi ustabilizowany tryb życia.

Wymierzając grzywnę, bierze się pod uwagę dochody sprawcy, jego warunki osobiste
i rodzinne, stosunki majątkowe i możliwości zarobkowe. A. S. posiada stałe zatrudnienie. W konsekwencji sąd doszedł do wniosku, iż kara orzeczona w granicach dopuszczalnego ustawowo minimum uczyni zadość funkcji prewencyjnej (zarówno w wymiarze indywidualnym jak i ogólnym), wychowawczej i represyjnej.

Dalej sąd zważył, iż art. 94 § 3 kw przewiduje orzeczenie środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów. Niemniej jednak stosownie do treści art. 39 § 1 kw w wypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie można - biorąc pod uwagę charakter i okoliczności czynu lub właściwości i warunki osobiste sprawcy - zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary albo odstąpić od wymierzenia kary lub środka karnego. W realiach sprawy sąd zdecydował o odstąpieniu od wymierzenia środka karnego zakazu prowadzenia pojazdów. Podejmując wskazaną decyzję sąd miał na uwadze aktualną sytuację zawodową oraz rodziną obwinionego, która implikuje konieczność posiadania uprawnień do kierowania pojazdami. Sąd zważył przy tym, iż po dniu 4 stycznia 2024 r. obwiniony nie dopuścił się kolejnych wykroczeń drogowych, co oznacza iż wyciągnął prawidłowe wnioski z tego zdarzenia i rokuje pozytywnie na przyszłość.

O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 119 § 1 kpw w zw. z art. 627 kpk.
W szczególności sąd zasądził od obwinionego na rzecz Skarbu Państwa opłatę w wysokości 160 zł, ustalając jej wysokość na podstawie art. 3 ust. 1 w zw. z art. 21 pkt 2 Ustawy z dnia 23 czerwca 1973r. o opłatach w sprawach karnych (Dz.U. z 1983 r., Nr 49, poz. 223 ze zm.). Nadto sąd obciążył obwinionego zryczałtowanymi wydatkami postępowania w kwocie 120 zł na podstawie § 2 i § 3 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie wysokości zryczałtowanych wydatków postępowania oraz wysokości opłaty sądowej od wniosku o wznowienie postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz.U. poz. 2467).