Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 2 lipca 2024 r.

Sąd Rejonowy w Tczewie I Wydział Cywilny

Przewodniczący: Sędzia Dorota Słowik

Protokolant: sekretarz sądowy Marta Antonowicz

po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2024 r. w T.

na rozprawie

sprawy z powództwa B. K.

przeciwko M. K.

o naruszenie posiadania

oddala powództwo

Sygnatura akt I C 22/24

1  Uzasadnienie

Pozwem z dnia 12.01.2024 r. powód B. K. wniósł pozew przeciwko M. K. o przywrócenie posiadania i nakazanie zaniechania dalszych naruszeń w odniesieniu do przysługującej powodowi możliwości dalszego zamieszkiwania w lokalu przy ul. (...) w miejscowości T..

W uzasadnieniu swojego stanowiska powód wskazał, że w umowie darowizny zawartej w formie aktu notarialnego z 21.01.2021 r. w § 6, pozwana wyraziła zgodę na dożywotnie zamieszkiwanie przez powoda w lokalu przy ul. (...) w T.. Pozwana w wyniku zawarcia ww. umowy stała się właścicielką przedmiotowego lokalu. Po śmierci matki - darczyńcy lokalu - stosunek pozwanej do powoda zaczął przybierać charakter coraz bardziej agresywny. Pozwana odmawiała powodowi wejścia do mieszkania, wyzywała niecenzuralnymi słowami oraz nie wyrażała zgody na zabranie jakichkolwiek rzeczy należących do B. K.. Latem 2022 r. z mieszkania i garażu do niego przynależnego, powódka usunęła wszystkie rzeczy należące do powoda.

Powód wskazał, iż z zawiadomienia U. T. z 14.11.2022 r. dowiedział się o wszczęciu postępowania administracyjnego dot. wymeldowania go z lokalu przy ul. (...) w T.. Z kolejnego pisma z 21.11.2022 r. dowiedział się o możliwości wystąpienia do sądu z pozwem o ochronę należnego posiadania.

Pozwana M. K. w odpowiedzi na pozew wniosła o oddalenie powództwa jako bezzasadnego. Pozwana podkreśliła, iż powód opuścił sporną nieruchomość dobrowolnie latem 2022 r. Jeszcze w tym samym roku próbował powrócić do mieszkania. Pozwana podniosła, iż od dnia pozbawienia powoda posiadania przedmiotowego lokalu, tj. od lata 2022 r. upłynął roczny termin, w którym przysługuje prawo żądania przywrócenia naruszonego posiadania.

W dniu 2.07.2024 r. Sąd na mocy art. 2352 § 5 kpc orzekł o oddaleniu wniosku o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka A. K..

S ąd ustalił następujący stan faktyczny:

M. K. jest córką B. K..

(dow ód: zeznania powoda B. K. z 2.07.2024 r.- k. 32- 32v 00:24:06- 00:41:44)

B. K. w lokalu mieszkalnym przy ul. (...) w T. zamieszkiwał wraz ze swoją matką, która zmarła w lipcu 2021.

(dow ód: zeznania świadka J. G. z 2.07.2024 r.- k. 31- 31v 00:02:34- 00:10:11)

Pozwana M. K. jest właścicielką przedmiotowego lokalu. Otrzymała je na mocy umowy darowizny zawartej z matką powoda.

(dow ód: zeznania powoda B. K. z 2.07.2024 r.- k. 32- 32v 00:24:06- 00:41:44, zeznania pozwanej M. K. z 2.07.2024 r.- k. 32v 00:41:44- 01:02:07)

M. K. po rozstaniu z partnerem, postanowiła się przeprowadzić do przedmiotowego lokalu, który wówczas zamieszkiwał B. K.. Pozwana przeprowadziła się do lokalu wraz z trzema nastoletnimi synami. Pomiędzy stronami dochodziło do licznych sporów i kłótni, podczas których pozwana obrażała powoda i żądała opuszczenia przez niego lokalu.

Po opuszczeniu lokalu przez powoda - krótko po śmierci matki powoda, pozwana dokonała sprzedaży mebli, w które lokal był wyposażony, należące do powoda rzeczy osobiste zostały umieszczone w piwnicy, o czym poinformowano powoda. B. K. wrócił wraz z kolegą do mieszkania w celu zabrania swoich rzeczy, wówczas zabrał z lokalu m. in. telewizor. Powód po opuszczeniu przedmiotowego lokalu zamieszkał w T., gdzie na terenie ośrodka narciarskiego dokonuje drobnych napraw sprzętu.

(dow ód: zeznania P. S. z 2.07.2024 r.- k. 31v- 32 00:10:11- 00:24:06, zeznania powoda B. K. z 2.07.2024 r.- k. 32- 32v 00:24:06- 00:41:44)

W dniu 24.02.2023 r. Wójt (...) T. wydał decyzję o odmowie wymeldowania B. K. z pobytu stałego, z adresu T. ul. (...). W uzasadnieniu wskazano, iż wnioskująca o wymeldowanie M. K. w treści wniosku wskazała, iż B. K. opuścił adres zameldowania w listopadzie 2022 r. B. K. zaś podawał, iż do opuszczenia mieszkania został zmuszony. Organ orzekający stwierdził, że B. K. nie opuścił dobrowolnie miejsca stałego zameldowania. Zatem brak jest podstaw do wymeldowania go z miejsca stałego zameldowania.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż 21.11.2022 r. B. K. został poinformowany o możliwości wystąpienia o Sądu o ochronę należnego posiadania.

(dow ód: decyzja z 24.02.2023 r.- k. 16-18)

W dniu 20 grudnia 2022r. do tutejszego Sądu wpłynął pozew B. K. przeciwko M. K. o naruszenie posiadania. Powoda zobowiązano do uzupełnienia braków formalnych pozwu, wobec braku odpowiedzi na zobowiązanie Przewodniczący dokonał zwrotu pozwu zarządzeniem z dnia 30 stycznia 2023 r., zarządzenie uprawomocniło się 24 lutego 2023 r.

(dow ód: okoliczności znane Sądowi z urzędu)

Ustalenia faktyczne zostały poczynione w niniejszej sprawie w oparciu o dokumenty zgromadzone w sprawie, których autentyczności i prawdziwości twierdzeń w nich zawartych żadna ze stron nie zakwestionowała (art. 230 k.p.c. w zw. z art. 245 k.p.c. oraz art. 253 k.p.c.).

Nadto ustalenia stanu faktycznego oparto o zeznania świadków: J. G. i P. S., świadkowie zgodnie z posiadaną wiedzą i w oparciu o zaobserwowane zdarzenia dokonały opisu panujących pomiędzy stronami stosunków i okresu, w którym powód zamieszkiwał przedmiotowy lokal. Zeznania świadków były spontaniczne, spójne i logiczne, w związku z czym zasługiwały na walor wiarygodności. Choć wymaga podkreślenia, że wiedza świadków, jako sąsiadów była oczywiście ograniczona.

Stan faktyczny oparto również o zeznania stron postępowania. Sąd dokonując oceny złożonych przez strony zeznań uznał, iż zasługują one na walor wiarygodności w zakresie w jakim dotyczą przedmiotu niniejszego postępowania. Wobec silnego skonfliktowania stron Sąd nie rozstrzygał w kwestiach pobocznych. Strony zaś były zgodne co do okresu, od którego powód nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu.

S ąd zważył, co następuje:

W ocenie Sądu powództwo nie zasługuje na uwzględnienie.

Art. 344 § 1 i 2 kc stanowi, że przeciwko temu, kto samowolnie naruszył posiadanie, jak również przeciwko temu, na czyją korzyść naruszenie nastąpiło, przysługuje posiadaczowi roszczenie o przywrócenie stanu poprzedniego i o zaniechanie naruszeń. Roszczenie to nie jest zależne od dobrej wiary posiadacza ani od zgodności posiadania ze stanem prawnym, chyba że prawomocne orzeczenie sądu lub innego powołanego do rozpoznawania spraw tego rodzaju organu państwowego stwierdziło, że stan posiadania powstały na skutek naruszenia jest zgodny z prawem. Roszczenie wygasa, jeżeli nie będzie dochodzone w ciągu roku od chwili naruszenia.

Z powyższej powołanego uregulowania art. 344 kc, w sposób wyraźny wynika, że jedną z przesłanek sądowej ochrony jest wystąpienie samowolnego naruszenia posiadania. Samowolne naruszenie polega na bezprawnym wkroczeniu w sferę władztwa faktycznego posiadacza. Kwalifikacja naruszenia jako samowolnego wymaga, więc ustalenia, że osoba dokonująca naruszenia nie była do tego upoważniona, tzn., że było ono obiektywnie bezprawne, przy czym zła lub dobra wiara nie ma żadnego znaczenia. Naruszenie posiadania nie będzie samowolne m.in. wówczas, gdy istnieje podstawa prawna usprawiedliwiająca wkroczenie w zakres cudzego posiadania. Samowolne naruszenia posiadania polega na wkroczeniu, mimo braku uprawnienia, w sferę cudzego władztwa. Bezprawność musi mieć przy tym charakter obiektywny, niezależny od dobrej czy złej woli naruszyciela. (por. wyrok Sądu Rejonowego dla Łodzi-Widzewa w Łodzi z dnia 12 maja 2016 r., sygn. akt (...))

Przywrócenie posiadania w rozumieniu art. 345 k.c. obejmuje wszelkie formy jego odzyskania w sposób zgodny z prawem, lecz jedynie wówczas, gdy następuje to w terminie określonym w art. 344 § 2 k.c. albo wprawdzie później, ale w wyniku akcji podjętych przed upływem tego terminu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 września 2011 r., sygn.. akt (...))

Zgodnie z art. 344 S 2 kc roszczenie posesoryjne wygasa, jeśli nie będzie dochodzone w ciągu roku od chwili naruszenia posiadania (a tempore facti). W konsekwencji termin na dochodzenie roszczenia posesoryjnego należy uznać za termin prekluzyjny. Na bieg terminu dochodzenia roszczenia posesoryjnego oraz na jego zakończenie nie ma wpływu chwila powzięcia wiadomości przez posiadacza o samowolnym naruszeniu sprawowanego przez niego posiadania. Termin ten jest terminem prawa materialnego (tak: S. W., Termin dochodzenia, s. 444— 445 oraz 447), więc nie podlega przywróceniu (na tle dawnego stanu prawnego: K. P., Terminy, (...) 1936, Nr 9, s. 267). Bieg rocznego terminu na dochodzenie roszczenia posesoryjnego wyznacza się inaczej w przypadku pozbawienia faktycznego władztwa nad rzeczą, a inaczej w przypadku innego naruszenia posiadania. W przypadku bowiem pozbawienia faktycznego władztwa nad rzeczą bieg rocznego terminu na dochodzenie roszczenia posesoryjnego rozpoczyna się od chwili pozbawienia tego władztwa. Późniejsze zachowania podmiotu, który samowolnie naruszył posiadanie, jak również podmiotu, w którego interesie nastąpiło naruszenie posiadania, są dla biegu terminu na dochodzenie roszczenia posesoryjnego obojętne. (por. kodeks cywilny komentarz art. 344 red. serii O./ red. tomu B. 2024, wyd. 32 B. L.)

Sąd dokonując całościowej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego uznał, iż powód nie wystąpił z powództwem w określonym przez ww. przepis terminie.

Podstawą ustalenia daty od której należy liczyć termin upływu roku, w którym powód był uprawniony do wystosowania powództwa o naruszenie posiadania było pismo z 21.11.2022 r., którego treścią powód został poinformowany o możliwości wystąpienia do Sądu o ochronę należnego posiadania. Wówczas powód skierował do sądu pozew, którego przedmiotem było przywrócenie naruszonego posiadania przedmiotowego lokalu, jednakże wobec nieuzupełnienia braków formalnych, pozew w sprawie zarejestrowanej pod sygn. akt I 578/22 zwrócono. Zgodnie z treścią art. 130 § 2 kpc po bezskutecznym upływie terminu przewodniczący zwraca pismo stronie. Pismo zwrócone nie wywołuje żadnych skutków, jakie ustawa wiąże z wniesieniem pisma procesowego do sądu.

Następnie dopiero 12 stycznia 2024 r. powód ponownie złożył pozew o przywrócenie posiadania i nakazanie zaniechania dalszych naruszeń. Termin wskazany w treści art. 344 § 2 kc jest terminem prekluzyjnym, a zatem nie podlega przywróceniu. Powód najpóźniej w listopadzie 2022 r. dowiedział się o przysługującym mu prawie żądania przywrócenia naruszonego posiadania. Kroki w tym kierunku podjął w terminie miesiąca od daty otrzymania pisma, w którym został pouczony o przysługujących mu prawach. Zatem należy zakładać, że już wówczas był to okres następujący po dacie naruszenia posiadania powoda.

W konsekwencji powyższego należy przyjąć, iż pozew złożony w styczniu 2024 r. został wniesiony po upływie terminu roku od daty naruszenia posiadania.

Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, iż powództwo o przywrócenie posiadania podlegało oddaleniu z mocy art. 344 § 2 kc.