Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 6 października 2025 r.

Sąd Rejonowy w Gdyni - I Wydział Cywilny w składzie:

Przewodniczący: sędzia Mateusz Berent

Protokolant: starszy sekretarz sądowy Agnieszka Bronk-Marwicz

po rozpoznaniu w dniu 22 września 2025 r. w Gdyni

na rozprawie

sprawy z powództwa M. W.

przeciwko A. K.

o zapłatę

I.  utrzymuje w mocy wyrok zaoczny Sądu Rejonowego w Gdyni z dnia 21 października 2024 roku w części, to jest w zakresie zasądzenia od pozwanego A. K. na rzecz powoda M. W. kwoty 25.774,33 zł (dwadzieścia pięć tysięcy siedemset siedemdziesiąt cztery złote trzydzieści trzy grosze) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od kwot:

- 20.000 zł za okres od dnia 20 września 2024 r. do dnia zapłaty,

- 5.774,33 zł za okres od dnia 27 września 2024 r. do dnia zapłaty;

II.  uchyla wyrok zaoczny w pozostałym zakresie i w tym zakresie oddala powództwo;

III.  zasądza od pozwanego A. K. na rzecz powoda M. W. kwotę 995,19 zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt pięć złotych dziewiętnaście groszy) tytułem kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty;

IV.  nakazuje pobrać od pozwanego A. K. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Gdyni kwotę 460 zł (czterysta sześćdziesiąt złotych) tytułem wydatków tymczasowo poniesionych przez Skarb Państwa.

Sygn. akt I C 455/24

UZASADNIENIE

wyroku z dnia 6 października 2025 roku

I.

(żądanie i podstawa faktyczna pozwu)

1.  Powód M. W. wystąpił przeciwko A. K. z powództwem o zapłatę, domagając się zasądzenia od pozwanego na swoją rzecz kwoty 48.308,93 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia następnego po dniu doręczenia pozwu do dnia zapłaty, wnosząc o zwrot kosztów procesu według norm przepisanych.

2.  W uzasadnieniu pozwu powód podniósł, że w marcu 2023 roku strony zawarły umowę o dzieło, która dotyczyła prac wykończeniowych na poddaszu domu powoda w G. przy ul. (...). Strony ustaliły wynagrodzenie w wysokości 45.000 zł, które później – z uwagi na roboty dodatkowe – zostało podwyższone do kwoty 60.000 zł.

3.  Roboty miały być wykonane w ciągu 3 tygodni, a koszt materiałów ponosił powód. Do realizacji dzieła pozwany przystąpił w dniu 14 marca 2023 roku, lecz od początku lekceważąco podchodził do swoich obowiązków, nie pojawiając się na budowie czy przeciągając prace do późnych godzin nocnych.

4.  Wobec opóźnień, ostatecznie ustalono termin wydania strychu na dzień 1 czerwca 2023 roku. Do tego czasu jednak pozwany wykonał prace tylko w 25%. W związku z tym powód wezwał go do wykonania prac do 1 lipca 2023 roku pod rygorem odstąpienia od umowy. W dniu 9 czerwca 2023 roku pozwany zabrał narzędzia i opuścił plac robót. W dniu 15 czerwca 2023 roku powód sms’em odstąpił od umowy.

5.  Jak wskazano, powód zapłacił pozwanemu zaliczki na poczet wynagrodzenia w kwocie 51.000 zł, z których wykonawca zakupił materiał na kwotę 13.465,40 zł. Różnica w wysokości 37.534,60 zł stanowi pobrane przez pozwanego wynagrodzenie.

6.  W rzeczywistości, od 14 marca do 15 czerwca 2023 roku prace zostały przez pozwanego wykonane w 22% i zgodnie z wyceną rzeczoznawcy D. N. ich wartość wynosiła 12.990,27 zł.

7.  Powód powierzył dokończenie prac M. Z. (1), który wykonywał je w okresie od 18 lipca 2023 r. do 30 września 2023 roku za wynagrodzeniem w kwocie 43.000 zł. Jak wskazano powód poniósł stratę w materiałach na kwotę 2.000 zł i koszt ekspertyzy 1.230 zł.

8.  W niniejszej sprawie powód dochodzi także zwrotu wynagrodzenia w kwocie 24.544,33 zł w wysokości różnicy pomiędzy kwotą zaliczkowaną (37.534,60 zł) a rzeczywistą wartością robót (12.990,27 zł) oraz odszkodowania za szkodę w kwocie 20.534,60 zł, stanowiącego różnicę między kwotą 43.000 zł (wynagrodzenie zapłacone M. Z.) a kwotą, której nie musiał płacić pozwanemu, tj. 22.465,40 zł.

(pozew, k. 3-7v)

II.

(wyrok zaoczny)

9.  W dniu 21 października 2024 roku Sąd wydał wyrok zaoczny, w którym uwzględnił powództwo w całości.

(wyrok zaoczny, k. 105)

III.

(stanowisko pozwanego)

10.  Pozwany zaskarżył wyrok zaoczny w całości i wniósł o oddalenie powództwa oraz zasądzenie od powoda kosztów procesu według norm przepisanych.

11.  Odnosząc się do twierdzeń zawartych w pozwie pozwany zaprzeczył, aby doszło do ustalenia zakresu, terminu wykonania i wartości prac dodatkowych na kwotę 15.000 zł. Mimo braku ustaleń w powyższym zakresie, z przyczyn technologicznych pozwany częściowo wykonał prace dodatkowe (czyszczenie konstrukcji drewnianej, skręcenie jej śrubami, dwukrotna impregnacja listew separacyjnych i ich przykręcenie na całym poddaszu, wycięcie i usunięcie starych rur wodnokanalizacyjnych, wykonanie i montaż konstrukcji okiennych, wykonanie belek pośrednich), co było konieczne do kontynuowania prac objętych pierwotną umową.

12.  Podobnie, za nieprawdziwe pozwany uznał twierdzenie powoda o wykonaniu jedynie 22% umówionych prac. Jak podniósł został zmuszony do opuszczenia placu budowy w dniu 1 lipca 2024 roku bez sporządzenia protokołu inwentarzowego wykonanych robót, co uniemożliwiło rozliczenie zaliczek. W trakcie robót i po ich przerwaniu powód nie zgłaszał reklamacji związanych z jakością robót, w tym nie wskazał wad jawnych i ukrytych.

13.  Pozwany nie był też informowany przez powoda o zamiarze dokonania inwentaryzacji i ich wycenie przez podmiot zewnętrzny. Dalej, pozwany uznał za bezprzedmiotową wycenę dołączoną do pozwu, wskazując, że strony ustaliły wynagrodzenie ryczałtowe.

14.  Pozwany zarzucił również, że powód nie wskazał, jakich konkretnie materiałów budowlanych dotyczy kwota 2.000 zł. Poza tym za bezzasadne uznał żądanie o zwrot kosztów kosztorysu.

(sprzeciw od wyroku zaocznego, k. 114-115v)

IV.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

15.  W marcu 2023 roku powód M. W. zawarł z pozwanym A. K. w formie ustnej umowę o dzieło, której przedmiotem było wykonanie prac remontowych (wykończeniowych) na poddaszu budynku jednorodzinnego położonego w G. przy ul. (...), stanowiącego własność powoda. Przedmiot umowy obejmował:

- połać dachu (rozbiórka istniejącej zabudowy gipsowej połaci dachowej wraz z ociepleniem, zabezpieczenie konstrukcji drewnianych, montaż listew separacyjnych pustki wentylacyjnej deskowania i ich zabezpieczenie, montaż folii paroprzepuszczalnej i wełny mineralnej I. 10/15 cm między krokwiami, instalacja rusztu pod płyty gipsowe, rozprowadzenie kabli elektrycznych w rurkach peszel oraz puszki/włączniki, montaż obudowy z płyt gipsowych (...) z ociepleniem z wełny mineralnej grubości 10 cm i izolacją z folii paroszczelnej srebrnej P. alu 150 lub V. reflex plus, dwukrotne malowanie farbą białą F. F. 5 z gruntowaniem);

- ścianki kolankowe (rozbiórka istniejącej zabudowy z izolacją z pozostawieniem rusztu, zabezpieczenie konstrukcji drewnianej, wykonanie izolacji z folii paroprzepuszczalnej i wełny mineralnej I. 10/15 cm, montaż obudowy z płyt gipsowych (...) z ociepleniem z wełny mineralnej grubości 10 cm i izolacją z folii paroszczelnej srebrnej P. alu 150 lub V. reflex plus, dwukrotne malowanie farbą białą F. F. 5 z gruntowaniem);

- ściany szczytowe (rozprowadzenie instalacji elektrycznej, docieplenie ścian styropianem z wykonaniem tynku pocienionego, uszczelnienie połączeń, dwukrotne malowanie farbą białą F. F. 5 z gruntowaniem);

- ściany wewnętrzne (demontaż fragmentu ścianki naprzeciw wejścia i naprawa istniejącej po demontażu, przeniesienie włączników ma ścianę przy wejściu, demontaż kafelek na ścianach starej kuchni i zdjęcie płyt do wymiany hydrauliki i elektryki, instalacja nowej płyty gipsowo – kartonowej po instalacji puszek do gniazdek);

- łazienkę (usunięcie oblicowania płytkami, rozebranie sufitu i ścianki kolankowej, demontaż toalety i umywalki, demontaż grzejnika i przerobienie zaworu na kątowy, wycięcie zbędnych rur instalacyjnych, naprawa drzwi i malowanie, wymiana zamka, naprawa framugi drzwi, wykonanie sufitu z płyt gipsowo – kartonowych, wykonanie okładziny ściennej z płytek ceramicznych, wykonanie posadzki z płytek ceramicznych, montaż nowej instalacji wodnej i kanalizacyjnej, montaż urządzeń sanitarnych, malowanie drzwiczek do spiżarni w łazience, parapet – malowanie lub wymiana, malowanie farbą białą F. F. 5 z gruntowaniem);

- pozostałe elementy wewnętrzne (obrobienie kominka wyprawa stiukową, ściany ocieplone styropianem pokrycie zaprawą stiukową, przebudowa instalacji elektrycznej, gniazd, włączników wg dostarczonych rysunków, doprowadzenie powietrza do kominka z zewnątrz i zamknięcie pionu wentylacyjnego, przeniesienie/likwidacja wylotów ciepłego powietrza z kominka, malowanie zabudowy nad klatką schodową, obrobienie okien od wewnątrz, malowanie wszystkiego farbą F. 5 z gruntowaniem);

- elementy zewnętrzne (opierzenia okien na zewnątrz, ocieplenie lukarn na zewnątrz z obiciem blachą, przegląd dachu).

(dowód: zestawienie i obmiar prac, k. 57-60v, przesłuchanie powoda M. W., płyta CD k. 204)

16.  Za wykonanie prac objętych przedmiotem umowy strony ustaliły wynagrodzenie w wysokości 45.000 zł. W trakcie realizacji dzieła, z uwagi na roboty dodatkowe, strony podwyższyły wynagrodzenie należne wykonawcy do kwoty 60.000 zł.

(dowód: przesłuchanie powoda M. W., płyta CD k. 204)

17.  Początkowo, strony ustaliły, że roboty zostaną wykonane w ciągu trzech tygodni, jednak ostatecznie ustalono termin zakończenia prac na 1 czerwca 2023 roku.

(dowód: przesłuchanie powoda M. W., płyta CD k. 204)

18.  W wykonywaniu prac pomagał pozwanemu T. L.. W umówionym, przedłużonym terminie pozwany nie wykonał wszystkich prac objętych umową. W trakcie realizacji dzieła pozwany często nie pojawiał się na terenie inwestycji, a także wykonywał prace u innych klientów.

(dowód: zeznania świadka T. L., płyta CD k. 187)

19.  Do momentu ustania umowy, pozwany wykonał jedynie część prac objętych przedmiotem umowy, tj. wykonał część prac rozbiórkowych (rozbiórka istniejącej zabudowy gipsowej połaci dachowej z ociepleniem, istniejącej zabudowy ścianek kolankowych z izolacją, obrzutki cementowej pomiędzy połacią dachu ponad murłatą a ścianą zewnętrzną, rozbiórka fragmentu ścianki naprzeciw wejścia i naprawa istniejącej po demontażu, demontaż kafelek na ścianach starej kuchni i zdjęcie płyt do wymiany hydrauliki i elektryki, demontaż urządzeń sanitarnych i grzejników, usunięcie oblicowania płytkami, rozebranie sufitu i ścianki kolankowej w łazience), zabezpieczył konstrukcję drewnianą połaci dachu wraz z impregnacją listew separacyjnych pustki wentylacyjnej deskowania, wykonał przeniesienie włączników na ścianie wejściowej, sznurowanie połaci, wzmocnienie słupów i belek drewnianych konstrukcji dachu, wykonał obudowę wzmacniającą okien lukarn, odkrył konstrukcję stalową rusztu sufitu, wykonał konstrukcję nośną dla instalacji wodno – kanalizacyjnej, konstrukcję stalową ramy okna ze skręconych profili regałowych w lukarnie, wykonał otwory w stropach między piętrowych dla pionów hydraulicznych. Prace hydrauliczne zostały wykonane przez innego wykonawcę i zostały rozliczone osobno.

(dowód: kosztorys, k. 15-32, faktura VAT, K. 14, zeznania świadka D. N., płyta CD k. 187, przesłuchanie powoda M. W., płyta CD k. 204)

20.  Powód zapłacił pozwanemu zaliczki na poczet wynagrodzenia oraz zakupu materiałów budowlanych w łącznej kwocie 51.000 zł.

(dowód: pokwitowania, k. 73-74, 13v, przesłuchanie powoda M. W., płyta CD k. 204)

21.  Za otrzymane zaliczki pozwany zakupił materiały budowlane w łącznej kwocie 13.465,40 zł.

(dowód: faktury VAT oraz paragony fiskalne, k. 33-54, przesłuchanie powoda M. W., płyta CD k. 204)

22.  W związku z upływem terminu zakończenia prac, powód wezwał pozwanego do ostatecznego zakończenia prac do dnia 1 lipca 2023 roku pod rygorem odstąpienia od umowy na podstawie art. 635 k.c. i obciążenia pozwanego kosztami powierzenia dalszych prac innemu wykonawcy.

(dowód: wezwanie, k. 13)

23.  W dniu 9 czerwca 2023 roku pozwany zabrał narzędzia i opuścił plac robót.

(dowód: przesłuchanie powoda M. W., płyta CD k. 204)

24.  W związku z powyższym w dniu 15 czerwca 2023 roku powód przesłał pozwanemu wiadomość sms, w której oświadczył, że odstępuje od umowy.

(dowód: wydruk korespondencji sms, k. 78v)

25.  Następnie, powód zlecił inż. D. N. sporządzenie wyceny prac budowlanych wykonanych przez A. K.. Według kosztorysu sporządzonego przez D. N. wartość faktycznie wykonanych przez pozwanego prac – według poziomu cen z III. kwartału 2023 roku – wynosiła 12.990,27 zł.

26.  Za sporządzenie kosztorysu powód zapłacił kwotę 1.230 zł.

(dowód: kosztorys, k. 15-32, faktura VAT, K. 14, zeznania świadka D. N., płyta CD k. 187)

27.  Pismem z dnia 30 czerwca 2023 roku powód – za pośrednictwem zawodowego pełnomocnika – wezwał pozwanego do zapłaty kwoty 20.000 zł tytułem zwrotu części pobranego wynagrodzenia, nadpłaconego w stosunku do stopnia zaawansowania prac w terminie do dnia 14 lipca 2023 roku.

(dowód: wezwanie do zapłaty, wraz z dowodem nadania, k. 71-72v)

28.  W dniu 1 lipca 2023 roku pozwany odebrał swoje narzędzia z placu budowy, co stwierdzono protokołem zdawczo - odbiorczym.

(dowód: protokół, k. 152-155)

29.  Dokończenie prac wykończeniowych na poddaszu budyniu przy ul. (...) powód powierzył przedsiębiorcy budowlanemu (...). Nowy wykonawca wykonywał prace w okresie od 18 lipca 2023 roku do 30 września 2023 roku.

30.  Za wykonanie ww. prac powód zapłacił wynagrodzenie w kwocie 43.000 zł.

(dowód: faktura VAT, k. 66, umowa o wykonanie prac remontowych, k. 66v-67v, przesłuchanie powoda M. W., płyta CD k. 204)

Sąd zważył co następuje:

V.

31.  Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dowodów z dokumentów, dowodu z zeznań świadków D. N., E. T., A. G., T. L. i M. M., a także dowodu z przesłuchania stron.

(ocena dowodów)

32.  W ocenie Sądu nie było podstaw do kwestionowania wiarygodności i mocy dowodowej dokumentów powołanych w ustaleniach stanu faktycznego, w szczególności zestawień (będących de facto potwierdzeniami zawarcia umowy o dzieło), czy korespondencji stron. Zważyć bowiem należało, iż składając zeznania w niniejszej sprawie pozwany wskazał, iż zna treść ww. dokumentów i potwierdził, że zostały one sporządzone przy zawieraniu umowy, choć inaczej interpretował ich treść (wskazywał m.in., iż zakres umowy objęty umową przedstawiał jedynie dokument na k. 57, zaś pozostałe przedstawiały prace dodatkowe). Wobec zeznań pozwanego należało uznać, że są to dokumenty autentyczne i nie zostały one wytworzone na potrzeby niniejszego postępowania.

33.  Nadto, nie było podstaw do kwestionowania autentyczności i wiarygodności pozostałych dokumentów i wydruków komputerowych stanowiących dowód w rozumieniu art. 308 i 309 k.p.c. przedstawionych przez powoda, w szczególności faktur, paragonów fiskalnych, wydruków korespondencji stron. Sąd miał na względzie, że autentyczność ww. dokumentów nie była kwestionowana przez żadną ze stron, zaś Sąd z urzędu nie doszukał się żadnych okoliczności mogących wzbudzać wątpliwości co do wiarygodności przedmiotowych dokumentów, w szczególności nie dostrzegł żadnych śladów podrobienia, przerobienia czy innej ingerencji.

34.  Mając zatem powyższe na względzie, Sąd uznał, że wymienione powyżej dokumenty przedstawiają rzeczywistą treść stosunku prawnego powstałego na mocy umów o dzieło, a także faktyczny przebieg realizacji umowy przez strony oraz okoliczności zakończenia współpracy stron na skutek złożonego przez powoda oświadczenia o odstąpieniu od umowy.

35.  Ustalenia faktyczne w niniejszej sprawie Sąd oparł także na dowodzie z dokumentu prywatnego w postaci prywatnej ekspertyzy sporządzonej przez inż. D. N.. Jak wskazuje się w orzecznictwie pozasądowa opinia rzeczoznawcy jako dokument prywatny stanowi jedynie dowód tego, że osoba, która ją podpisała, wyraziła zawarty w niej pogląd, nie korzysta natomiast z domniemania zgodności z prawdą zawartych w niej twierdzeń ( vide: wyrok Sądu Najwyższego z 15 stycznia 2010 r., I CSK 199/09, L.). Niemniej, wiarygodność takiej opinii powinna zostać oceniona przez Sąd - jak w przypadku każdego innego dowodu z dokumentu prywatnego - w kontekście całokształtu zebranego materiału dowodowego. Bez wątpienia, przedmiotowa ekspertyza prywatna stanowi dowód tego, że D. N. złożył oświadczenie danej treści, co nie jest pozbawione znaczenia dla niniejszego postępowania, gdyż zmierza do wykazania wysokości dochodzonego roszczenia. Treść tego oświadczenia została potwierdzona przez świadka D. N.. Wobec nieprzedstawienia przez stronę pozwaną jakichkolwiek innych dowodów, które podważałyby wiarygodność tego dowodu, należało uznać tę opinią za dowód przydatny do ustalenia stopnia zaawansowania prac w chwili zaprzestania ich wykonywania przez pozwanego. W zakresie wartości robót wykonanych przez pozwanego dowód ten stanowił uzasadnienie twierdzenia powoda, na którym oparł żądanie pozwu. W ocenie Sądu ciężar dowodu w zakresie ustalenia wartości dzieła wykonanego przez pozwanego spoczywał na pozwanym, który z tej okoliczności wywodził skutki prawne (art. 6 k.c.), tymczasem pozwany nie przedstawił jakiegokolwiek dowodu na tę okoliczność. W ramach żądania zwrotu wartości spełnionego świadczenia na podstawie art. 494 §1 k.c. na powodzie nie spoczywa ciężar dowodu w zakresie wykazania wartości świadczenia wzajemnego pozwanego.

36.  Natomiast, bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy pozostawała treść nagrań rozmów stron, gdyż dowód ten potwierdzał wyłącznie istnienie konfliktu między stronami, natomiast nie wnosił niczego nowego w zakresie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszego sporu.

37.  Większego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy nie miały też zeznania świadków E. T., A. G. i M. M.. Świadkowie bowiem posiadali tylko ogólną, ograniczoną wiedzę – uzyskaną zresztą na podstawie rozmów z powodem – o przebiegu realizacji umowy będącej przedmiotem niniejszego sporu, a także o finalnym efekcie tej współpracy. Wymienieni świadkowie w swoich zeznaniach głównie opisywali sposób realizacji przez pozwanego wykonawcę umów, które sami z nim zawierali. Wszyscy oni wskazywali na podobny sposób działania pozwanego, który zawierał umowy ustne z inwestorami, pobierał zaliczki, a następnie nie wywiązywał się z zobowiązania terminowego wykonania robót, przeciągał je w czasie, często nie pojawiając się przez wiele dni na terenie inwestycji. Kwestia nierzetelności pozwanego pozostawała jednak bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.

38.  Za wiarygodne Sąd uznał zeznania świadka T. L.. Mimo że świadek został zawnioskowany przez stronę pozwaną, to nie składał zeznań na korzyść pozwanego A. K.. Zdaniem Sądu zeznania tego świadka były szczere, zbieżne z innymi dowodami i nie budziły żadnych wątpliwości w świetle zasad doświadczenia życiowego czy logicznego rozumowania.

39.  Ustalenia faktyczne w niniejszej sprawie Sąd oparł również na zeznaniach świadka D. N. oraz na dowodzie z przesłuchania powoda. Zeznania powoda odnośnie do przedmiotu umowy, wysokości wypłaconych pozwanemu zaliczek, sposobu realizacji umowy czy stopnia wykonania umowy przez pozwanego do czasu odstąpienia od umowy należało ocenić jako szczere, wewnętrznie spójne, a także zbieżne z innymi dowodami, które Sąd uznał za niewątpliwie wiarygodne, w szczególności z dowodami z dokumentów (m.in. zestawienia prac, potwierdzenia przelewów), a także zeznaniami świadków. Nadto, strona pozwana nie przedstawiła żadnego dowodu, który pozwalałby podać w wątpliwość wiarygodność zeznań powoda w powyższym zakresie. Z kolei, zeznania D. N. korelują z treścią dokumentu prywatnego w postaci sporządzonego przez niego kosztorysu, a także są spójne z zawartą w tym dokumencie dokumentacją zdjęciową.

40.  Sąd nie dał wiary zeznaniom pozwanego co do przedmiotu umowy (w szczególności rozróżnienia, które prace były objęte pierwotnie przedmiotem umowy, a które stanowiły prace dodatkowe), stopnia wykonania prac, czy też wartości wykonanych prac. Ja już wcześniej wskazano, zważyć należy, że to na pozwanym spoczywał ciężar dowodu w zakresie wykazania wartości swoich prac (art. 6 k.c.). W ramach podstawy faktycznej pozwu powód żądał zwrotu różnicy między świadczeniem spełnionym na rzecz pozwanego a wartością jego prac i przedstawił w tym zakresie swoje twierdzenia i wyliczenia, oparte na kosztorysie sporządzonym przez świadka D. N.. Chcąc podważyć wiarygodność tychże twierdzeń i dowodów, pozwany winien przedstawić dowody na potwierdzenie swoich tez odnośnie do przedmiotu umowy, stopnia zaawansowania jej wykonania i wartości prac. Tymczasem, poza swoimi zeznaniami, niemającymi oparcia w pozostałym materiale dowodowym, pozwany nie przedstawił na tę okoliczność żadnych wiarygodnych dowodów. Jednocześnie, należy zauważyć, że zeznania pozwanego co do możliwości wykonania prac w terminie są sprzeczne z zeznaniami świadków T. L. i D. N. oraz powoda.

VI.

(rozstrzygnięcie i podstawa prawna orzeczenia)

41.  Powództwo zasługiwało na częściowe uwzględnienie, co skutkowało utrzymaniem w mocy wyroku zaocznego w części i uchyleniem wyroku zaocznego w pozostałym zakresie i oddaleniem powództwa w tym zakresie.

42.  W niniejszej sprawie powód dochodził kilku roszczeń.

43.  Po pierwsze, domagał się zasądzenia od pozwanego kwoty 24.544,33 zł tytułem zwrotu części wynagrodzenia w wysokości różnicy pomiędzy zapłaconą pozwanemu wykonawcy (37.534,60 zł) a rzeczywistą wartością robót (12.990,27 zł) w związku z odstąpieniem od umowy.

44.  Po drugie, powód dochodził zasądzenia odszkodowania za szkodę w kwocie 20.534,60 zł, stanowiącego różnicę pomiędzy kwotą 43.000 zł z tytułu wynagrodzenia zapłaconego nowemu wykonawcy, któremu powierzył dokończenie dzieła a kwotą, której powód nie musiał płacić pozwanemu w związku z odstąpieniem od umowy (22.465,40 zł).

45.  Po trzecie, domagał się zapłaty odszkodowania za szkodę obejmującego kwotę 1.230 zł stanowiącą koszt ekspertyzy sporządzonej przez D. N., a także kwotę 2.000 zł za zmarnowany materiał.

46.  Podstawę prawną pierwszego roszczenia stanowił przepisy 494 §1 zd. drugie k.c. w myśl którego strona, która odstępuje od umowy, może żądać nie tylko zwrotu tego, co świadczyła, lecz również na zasadach ogólnych naprawienia szkody wynikłej z niewykonania zobowiązania. Podstawę normatywną pozostałych roszczeń odszkodowawczych stanowił art. 471 k.c. wedle którego dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.

47.  W ocenie Sądu powództwo co do zasady zasługiwało na uwzględnienie.

48.  W świetle zebranego materiału dowodowego nie budziło wątpliwości, że strony zawarły skutecznie umowę o dzieło, której przedmiotem było wykonanie prac wykończeniowych na poddaszu budynku powoda położonego w G. przy ul. (...). Bezsporne pozostawało również, że strony ustaliły ostateczny termin zakończenia prac na dzień 1 czerwca 2023 roku. Wobec niezrealizowania dzieła w umówionym terminie, w dniu 15 czerwca 2023 roku powód złożył pozwanemu oświadczenie o odstąpieniu od umowy. W ocenie Sądu oświadczenie to było skuteczne.

49.  Zgodnie z treścią art. 635 k.c. jeżeli przyjmujący zamówienie opóźnia się z rozpoczęciem lub wykończeniem dzieła tak dalece, że nie jest prawdopodobne, żeby zdołał je ukończyć w czasie umówionym, zamawiający może bez wyznaczenia terminu dodatkowego od umowy odstąpić jeszcze przed upływem terminu do wykonania dzieła. Podkreślić należy, iż dla możliwości wykonania prawa odstąpienia na podstawie art. 635 k.c. nie są istotne przyczyny, dla których wykonawca opóźnia się z wykonaniem robót. Oznacza to, iż zagrożenie, że dzieło nie zostanie wykonane w terminie, uprawniające do skorzystania z prawa odstąpienia, nie musi być skutkiem okoliczności, za które przyjmujący zamówienie ponosi odpowiedzialność, w przypadku zaś wykonania prawa odstąpienia po upływie terminu wykonania dzieła możliwe jest skorzystanie przez zamawiającego z uprawnienia do odstąpienia od umowy nawet wtedy, gdy wykonawca nie popada w zwłokę. Istotne jest jednak, aby zagrożenie lub uchybienie terminowości wykonania dzieła nie wynikało z przyczyn leżących po stronie zamawiającego polegających na braku jego współdziałania w wykonaniu dzieła, albowiem w takiej sytuacji w ogóle nie można mówić o opóźnieniu po stronie przyjmującego zamówienie ( vide: wyrok Sądu Najwyższego z 21 września 2006 r., I CSK 129/06, L.). Ocena nieprawdopodobieństwa ukończenia dzieła w terminie (art. 635 k.c.) powinna być dokonywana z uwzględnieniem racjonalnych przewidywań zamawiającego, opartych na informacjach uzyskanych z zachowaniem należytej staranności i lojalności (art. 354 k.c.), także od starannie i lojalnie działającego wykonawcy. Artykuł 635 k.c. obejmuje także sytuacje, w których ukończenie dzieła w terminie jest bardzo mało prawdopodobne ( vide: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 maja 2019 r., IV CSK 498/18, L.). Nie budzi przy tym wątpliwości, że na podstawie art. 635 k.c. dopuszczalne jest odstąpienie zamawiającego od umowy także po upływie terminu do wykonania dzieła ( vide: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 lipca 2018 r., V CSK 94/18, L.).

50.  W oparciu o zaoferowane przez powoda dowody można w sposób jednoznaczny stwierdzić, że zaistniały przesłanki do odstąpienia od umowy, o których mowa w przytoczonym powyżej przepisie. Jak wskazano w ustaleniach stanu faktycznego, umówiony przez strony zakres prac wykończeniowych był rozległy. Sąd ustalił, że pozwany wykonawca zrealizował jedynie część prac rozbiórkowych, dokonał zabezpieczenia konstrukcji drewnianej połaci dachu wraz z impregnacją listew separacyjnych pustki wentylacyjnej deskowania, przeniósł włączniki na ścianie wejściowej, wykonał sznurowanie połaci, wzmocnienie słupów i belek drewnianych konstrukcji dachu, obudowę wzmacniającą okien lukarn, odkrył konstrukcję stalową rusztu sufitu, wykonał konstrukcję nośną dla instalacji wodno – kanalizacyjnej, konstrukcję stalową ramy okna ze skręconych profili regałowych w lukarnie, a także wykonał otwory w stropach między piętrowych dla pionów hydraulicznych. Zgodnie z treścią zeznań świadka D. N. wykonane przez pozwanego prace stanowiły zaledwie 22% umówionego zakresu robót. Zważywszy na bardzo szeroki zakres powierzonych prac, stan zaawansowania realizacji dzieła, a także możliwości pozwanego (wykonywał prace z pomocą tylko jednego pracownika) nie ulega wątpliwości, że niemożliwe było wykonanie prac w terminie do 1 czerwca 2025 roku, który to termin strony ostatecznie uzgodniły jako termin oddania dzieła. Zważyć przy tym należy, iż istnienie podstaw do odstąpienia od umowy potwierdza również korespondencja stron (k. 79). Co więcej, nawet zawnioskowany przez pozwanego świadek T. L. zeznał, że „prace zostały wykonane w 15% według stanu z dnia kiedy opuścił budowę”.

51.  Zważyć należy, iż skuteczne odstąpienie od umowy powoduje, że stosunek prawny wygasa ze skutkiem ex tunc, tak jakby umowa w ogóle nie została zawarta ( vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 7 marca 2001r., I ACa 512/00, L.), zaś strony obowiązane są do wzajemnego zwrotu spełnionych świadczeń na podstawie art. 494 §1 k.c. Zatem, w konsekwencji skutecznie złożonego oświadczenia na podstawie art. 635 k.c., po stronie powoda powstało roszczenie o zwrot spełnionego świadczenia na podstawie art. 494 §1 zd. 2 k.c.

52.  Powód udowodnił wysokość spełnionego na rzecz pozwanego świadczenia, wykazując wysokość uiszczonych zaliczek (na tę okoliczność przedłożył podpisane przez pozwanego pokwitowania), jak też wykazał koszt materiałów budowlanych, jakie zostały zakupione przez pozwanego za środki pochodzące z ww. zaliczek (na tę okoliczność złożono faktury VAT oraz paragony fiskalne). Nadto, w ramach podstawy faktycznej żądania powód żądał zwrotu spełnionego świadczenia pomniejszonego o wartość prac wykonanych przez pozwanego, która według twierdzeń powoda opiewała na kwotę 12.990,27 zł.

53.  Zgodnie z zasadą rozkładu ciężaru dowodu określoną w art. 6 k.c. powinność procesowa udowodnienia wysokości należnego wynagrodzenia za zrealizowane prace remontowe spoczywała na pozwanym, który z tego faktu wywodził dla siebie skutki prawne. Wszak to pozwany twierdził, że wykonane przez niego prace miały wartość wyższą aniżeli kwota wskazana przez powoda. Jednakże, jak już wspomniano wcześniej, na rozprawie pozwany cofnął wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego. W tym stanie rzeczy, wobec nieudowodnienia przez pozwanego twierdzeń o wysokości wykonanych przez niego prac, Sąd przyjął wartość wskazaną przez powoda. Wartość ta została określona przez powoda w oparciu o prywatną ekspertyzę sporządzoną przez inż. D. N.. W związku z powyższym powód mógł domagać się zapłaty od pozwanego kwoty 24.544,33 zł z tytułu różnicy pomiędzy kwotą 37.534,60 zł (pozostałą po odliczeniu kosztów zakupu materiałów w wysokości 13.465,40 zł od sumy wpłaconych przez powoda zaliczek w kwocie 51.000 zł) a wartością faktycznie wykonanych przez pozwanego robót w kwocie 12.990,27 zł.

54.  Na uwzględnienie zasługiwało także roszczenie powoda o zapłatę kwoty 1.230 zł tytułem odszkodowania za szkodę, obejmującego koszt sporządzenia prywatnej ekspertyzy dotyczącej stopnia zaawansowania robót wykonanych przez pozwanego.

55.  Stosownie do treści art. 494 in fine k.c. strona odstępująca od umowy może także żądać na zasadach ogólnych naprawienia szkody wynikłej z niewykonania zobowiązania. Oznacza to, że sam fakt skutecznego odstąpienia od umowy nie wystarcza, aby powstała odpowiedzialność odszkodowawcza kontrahenta. Do zasad odpowiedzialności odszkodowawczej z art. 494 k.c. znajdzie zastosowanie art. 471 k.c. ( vide: uchwała SN (7) z 13 maja 1987 r., III CZP 82/86, OSNCP 1987, Nr 12, poz. 189). Przesłankami odpowiedzialności kontraktowej oprócz niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, będącego następstwem okoliczności, za które dłużnik ponosi odpowiedzialność, jest szkoda po stronie wierzyciela oraz związek przyczynowy między zdarzeniem w postaci niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania a szkodą. W odniesieniu do omawianego żądania powód wykazał zaistnienie wszystkich wymienionych przesłanek odpowiedzialności ex contractu. Zważyć należy, iż odpowiedzialność tę wywołuje każde, chociażby najlżejsze uchybienie zobowiązaniu przez dłużnika, i to niezależnie od tego, na czym miałoby ono polegać. Chodzi tu o każdą rozbieżność, która wystąpi pomiędzy prawidłowym spełnieniem świadczenia, czyli zgodnym z treścią zobowiązania i uwzględniającym wymagania z art. 354 k.c. a rzeczywistym zachowaniem się dłużnika. W doktrynie wskazuje się, że w wypadku gdy czynności przygotowawcze do spełnienia świadczenia są nadmiernie opóźnione lub nieprawidłowe przyznają wierzycielowi prawo do odstąpienia od umowy jeszcze przed nadejściem terminu wykonania zobowiązania dochodzi do niewykonania zobowiązania, jeśli wierzyciel bez czekania na nadejście terminu odstępuje od umowy ( vide: E. Gniewek, P. Machnikowski (red.), Kodeks cywilny. Komentarz, wyd. 12, 2025).

56.  W świetle powyższego nie ulega wątpliwości, że pozwany dopuścił się nienależytego wykonania zobowiązania, co rodziło po jego stronie odpowiedzialność kontraktową na zasadach ogólnych. Poniesiony przez powoda koszt ekspertyzy pozostaje w adekwatnym związku przyczynowym z nienależytym wykonaniem zobowiązania, albowiem powód musiał sięgnąć po fachową wiedzę, aby móc rozliczyć się z pozwanym z tytułu rzeczywiście wykonanych prac. Powód wykazał wysokość poniesionej straty w kwocie 1.230 zł, załączając fakturę wystawioną przez autora kosztorysu. Tym samym przedmiotowe roszczenie zasługiwało na uwzględnienie na podstawie art. 471 k.c. w zw. z art. 494 §1 zd. 2 k.c.

57.  Jednocześnie, za całkowicie chybiony należało uznać podniesiony przez pozwanego zarzut potrącenia rzekomo przysługującej mu wierzytelności w kwocie 30.000 zł z tytułu wynagrodzenia za prace dodatkowe. Wedle art. 498 §1 k.c. gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed sądem lub przed innym organem państwowym. Jak wskazuje się w orzecznictwie zgłaszający zarzut potrącenia w procesie ma obowiązek ściśle określić swoją wierzytelność i wykazać jej istnienie zgodnie z regułą wyrażoną w przepisie art. 6 k.c. ( vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 27 kwietnia 2023 r., I AGa 333/22, L.). Na pozwanym, który podniósł zarzut potrącenia, spoczywa ciężar wykazania istnienia wierzytelności przedstawionej do potrącenia ( vide: wyrok Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 20 czerwca 2024 r., (...), L.).

58.  W ocenie Sądu zasadność powyższego zarzutu potrącenia nie została przez pozwanego w żadnym stopniu udowodniona. Skoro pozwany twierdził, że wykonane na rzecz powoda prace były warte więcej aniżeli wskazywał powód, to – zgodnie z art. 6 k.c. - powinien był te okoliczności udowodnić. Jednakże, jak już wskazano powyżej, pozwany cofnął wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego. W tym stanie rzeczy należało uznać, że nie została wykazana przez niego wykazana wartość ww. prac ponad tę wskazaną przez powoda. Tym samym zarzut potrącenia nie zasługiwał na uwzględnienie w jakiejkolwiek części.

59.  Na uwzględnienie nie zasługiwało roszczenie o odszkodowanie w kwocie 2.000 zł, co obejmowało koszty rzekomo zmarnowanego materiału. Zdaniem Sądu w tym zakresie powód nie sprostał ciężarowi dowodu i nie wykazał swojego roszczenia. Przede wszystkim należy wskazać, że powód nie zdołał wykazać, jakiego rodzaju materiał miał zostać zmarnowany przez pozwanego wykonawcę. Zamawiający w żaden sposób nie zindywidualizował produktów, w tym nie podał ich dokładnej nazwy, ilości ani nie wykazał, że zakup materiału był nieuzasadniony. Z przedstawionych faktur i paragonów fiskalnych wynika, że dokonano zakupu bardzo szerokiego asortymentu. W świetle twierdzeń powoda i przedstawionych dowodów nie wiadomo, czy materiały budowlane rzeczywiście pozostały na skutek niegospodarności pozwanego, czy też pozwany nie ponosi winy w tym względzie. Dalej, nie wykazano jaka była wartość rynkowa tego materiału. Wobec braku określenia rodzaju materiału i skąpego materiału dowodowego Sąd nie był w stanie oszacować jego wartości nawet przy zastosowaniu art. 322 k.p.c.

60.  Bezzasadne okazało się roszczenie odszkodowawcze o zapłatę kwoty 20.534,60 zł. Jak wskazano powyżej dochodzona przez powoda kwota stanowiła różnicę pomiędzy kwotą 43.000 zł z tytułu wynagrodzenia zapłaconego przez powoda nowemu wykonawcy a kwotą, której powód nie musiał płacić pozwanemu w związku z odstąpieniem od umowy (22.465,40 zł, compensatio lucri cum damno). Uzasadniając swoje roszczenie, powód wskazał, że na skutek nieterminowego wykonania prac przez pozwanego, co było przyczyną odstąpienia powoda od umowy, został on zmuszony do powierzenia dokończenia dzieła nowemu wykonawcy, tj. M. Z. (1). Prace zostały przez tego wykonawcę zrealizowane w okresie od 18 lipca 2023 roku do 30 września 2023 roku i uiszczono za nie wynagrodzenie w wysokości 43.000 zł.

61.  Rozważając zasadność powyższego roszczenia odszkodowawczego, należy zauważyć, że pozostaje ono w zbiegu z roszczeniem o zwrot wartości spełnionego świadczenia. Kolizja roszczeń w tym przypadku zasadza się na tym, że uwzględnienie jednego roszczenia wyłącza drugie roszczenie. Oba te roszczenia mają bowiem na celu zaspokojenie tożsamego interesu majątkowego, stąd niemożliwe jest uwzględnienie obu tych żądań łącznie. Powyższe obrazuje poniższy przykład. Otóż, w aktualnym stanie rzeczy, po odstąpieniu od umowy zawartej z pozwanym i powierzeniu jej dokończenia nowemu wykonawcy powód uzyskał żądany rezultat za kwotę stanowiącą sumę kwoty 43.000 zł (wynagrodzenie M. Z.) i kwoty 12.990,27 zł (wartość robót pozwanego), tj. łącznie za kwotę 55.990,27 zł. Gdyby pozwany miał jeszcze zapłacić powodowi odszkodowanie w żądanej wysokości – po uwzględnieniu kwoty zasądzonej tytułem zwrotu świadczenia tj. 24.544,33 zł – to powód uzyskałby wymagany rezultat za globalną kwotę 35.455,67 zł (55.990,27 zł - 20.534,60 zł). Tymczasem, według umowy z pozwanym, miał go osiągnąć za 60.000 zł, a finalnie uzyskał go za kwotę 55.990,27 zł. Z powyższego jednoznacznie wynika, że w razie uwzględnienia także roszczenia odszkodowawczego stan majątku powoda byłby wyższy aniżeli wówczas, gdyby pozwany wykonał umowę w terminie i zgodnie z jej treścią. W konsekwencji, należało uznać, że w niniejszej sprawie powód mógł żądać alternatywnie albo zwrotu świadczenia na podstawie art. 494 §1 zd. 2 k.c. albo odszkodowania za szkodę na podstawie art. 471 k.c., gdyż wskazane roszczenia pozostają ze sobą w zbiegu i się wzajemnie wykluczają.

62.  Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 494 §1 zd. 2 k.c. i art. 471 k.c. Sąd uznał za zasadne powództwo jedynie co do kwoty 25.774,33 zł i na podstawie art. 347 k.p.c. w tym zakresie utrzymał wyrok zaoczny w mocy co do kwoty głównej.

63.  Od kwoty 20.000 zł Sąd na podstawie art. 481 §1 k.c. zasądził odsetki ustawowe za opóźnienie od dnia następnego po dniu doręczenia pozwu, tj. od dnia 20 września 2024 roku do dnia zapłaty, albowiem przed wniesieniem pozwu powód skierował do pozwanego wezwanie do zapłaty ww. kwoty, a tym samym we wskazanej przez powoda dacie roszczenie było już wymagalne. Natomiast, na podstawie art. 455 k.c. od pozostałej zasądzonej kwoty 5.774,33 zł Sąd zasądził odsetki dopiero od dnia 27 września 2024 roku, tj. od dnia następnego po upływie 7 dni od doręczenia odpisu pozwu. W myśl art. 455 k.c. jeżeli termin spełnienia świadczenia nie jest oznaczony ani nie wynika z właściwości zobowiązania, świadczenie powinno być spełnione niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania. Jak podnosi się w doktrynie „niezwłoczność" powinna być rozumiana jako konieczność wykonania zobowiązania stosownie do wymagań dobrej wiary i zwyczajów uczciwego obrotu. Takie określenie umożliwia dokonywanie ocen w odniesieniu do czasu i miejsca, w którym dłużnik powinien niezwłocznie wykonać zobowiązanie. Nie ulega zatem wątpliwości, że niezwłoczność, o której mowa w przepisie art. 455 k.c., nie pokrywa się z natychmiastowością. Zawsze jednak terminy te muszą być realne, uwzględniające wymagania stawiane uczestnikom stosunku zobowiązaniowego, zwłaszcza w art. 354 i 355 k.c. ( vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 26 września 2012r., I ACa 426/12, LEX nr 1223147; wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 21 listopada 2012r., I ACa 1163/12, LEX nr 1267476). Ponadto, „niezwłoczność" oznacza konieczność respektowania czasu potrzebnego dłużnikowi do zabezpieczenia prawidłowego wykonania zobowiązania. Długość tego czasu zależna jest od istniejących w obrocie cywilnym stosunków w odniesieniu do skonkretyzowanego zobowiązania. Czasu potrzebnego do niezwłocznego wykonania zobowiązania nie da się oznaczyć sztywno określoną liczbą dni czy tygodni. W każdym razie powinien to być taki czas, w którym dłużnik, zważywszy na rodzaj i rozmiar świadczenia, powinien móc przygotować przedmiot świadczenia. Dowód na okoliczność, iż wskazany przez wierzyciela termin na wykonanie świadczenia jest zbyt krótki, obciąża dłużnika ( vide: Z. Gawlik [w:] A. Kidyba (red.) Kodeks cywilny. Komentarz. Tom III. Zobowiązania – część ogólna, LEX 2014). Konstruując pojęcie „niezwłoczności” w odniesieniu do pozwanego Sąd miał na względzie, że jest on osobą fizyczną (a nie korporacją), stąd do oceny zasadności roszczenia i jego wysokości musiał skonsultować się z prawnikiem, zebrać dowody celem odparcia twierdzeń i zarzutów powoda etc. W tych okolicznościach termin tygodniowy należało uznać za wystarczający do spełnienia świadczenia. We wskazanym zakresie Sąd utrzymał w mocy wyrok zaoczny w odniesieniu do żądania odsetek za opóźnienie.

64.  W pozostałym zakresie, ze względów powyższej opisanych, na podstawie art. 471 k.c., art. 481 §1 k.c. i art. 347 k.p.c. Sąd uchylił wyrok zaoczny i w tym zakresie oddalił powództwo.

VII.

(koszty procesu)

65.  O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 100 k.p.c. i przyjął, że powód wygrał niniejszy spór w 53%, a pozwany w 47%.

66.  Na poniesione przez powoda koszty składały się: opłata od pozwu w wysokości 2.416 zł, koszty zastępstwa procesowego w kwocie 3600 zł, ustalone w oparciu o §2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz koszty doręczeń za pośrednictwem komornika w wysokości 139,96 zł, a zatem łącznie kwota 6.155,96 zł, z czego – zgodnie ze stosunkiem, w jakim powód wygrał niniejszy proces – należała się mu od pozwanego kwota 3.262,94 zł.

67.  Natomiast, koszty pozwanego po wydaniu wyroku zaocznego stanowiły: kwota 1.208 zł z tytułu opłaty od sprzeciwu od wyroku zaocznego, kwota 3.600 zł z tytułu kosztów zastępstwa procesowego, a także kwota 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa – łącznie zatem kwota 4.825 zł, z czego od powoda należy mu się 47% tej należności, tj. kwota 2.267,75 zł.

68.  Po wzajemnym skompensowaniu należności stron należało zasądzić od pozwanego na rzecz powoda kwotę 995,19 zł.

69.  Nadto, na podstawie art. 348 k.p.c. i art. 83 ust. 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych Sąd nakazał pobrać od pozwanego kwotę 460 zł tytułem wydatków poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa, które obejmowały koszty dojazdu świadka T. L.. Jak bowiem stanowi powołany przepis koszty rozprawy zaocznej i sprzeciwu ponosi pozwany, choćby następnie wyrok zaoczny został uchylony, chyba że niestawiennictwo pozwanego było niezawinione lub że nie dołączono do akt nadesłanych do sądu przed rozprawą wyjaśnień pozwanego.