Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 15 maja 2025 r.

Sąd Rejonowy w Kętrzynie I Wydział Cywilny

w składzie następującym:

Przewodniczący:	sędzia Sławomir Szubstarski
Protokolant:	sekretarz sądowy Agnieszka Piskorz

po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2025 r. w Kętrzynie

sprawy z powództwa (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (...) spółki komandytowej z siedzibą w M.

przeciwko A. N.

o zapłatę

I.  zasądza od pozwanej A. N. na rzecz powoda (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (...) spółki komandytowej w M. kwotę 8 608,07 (osiem tysięcy sześćset osiem, zero siedem) złotych z odsetkami maksymalnymi za opóźnienie od 7 maja 2024 do dnia zapłaty;

II.  w pozostałym zakresie powództwo oddala;

III.  zasądza od pozwanej na rzecz powoda kwotę 2 317 (dwa tysiące trzysta siedemnaście) złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty, tytułem zwrotu kosztów procesu.

Sygn. akt: I C 565/24

UZASADNIENIE

Powód (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Alternatywna spółka (...) Spółka komandytowa w M. wniósł o zasądzenie od pozwanej A. N. kwoty 8 658,07 zł z odsetkami w wysokości maksymalnych za opóźnienie od dnia wytoczenia powództwa w elektronicznym postępowaniu upominawczym. Ponadto wniósł o zasądzenie od pozwanej, na jego rzecz, kosztów procesu z uwzględnieniem elektronicznego postępowania upominawczego (...), w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. W uzasadnieniu wskazał, że pozwana zawarła z pierwotnym wierzycielem (...) sp. z o.o., w dniu 28 listopada 2023r. umowę pożyczki nr (...), za pośrednictwem platformy internetowej pośrednika kredytowego, na mocy której pozwanej udostępniono kwotę 7 200 zł, na okres 30 dni. Pozwana zobowiązana była do ich zwrotu do 28 grudnia 2023r. wraz z prowizją 779,17 zł, odsetkami kapitałowymi w wysokości maksymalnych 109,48 zł, z którego to obowiązku nie wywiązała się. Podjęta windykacja o charakterze polubownym okazała się bezskuteczna. Wierzytelność tę pożyczkodawca zbył na rzecz D. (...) z siedzibą w E. na mocy umowy cesji wierzytelności nr (...) z 1 lutego 2024 r., który następnie 8 kwietnia 2024 r. przeniósł tę wierzytelność na rzecz powoda. Na wartość przedmiotu sporu składają się kwoty: 7 200 zł kapitału, 779,17 prowizji za udzielenie pożyczki, 88,97 zł naliczonych przez pożyczkodawcę odsetek kapitałowych, 407,96 zł odsetek za opóźnienie naliczonych do 26 marca 2024 r., 181,97 zł odsetek za opóźnienie od 27 marca 2024 r. do dnia poprzedzającego wytoczenie powództwa przez powoda.

Nakazem zapłaty z 30 września 2024 r. Sąd Rejonowy w K. nakazał pozwanej, by zapłaciła powodowi kwotę 8 659 złotych wraz z odsetkami umownymi w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie od 7 maja 2024 r. do dnia zapłaty oraz kwotę 1 717 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od uprawomocnienia się nakazu zapłaty do dnia zapłaty tytułem kosztów procesu, w terminie dwóch tygodni od doręczenia nakazu zapłaty albo wniosła w tym terminie sprzeciw.

Pozwana A. N. w skutecznie wniesionym sprzeciwie wniosła o oddalenie powództwa oraz zasądzenie od powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty. W uzasadnieniu pozwana zakwestionowała jakoby powód nabył od D. (...) wierzytelność dochodzoną pozwem (zakwestionowała umocowanie osób reprezentujących strony umów przelewu wierzytelności, zarzuciła niedostateczne określenie w umowie przelewu wierzytelności względem pozwanej, aby objęła ona wierzytelności względem pozwanej, zaprzeczyła prawdziwości przedstawionych przez powoda dokumentów, niespełnienie warunku zawieszającego skuteczność umowy wobec braku zapłaty za przelaną wierzytelność), a tym samym legitymację czynną powoda. Następnie pozwana zakwestionowała istnienie pożyczki twierdząc, że umowy nie zawarto, a nawet gdyby zawarto, to jest nieważna, a jeśli jest ważna, to bezskuteczna z uwagi na abuzywność postanowień dotyczących zastrzeżonych opłat. Odwołując się mutatis mutandis na orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w zakresie kredytów frankowych wskazała na możliwość uznania za nieważną umowę zawierającą postanowienia bezskuteczne (abuzywne). Dalej zwróciła uwagę na obowiązek sądu zbadania z urzędu, czy postanowienie umowne ma ewentualnie nieuczciwy charakter. Następnie przywołała stanowisko Trybunału do roszczeń opartych o weksle in blanco. Następnie zakwestionowała wysokość dochodzonego roszczenia oraz jego składowe, wyliczenie przedstawione przez powoda. Na poparcie podniesionych zarzutów przedstawiła liczne wyroki w innych sprawach powoda, z których wynika, że sądy oddalają powództwa.

Sąd ustalił, co następuje:

W dniu 28 listopada 2023 r. A. N. zawarła z (...) sp. z o.o. w B., za pośrednictwem strony internetowej P. (...), umowę ramową pożyczki oznaczonej kodem (...). Umowa określała m.in. warunki udzielenia pożyczki, koszt pożyczki, oraz postępowanie w przypadku wcześniejszej lub nieterminowej spłaty pożyczki, prawo odstąpienia od umowy, jej wypowiedzenie, składanie reklamacji lub możliwość zmiany umowy. Do umowy dołączona została tabela opłat zawierająca informacje na temat wysokości prowizji za udzielenie pożyczki, stopę odsetek za opóźnienie oraz wysokość opłat za przedłużenie terminu spłaty pożyczki.

Zgodnie z §3 ust.1 lit.e umowy, jednym z warunków udzielenia pożyczki było posiadanie na stronie internetowej pośrednika aktywny profil klienta. Pozwana posiadała profil, w którym oznaczony był jej numer (...), dane osobowe, numer jej rachunku bankowego, seria i numer dowodu tożsamości, miejsce zatrudnienia, rodzaj umowy o pracę, oświadczenia na temat składników jej majątku. Stosownie do §10 ust.1 umowy w przypadku braku terminowej spłaty pożyczkodawca zastrzegł prawo naliczania odsetek w wysokości maksymalnych za opóźnienie od kwoty zaległości do dnia faktycznej zapłaty.

Dowód: 1.ramowa umowa pożyczki – k. 27-28, 2. wydruk profilu klienta - k.35.

Tego samego dnia A. N. zawarła z (...) sp. z o.o. w B. umowę pożyczki nr (...), na mocy której pożyczkodawca udostępnił pozwanej kwotę 7 200 złotych na okres 30 dni. Zgodnie z umową pozwana zobowiązała się do zwrotu kapitału pożyczki w dniu 28 grudnia 2023 r. wraz z odsetkami kapitałowymi w kwocie 109,48 zł i prowizją w kwocie 779,17 zł. W dniu zawarcia umowy (28 listopada 2023 r) pożyczkodawca przelał kwotę 7 200,00 zł na rachunek pozwanej nr (...) (podany w profilu) tytułem świadczenia wynikającego z zawartej umowy pożyczki nr (...), za pośrednictwem P. (...).

Dowód: 1. Wydruk umowy pożyczki - k.29; 2. potwierdzenie przelewu - k. 35.

Pozwana z otrzymanej pożyczki zwróciła kwotę 50 zł i nie zapłaciła pożyczkodawcy dalszych należności z tytułu zawartej z nią umowy pożyczki. Wobec istniejących zaległości pożyczkodawca przesłał w dniu 12 stycznia 2024 r., wezwanie do zapłaty kwoty 8 112,38 zł.

Dowód: 1. wezwanie do zapłaty k. 31.

W dniu 1 lutego 2024 r. pożyczkodawca zbył wierzytelność wynikającą z umowy nr (...), względem pozwanej A. N., na rzecz D. (...)w T. (E.), który następnie w dniu 8 kwietnia 2024 r. przelał ją na rzecz powoda.

Dowód: 1. Umowa cesji wierzytelności nr(...) z 1 lutego 2024 - k. 9-13; 2. umowa przelewu wierzytelności – k.14-21; 3. odpis KRS - k.22-26.

W dniu 7 maja 2024 r. powód wystąpił przeciwko pozwanej z powództwem w elektronicznym postępowaniu upominawczym (sygn. (...)), które zostało umorzone postanowieniem Sądu Rejonowego Lublin – Zachód w Lublinie z 14 maja 2024 r.

Dowód: wydruk akt sprawy (...) – k. 6-6v.

Sąd zważył, co następuje:

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o dokumenty przedłożone przez powoda w toku postępowania, które uznane zostały za wiarygodne w całości, ponieważ nie budziły zastrzeżeń Sądu co do autentyczności i prawdziwości treści w nich zawartych. Pomimo zakwestionowania przez pozwanego faktów z nich wynikających w ocenie Sądu powód wykazał prawdziwość własnych twierdzeń. Wydruki komputerowe mogą bowiem stanowić dowód w postępowaniu cywilnym jako „inny środek dowodowy”, przewidziany w art. 308 k.p.c. i art. 309 k.p.c. W ocenie Sądu przedstawione wydruki są wiarygodne w zestawieniu z dowodem przelania pozwanej kwoty 7 200 zł. Pozwana nie kwestionowała otrzymania kwoty 7 200 złotych, nie przedstawiła też jakichkolwiek dowodów na okoliczność, aby kwotę tę zwróciła jako nienależną, czy też aby podejmowała próby wyjaśnienia przyczyn jej otrzymania. Przedstawione dokumenty przedstawiają kolejne zdarzenia układające się w logiczną całość. Wynika z nich zarówno fakt posiadania przez pozwaną profilu klienta, w następstwie którego zawarta została ramowa umowa pożyczki oraz umowa pożyczki nr (...), w wykonaniu której pożyczkodawca przelał kwotę 7 200 złotych na należący do pozwanej rachunek bankowy. Z przedłożonych dokumentów wezwania do zapłaty (k. 30, 31) oraz załącznika do umowy cesji (k. 12) wynika również fakt spłaty przez pozwaną kwoty 50 złotych, czemu pozwana również nie przeczyła. Z kolei umowy przelewu wierzytelności zostały zawarte w formie elektronicznej, raporty z weryfikacji podpisu, sporządzone przez certyfikowany podmiot, wskazywały zarówno datę i prawidłowość złożenia podpisów przez osoby uprawnione do reprezentacji.

Powództwo zasadniczo zasługiwało na uwzględnienie.

Poza przedstawionymi okolicznościami pełnomocnik pozwanej kwestionował niemalże każdą okoliczność choćby teoretycznie mogącą potwierdzać jej odpowiedzialności, nie bacząc przy tym na wewnętrzną sprzeczność podnoszonych zarzutów bądź ich nierzeczowość ( w niniejszej sprawie nie występuje instytucja weksla). Jakkolwiek taka forma obrony przed roszczeniem nie jest procesowo zabroniona, to jednak wskazuje na raczej hasłowe i abstrakcyjne podnoszenie zarzutów aniżeli faktyczne przekonanie o niesłuszności roszczenia dochodzonego przez powoda. Wobec przedstawionych dokumentów nie jest jednak wystarczające gołosłowne zaprzeczenie, ale pozwaną również obciąża ciężar wykazania faktów przeciwnych, tamujących lub niweczących, czyli wskazujących na to, iż żądanie strony jest nieuzasadnione. Pełnomocnikowi pozwanej wypada wyjaśnić, że dowodu przeciwnego nie mogą stanowić rozstrzygnięcia innych sądów, które bynajmniej nie potwierdzają faktów, a są wynikiem wyłącznie ich oceny podjętej przez sąd w niepowtarzalnych okolicznościach konkretnej sprawy.

Zgłoszone zarzuty nie zasługiwały na uwzględnienie. Stanowiły jedynie gołosłowną polemikę i ogólne twierdzenia nie poparte żadnym materiałem dowodowym. Natomiast z dokumentów przedłożonych przez stronę powodową wynika, że kwota dochodzona pozwem jest rezultatem zaciągnięcia i niespłacenia przez pozwaną pożyczki, powiększonej o prowizję oraz odsetki.

Odnosząc się do poszczególnych rozpocząć należy od legitymacji procesowej po stronie powoda. Ustalenie tej kwestii poprzedza bowiem badanie merytoryczne zgłoszonego żądania.

Zgodnie z treścią art. 509§ 1 kc wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Stosownie do §2 art. 509 kc wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki. Przelew wierzytelności jest umową, na mocy której dotychczasowy wierzyciel - cedent przenosi wierzytelność do majątku osoby trzeciej - cesjonariusza. Wierzytelność, aby mogła stać się przedmiotem rozporządzenia, musi być w dostateczny sposób oznaczona, powinien być określony stosunek prawny, którego elementem jest zbywana wierzytelność poprzez wskazanie w szczególności stron tego stosunku, świadczenia oraz przedmiotu świadczenia.

Na potwierdzenie nabycia dochodzonej pozwem wierzytelności wobec pozwanej Powód przedłożył umowy przelewu, oświadczenie o zapłacie ceny ( w przypadku umowy z 8 kwietnia 2024 r. między D. (...)w T. a powodem), każdorazowo podpisane przez osoby uprawnione do składania oświadczeń woli w imieniu reprezentowanych podmiotów. Kolejno zawierane umowy wraz z wykazem wierzytelności, zawiadomienie o przelewie wierzytelności, pozostają we wzajemnym związku i wynikaniu. Pozwana poza hasłowym zanegowaniem cesji wierzytelności nie wykazała jakiejkolwiek okoliczności przeczącej zawarciu tych umów, dlatego stwierdzić należało, że powód jest czynnie legitymowany do dochodzenia od pozwanej roszczenia wynikającego z umowy pożyczki z 28 listopada 2023 r. zawartej przez nią z pożyczkodawcą (...) sp. z o.o. w B..

Nietrafnym jest również kolejny zarzut pozwanej – nieistnienia umowy pożyczki. Zarzut ten wynikał z zakwestionowania faktu zawarcia z wierzycielem pierwotnym umowy pożyczki wskazanej w pozwie.

Zgodnie z dyspozycją art. 720 § 1 k.c. przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Do zawartej przez pozwaną umowy pożyczki zastosowanie znajdą przepisy ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, która dopuszcza zawieranie umowy o kredyt konsumencki (w tym umowy pożyczki) za pomocą środków porozumiewania się na odległość.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się umowę o kredyt w wysokości nie większej niż 255.550 złotych albo równowartość tej kwoty w walucie innej niż waluta polska, który kredytodawca w zakresie swojej działalności udziela lub daje przyrzeczenie udzielenia konsumentowi. Za umowę o kredyt konsumencki uważa się w szczególności umowę pożyczki (art. 3 ust. 2 pkt 1). Przez kredyt konsumencki zawierany na odległość rozumie się umowę o kredyt konsumencki zawieraną z konsumentem bez jednoczesnej obecności obu stron, przy wykorzystaniu środków porozumiewania się na odległość (art. 5 pkt 13). Umowa o kredyt konsumencki powinna być zawarta w formie pisemnej, chyba że odrębne przepisy przewidują inną szczególną formę (art. 29 ust. 1). W przypadku umowy kredytu konsumenckiego zawartej na odległość, ustawodawca na kanwie art. 2 ust. 1 ustawy o prawach konsumenta przewidział, że może być ona zawarta z wyłącznym wykorzystaniem jednego lub większej liczby środków porozumiewania się na odległość.

Przepis art. 29 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim określa wymogi formalne umowy o kredyt konsumencki. Umowa taka powinna być zawarta w formie pisemnej, chyba że odrębne przepisy przewidują inną szczególną formę. Oznacza to, że – przynajmniej prima facie – wymóg wprowadzony w art. 29 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim może być odczytywany jako zastrzeżenie zwykłej formy pisemnej, rozumianej zgodnie z art. 78 k.c. W literaturze silnie reprezentowane jest jednak stanowisko o konieczności interpretowania art. 29 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim w sposób szerszy, niż wynikałoby to z tradycyjnego utożsamienia "formy pisemnej" z art. 78 k.c. Rozstrzygającym argumentem w tym zakresie pozostaje treść art. 10 ust. 1 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (...)z 23.4.2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylającej dyrektywę Rady (...) (Dz.Urz. UE L Nr 133 z 22.5.2008 r., s. 66 ze zm.), zastrzegająca dla umowy kredytu, alternatywnie, zwykłą formę pisemną lub posłużenie się innym trwałym nośnikiem. Biorąc pod uwagę całkowity charakter harmonizacji oraz brak pozostawienia ustawodawcy krajowemu opcji implementacyjnej, wykładnia art. 29 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim powinna być dokonywana zgodnie ze źródłową dla niej regulacją prawa unijnego, a w konsekwencji konieczne jest odczytanie zastrzeżonego w niej wymogu pisemności w sposób rozszerzający (por. Komentarz do ustawy o kredycie konsumenckim red. Osajda 2018, wyd. 2).

Wymaganie, jakie wynika z art. 29 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim, trzeba interpretować przede wszystkim jako nakaz – skierowany do kredytodawcy – sporządzenia dokumentu obejmującego treść oświadczeń woli złożonych przez kredytodawcę oraz konsumenta i utrwalenia tego dokumentu w odpowiedniej formie. Wykładnia językowa art. 29 ust. 1 w/w ustawy sugeruje, że minimalną formą umowy o kredyt konsumencki jest forma pisemna, chyba że przepisy odrębne przewidują inną formę szczególną. Istotne argumenty przemawiają jednak za stanowiskiem, aby – oprócz formy pisemnej – dopuścić formę „trwałego nośnika" (zdefiniowanego w art. 5 pkt 17w/w ustawy). W szczególności przekonuje o tym wykładnia prounijna. Art. 10 ust. 1 dyrektywy (...) jednoznacznie stanowi, że umowy sporządza się w formie papierowej lub na innym trwałym nośniku. Ponadto stanowisko to wspiera wykładnia celowościowa. Aby zapewnić odpowiednią ochronę interesom konsumenta nie jest konieczna wyłącznie forma pisemna. Do ochrony takiej wystarczy zastosowanie trwałego nośnika. Wykładnia ta uwzględnia aktualne uwarunkowania społeczno-gospodarcze, które wynikają z postępu technicznego oraz potrzeb gospodarki elektronicznej, w szczególności odnośnie do umów zawieranych na odległość (por. Tomasz Czech Komentarz do art.29 ustawy o kredycie konsumenckim).

Biorąc pod uwagę powyższe argumenty należy uznać, że umowę o kredyt konsumencki można zawrzeć zarówno w formie pisemnej (z własnoręcznymi podpisami), jak i na innym trwałym nośniku. W myśl powyższej interpretacji – nie jest konieczne opatrzenie dokumentu umowy przez strony własnoręcznym podpisem albo podpisem elektronicznym. Forma, jakiej wymaga art. 29 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim (z uwzględnieniem wykładni prounijnej oraz celowościowej), jest zachowana również wtedy, gdy treść oświadczeń woli spisano na dokumencie papierowym, ale nie zamieszczono pod nim własnoręcznych podpisów albo umieszczono faksymile lub innego rodzaju podpis powielony mechanicznie. Stosownie do prounijnego oraz celowościowego kierunku interpretacji komentowanego przepisu dopuszczalne są różnorodne sposoby dochowania wymaganej formy przy zawieraniu umowy o kredyt konsumencki. Sposobem takim może być m.in. złożenie oświadczeń woli przez strony za pomocą środków porozumiewania się na odległość (np. telefonu, poczty elektronicznej), a następnie spisanie postanowień umowy na papierowym dokumencie (np. w postaci wydruku komputerowego), bez własnoręcznych podpisów.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, podzielając powyższą argumentację, w ocenie Sądu powód wykazał iż w niniejszej sprawie pożyczkodawca spełnił wymóg zawarcia umowy o kredyt konsumencki w formie pisemnej. Brak własnoręcznych podpisów stron pod przedłożoną przez powoda umową pożyczki z 28 listopada 2023 r. nie uchybia wymogom określonym w art. 29 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim w zakresie zachowania formy pisemnej.

Nie można mieć również wątpliwości, że doszło do zawarcia umowy pożyczki nr (...) pomiędzy (...) sp. z o.o. w B., a pozwaną. Pożyczkodawca przelał bowiem na rachunek bankowy pozwanej, kwotę 7 200 zł. Temu faktowi pozwana nie zaprzeczyła, nie wykazała też, aby padła ofiarą cudzego samowolnego działania, na które nie miała wpływu. Nie wykazała również, aby kwotę niewątpliwie otrzymaną zwróciła jako nienależną, omyłkowo otrzymaną. Nie przeprowadziła również żadnego przeciwdowodu mogącego podważyć wiarygodność przedłożonych przez stronę powodową dokumentów. Z ich treści wynikało natomiast, że pozwana zapłaciła pożyczkodawcy kwotę 50 zł tytułem spłaty zaciągniętej pożyczki.

Przechodząc następnie do zarzutu abuzywności postanowień dotyczących zastrzeżonych opłat. Pełnomocnik nie sprecyzował tak postawionego zarzut, natomiast Sąd dokonując z urzędu oceny postanowień umowy dotyczących opłat nie dostrzegł, aby prawa i obowiązki pozwanej ukształtowane zostały w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jej interesy.

Zgodnie z treścią przepisu art. 385 ¹ §1 k.c. postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne). Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. Stosownie do treści art. 385 ¹ § 2 k.c. jeżeli postanowienie umowy zgodnie z § 1 nie wiąże konsumenta, strony są związane umową w pozostałym zakresie. § 3 cytowanego przepisu stanowi natomiast, iż nieuzgodnione indywidualnie są te postanowienia umowy, na których treść konsument nie miał rzeczywistego wpływu. W szczególności odnosi się to do postanowień umowy przejętych z wzorca umowy zaproponowanego konsumentowi przez kontrahenta. Kolejnym warunkiem uznania za abuzywne danego postanowienia umownego w rozumieniu art. 385 ¹ § 1 k.c. jest kształtowanie przez sporne postanowienie umowne praw i obowiązków konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, przy czym na skutek tej sprzeczności musi dojść do rażącego naruszenia jego interesów. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, iż istotą dobrego obyczaju jest szeroko rozumiany szacunek do drugiego człowieka, sprzeczne z obyczajami będą więc takie działania, które zmierzają do niedoinformowania, dezinformacji, wykorzystania naiwności lub niewiedzy klienta. Natomiast termin „interesy konsumenta” należy rozumieć szeroko, nie tylko jako interes ekonomiczny, ale również przy uwzględnieniu aspektu zdrowia konsumenta i jego bliskich oraz dyskomfortu konsumenta, spowodowanego takimi czynnikami jak strata czasu, dezorganizacja życia, niewygoda, nierzetelne traktowanie, przykrości, naruszenie prywatności, doznanie zawodu, itd.

W niniejszej sprawie bezspornym jest, iż pozwana miała przymiot konsumenta. Pojęcie „główne świadczenia stron” należy rozumieć wąsko i odnieść do essentialia negotii umowy, a więc takich jej elementów konstrukcyjnych, bez których uzgodnienia nie doszłoby do zawarcia umowy pożyczki. Chodzi więc o klauzule regulujące świadczenia typowe dla danego stosunku prawnego, stanowiące te jego elementy, które konstytuują istotę danego porozumienia. Mając na względzie treść art. 720 §1 k.c. stwierdzić należy, iż prowizja od pożyczki nie jest świadczeniem głównym stron umowy pożyczki.

W ustawie o kredycie konsumenckim ustawodawca wprost przewidział, że oprócz odsetek stanowiących wynagrodzenie za korzystanie z kapitału przez pożyczkodawcę w umowie o kredycie konsumenckim mogą pojawić się dodatkowe koszty, przy czym w treści art. 36a ustawy określono maksymalną wysokość pozaodsetkowych kosztów kredytu, którą oblicza się według wskazanego w tym przepisie wzoru. P. koszty kredytu w całym okresie kredytowania nie mogą być wyższe od całkowitej kwoty kredytu, a w części przekraczającej maksymalny poziom nie należą się.

W niniejszej sprawie pozwana pożyczyła kwotę 7 200,00 zł będąc zobowiązaną ponieść m.in. koszt wynagrodzenia prowizyjnego pożyczkodawcy w wysokości 779,17 zł, który wbrew odmiennemu stanowisku pozwanej nie jest kosztem zbyt wygórowanym, mogącym być uznanym za obejście przepisów o odsetkach maksymalnych.

Zgodnie z treścią art. 353 ¹ k.c. strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego. Podkreślić należy, że wybór odpowiedniego pożyczkodawcy zależy wyłącznie od woli pożyczkobiorczyni, i to ona decyduje u kogo i na jakich warunkach chce się zadłużyć. Pozwana decydując się na pożyczkę oferowaną w sektorze pozabankowym godziła się na ich poniesienie, nie odstąpiła od umowy, nie zwróciła kwoty pożyczki. Zasadnym wydaje się zatem odwołanie do reguły autorstwa U. D. volenti non fit iniuria. W ocenie Sądu postanowienia umowy zawartej pomiędzy wierzycielem pierwotnym, a pozwaną, co do wysokości prowizji, nie kształtują prawa pozwanego w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i nie godzą w równowagę kontraktową tego stosunku, w związku z czym nie stanowią klauzuli niedozwolonej. Określona w umowie prowizja stanowi około 10% kapitału udzielonej pożyczki. Zważyć należy, że jej wysokość jest nie jest wygórowaną również w kontekście ustawowo dopuszczonego limitu pozaodsetkowych kosztów kredytu przewidzianych art. 36a ustawy o kredycie konsumenckim. W myśl tego przepisu, maksymalna wysokość wspomnianych kosztów jest ustalana poprzez dodanie dwóch wartości: 10% całkowitej kwoty kredytu oraz 10% całkowitej kwoty kredytu obliczonej stosownie do długości okresu spłaty.

Również odsetki kapitałowe, choć z całą pewnością nie były niskie, to jednak mieściły się w granicy maksymalnych odsetek zarówno w dniu zawarcia umowy jak również przez cały okres jej trwania.

Roszczenie nie było jednak wymagalne w zakresie kwoty 50 złotych, w jakim pozwana wykonała obowiązek spłaty kapitału pożyczki, i co wynika z przywołanych wcześniej dokumentów przedłożonych przez powoda. O tę wartość należało zatem roszczenie powoda pomniejszyć jako niezasadne

W konsekwencji Sąd zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 7 150 złotych wraz z prowizją w kwocie 779,17 zł oraz odsetkami maksymalnymi za opóźnienie za okres wskazany w uzasadnieniu pozwu (łącznie 8 608,07 zł) wraz z dalszymi odsetkami od dnia wytoczenia powództwa w elektronicznym postępowaniu upominawczym (7 maja 2024 r.). Zgodnie z treścią umowy pożyczki łączącej pozwaną z pożyczkodawcą, roczna stopa oprocentowania zadłużenia przeterminowanego w przypadku zalegania przez pozwaną ze spłatą należności wynikających z umowy równa jest stopie odsetek maksymalnych za opóźnienie, o których mowa w art. 481 §1 i 2 ¹ k.c.

W pozostałym zakresie Sąd powództwo oddalił, o czym orzeczono w punkcie II wyroku.

O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 100 kpc, obciążając pozwanego kosztami procesu w całości przy uwzględnieniu, że powód uległ tylko co do nieznacznej części swego żądania. Ogólne koszty procesu wyniosły 2 317 zł (opłata 500zł wynagrodzenie pełn. 1 800 zł, opłata skarbowa 17 zł).

ZARZĄDZENIE

1.  (...);

2.  (...);

3.  (...).

K., 5 czerwca 2025 r.