Serwis Internetowy Portal Orzeczeń używa plików cookies. Jeżeli nie wyrażają Państwo zgody, by pliki cookies były zapisywane na dysku należy zmienić ustawienia przeglądarki internetowej. Korzystając dalej z serwisu wyrażają Państwo zgodę na używanie cookies , zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.

XXIV C 881/14 - wyrok z uzasadnieniem Sąd Okręgowy w Warszawie z 2016-05-04

Sygn. akt XXIV C 881/14

WYROK CZĘŚCIOWY

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 4 maja 2016 roku

Sąd Okręgowy w Warszawie XXIV Wydział Cywilny w składzie:

Przewodniczący:

SSO Katarzyna Bojańczyk

Protokolant:

sekretarz sądowy Anna Więckowska

po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2016 roku w Warszawie

na rozprawie sprawy z powództwa Stowarzyszenia (...) z siedzibą w W.

przeciwko (...) Sp. z o.o. Sp. j. z siedzibą w W.

o zapłatę oraz o zobowiązanie do udzielenia informacji

I. zobowiązuje (...) Sp. z o.o. Sp. j. z siedzibą w W. do udzielenia Stowarzyszeniu (...) w W. informacji dotyczących wszystkich utworów audiowizualnych wyświetlanych od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. w następujących kinach:

- (...) (al. (...), (...)-(...) W.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) W.),

- (...)(ul. (...), (...)-(...) J.),

- (...)(ul. (...), (...)-(...) W.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) W.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) W.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) K.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) K.),

- (...)(al. (...), (...)-(...) K.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) K.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) P.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) P.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) K.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) K.),

- (...) (al. (...), (...)-(...) C.),

- (...)(ul. (...), (...)-(...) C.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) T.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) T.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) B.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) B.),

- (...) (pl. (...), (...)-(...) B.),

- (...)(ul. (...), (...)-(...) G.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) G.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) L.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) Ł.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) R.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) R.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) S.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) W.),

- (...) (ul. (...), (...)-(...) W.),

-(...) (ul. (...), (...)-(...) Z.),

przy czym informacje powinny obejmować w przypadku filmów (...) – tytuł, nazwę producenta, rok produkcji, nazwę dystrybutora; w przypadku filmów zagranicznych ‒ tytuł oryginalny, tytuł (...), nazwę i kraj producenta, rok produkcji, nazwę (...) dystrybutora; w przypadku wszystkich filmów ‒ uzyskane przez (...) Sp. z o.o. Sp. j. z siedzibą w W. oraz jej poprzedników prawnych tj. (...) Sp. z o.o. Sp. komandytowo – akcyjną (KRS nr (...)) oraz (...) Sp. z o.o. (KRS nr (...)) wpływy brutto ze sprzedaży biletów wstępu lub inne wpływy uzyskane za wstęp bez żadnych potrąceń (z wyłączeniem podatku VAT) w okresie od 1 stycznia 2011 r. do 31 marca 2011 r. oraz od 1 kwietnia 2011 r. do 31 grudnia 2013 r., w rozbiciu na poszczególne utwory audiowizualne oraz łącznie za wszystkie utwory audiowizualne eksploatowane w powyższych okresach;

II. w pozostałej części oddala roszczenie o zobowiązanie do udzielenia informacji.

Sygn. akt XXIV C 881/14

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 8 sierpnia 2014 r. Stowarzyszenie (...) z siedzibą w W. wniosło o zasądzenie od (...) Sp. z o. o. Sp. j. z siedzibą w W. kwoty 9.057.920 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od kwoty 8.915.417,04 zł od dnia 31 maja 2014 r. do dnia zapłaty oraz od kwoty 142.502,60 zł od dnia następującego bezpośrednio po dniu doręczenia odpisu pozwu pozwanemu do dnia zapłaty. Nadto Stowarzyszenie (...) wniosło o zobowiązanie (...) Sp. z o. o. Sp. j. z siedzibą w W. na podstawie art. 105 ust 2 oraz art. 47 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego 1994 r. (j.t. Dz. U. Nr 90, poz. 631, dalej: u.p.a.p.p.) do udzielenia informacji mających istotne znaczenie dla określenia wysokości wynagrodzenia należnego reprezentowanym przez powoda współtwórcom utworów audiowizualnych oraz dostarczenia dokumentacji. Powód wskazał, iż powyższe informacje powinny obejmować wszystkie utwory audiowizualne wyświetlane w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. w następujących kinach: (...), (...) (...), (...) (...), (...), (...) (...), (...) (...) (...), (...), (...), (...), (...), (...), (...),(...), (...), (...), (...), (...), (...), (...), (...), (...), (...), (...) (...), (...), (...). Powód oświadczył, iż pozwana odnośnie do każdego filmu winna wskazać: w przypadku filmów (...) – tytuł, nazwę producenta, rok produkcji, nazwę dystrybutora; w przypadku filmów zagranicznych - tytułu oryginalny, tytuł (...), nazwę i kraj producenta, rok produkcji, nazwę (...) dystrybutora oraz uzyskane przez pozwaną (...) Sp. z o.o. Sp. j. z siedzibą w W. oraz jej poprzedników prawnych tj. (...) cc Sp. z o. o. S. K. A. oraz (...) Sp. z o. o., wpływy brutto ze sprzedaży biletów wstępu lub inne wpływy uzyskane za wstęp bez żadnych potrąceń (z wyłączeniem podatku VAT) w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 marca 2011 r. oraz od dnia 1 kwietnia 2011 r., do dnia 31 grudnia 2013 r. z uwzględnieniem poszczególnych tytułów filmowych oraz łącznie za wszystkie utwory audiowizualne eksploatowane we wskazanych okresach.

W uzasadnieniu roszczenia informacyjnego powód wskazał, iż niniejsze roszczenie oparte jest na art. 47 u.p.a.p.p., zgodnie z którym jeżeli wynagrodzenie zależy od wysokości wpływów za korzystanie z utworu, twórca ma prawo do otrzymania informacji i wglądu w niezbędnym zakresie do dokumentacji mającej istotne znaczenie dla określenia wysokości tego wynagrodzenia oraz art. 105 ust 2 u.p.a.p.p. statuującym na rzecz organizacji zbiorowego zarządzania roszczenie o udzielenie informacji oraz udostępnienie dokumentów niezbędnych do określenia wysokości dochodzonych przez nią wynagrodzeń i opłat.

(...) Sp. z o. o. Sp. j. z siedzibą w W. wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda na jej rzecz pozwanego kosztów postępowania według norm przepisanych. Pozwana zakwestionowała legitymację czynną po stronie powodowej, wskazując, iż powód nie jest uprawnioną organizacją zbiorowego zarządzania prawami autorskim zarówno w znaczeniu przedmiotowym (rodzaj utworów) jak i podmiotowym (do reprezentacji twórców) w niniejszej sprawie. Nadto pozwana podniosła, iż powód w zakresie umów reprezentacji z zagranicznymi organizacjami zbiorowego zarządzania nie przedstawił umów dotyczących wszystkich kategorii współtwórców, dla których żąda wynagrodzenia, a w szczególności wskazała, że przedstawione umowy o wzajemnej reprezentacji nie dotyczą współtwórców dzieł (...). Pozwana zakwestionowała również swoją legitymację bierną, podkreślając, że nie jest jedynym korzystającym z utworu audiowizualnego, bowiem korzystającym jest w głównej mierze producent oraz dystrybutor danego utworu. Pozwana podniosła, że jako podmiot prowadzący działalność kinematograficzną wyświetla filmy na podstawie umowy zawartej z dystrybutorem filmu, która pozwala na wyświetlanie w zamian za odpowiednią opłatą, którą pozwana odprowadza do dystrybutora, który to dzieli się nią z producentem. Pozwany podkreśliła również, że powód nie posiada zatwierdzonych stawek wynagrodzeń, wskazując jednocześnie, iż przed Sądem Okręgowym w Poznaniu toczy się postępowanie z wniosku (...) Stowarzyszenia (...), w ramach którego stawka 0,95% wpływów z tytułu wyświetlania jest kwestionowana jako zawyżona oraz niezgodna z art. 110 u.p.a.p.p. Odnosząc się do roszczenia informacyjnego pozwana podkreśliła, że znaczną część jej repertuaru stanowią filmy (...), zaś żądanie wynagrodzenia z tytułu wyświetlania tych filmów z zamiarem nieprzekazania tego wynagrodzenia do ich współtwórców byłoby nadużyciem prawa podmiotowego. Ostatecznie pozwana wskazała na przedawnienie roszczeń powoda, podkreślając, iż roszczenia te jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej przez powoda ulegają trzyletniemu okresowi przedawnienia (odpowiedź na pozew: k. 2108 – 2122).

Sąd ustalił następujący stan faktyczny

(...) Sp. z o. o. Sp. j. z siedzibą w W. powstała w wyniku przekształcenia Spółki (...) Sp. z o.o. S.K.A. z siedzibą w W. w spółkę (...) Sp. z o. o. Sp. j. z siedzibą w W. na podstawie uchwały podjętej na Nadzwyczajnym Walnym Zgromadzeniu Spółki w dniu 20 grudnia 2013 r., na podstawie § 15 pkt 13 statutu Spółki oraz art. 126 § 1 pkt 2 w zw. z art. 562 § 1 i art. 581 k.s.h. (...) Sp. z o.o. S.K.A. z siedzibą w W. powstała w wyniku przekształcenia Spółki (...) Sp. z o.o. w (...) Sp. z o.o. S.K.A. z siedzibą w W. na podstawie uchwały podjętej na Nadzwyczajnym Walnym Zgromadzeniu Spółki z dnia 5 września 2011 r.

(...) Sp. z o. o. Sp. j. z siedzibą w W. zajmuje się w szczególności działalnością związaną z projekcją filmów. (...) Sp. z o. o. Sp. j. z siedzibą w W. prowadzi swoją działalność za pomocą sieci multipleksów zlokalizowanych w całej P. tj. (...) (...), (...), (...), (...), (...), (...),(...), (...), (...), (...), (...), (...), (...), (...), (...),(...) (...), (...), (...),(...), (...), (...) (...), (...), (...), (...), (...), (...), (...), (...). W okresie objętym żądaniem tj. od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. pozwana Spółka wyświetlała we wskazanych multipleksach różnego rodzaju filmy, uzyskując z tego tytułu dochody ze sprzedaży biletów (odpis KRS k. 49 – 52; odpis KRS k. 342 – 349; odpis KRS k. 351 – 371; roczny raport (...) za rok zakończony – 31 grudnia 2011 k. 128 – 191; roczny raport (...). za rok zakończony – 31 grudnia 2012 k. 194 – 264v; roczny raport (...) za rok zakończony – 31 grudnia 2013 k. 266 – 340).

Stowarzyszenie (...) jest organizacją twórców filmowych oraz innych podmiotów, których działalność jest związana z twórczością filmową, powstałą w celu reprezentowania ich interesów zawodowych, twórczych i wynikających z ochrony w zakresie prawa autorskiego i praw pokrewnych, a także w celu udzielania członkom Stowarzyszenia pomocy prawnej, socjalnej i organizacyjnej. Funkcje zbiorowego zarządu prawami autorskimi i prawami pokrewnymi Stowarzyszenie wykonuje przez odrębną jednostkę organizacyjną o nazwie Związek (...) ( (...)). Stowarzyszenie (...) działa w imieniu wszystkich podmiotów, które powierzyły Stowarzyszeniu wykonywanie praw autorskich i pokrewnych lub też powierzyły ich wykonywanie organizacjom zbiorowego zarządzania, z którymi Stowarzyszenie zawarło umowy o wzajemnej reprezentacji. (...) działa także na rzecz podmiotów, które nie powierzyły Stowarzyszeniu zarządu prawami, w zakresie określonym decyzją ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego i u.p.a.p.p.

Na podstawie decyzji Ministra Kultury i Sztuki z dnia 29 maja 1995 r., nr (...) zmienionej decyzjami z dnia 23 października 1998 r. nr(...) oraz z dnia 28 lutego 2003 r. nr (...) Stowarzyszenie (...) posiada zezwolenie na zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi do utworów audiowizualnych na następujących polach eksploatacji: 1. utrwalanie, 2. zwielokrotnianie określoną techniką, w tym techniką zapisu magnetycznego oraz techniką cyfrową, 3. wprowadzanie do obrotu, 4. wprowadzanie do pamięci komputera, 5. publiczne odtwarzanie, 6. wyświetlanie, 7. najem, 8. użyczenie, 9. nadawanie za pomocą wizji lub fonii przewodowej albo bezprzewodowej przez stację naziemną oraz nadawanie za pośrednictwem satelity, 10. reemitowanie, 11. publiczne udostępnianie utworu w taki sposób, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym. (...) ma również zezwolenie na zbiorowe zarządzanie prawami pokrewnymi przysługującymi producentom utworów audiowizualnych do wideogramów na polach eksploatacji wymienionych w decyzji Ministra Kultury (Statut Stowarzyszenia (...) k. 2185 – 2200, decyzja Ministra Kultury i Sztuki z dnia 29 maja 1995 r., nr (...) k. 2181 – 2182; decyzja Ministra Kultury z dnia 28 lutego 2003 r., nr (...) k. 2183 – 2184).

Pismem z dnia 28 kwietnia 2014 r., Stowarzyszenie (...) zwróciło się do (...) Sp. z o.o. Sp. j. z siedzibą w W. o zapłatę kwoty 7.374.951,40 zł z tytułu wynagrodzenia należnego na podstawie art. 70 ust. 2 1 u.p.a.p.p. współtwórcom utworów audiowizualnych z tytułu wyświetlania utworów audiowizualnych w sieci (...) w okresie od dnia 1 kwietnia 2011 r., do dnia 31 grudnia 2013 r. (pismo z dnia 28 kwietnia 2014 r., k. 2029 – 2029v).

W piśmie z dnia 19 maja 2014 r. (...) Sp. z o.o. Sp. j. z siedzibą w W. w odpowiedzi na pismo Stowarzyszenia (...) z dnia 28 kwietnia 2014 r. zakwestionowała powyższe żądanie, w szczególności zarzucając, że (...) nie wykazało, aby było organizacją właściwą, o której mowa w art. 70 ust. 3 u.p.a.p.p (pismo z dnia 19 maja 2014 r., k. 2031 – 2032).

Sąd zważył, co następuje:

W myśl przepisu art. 70 ust. 2 1 pkt 1 u.p.a.p.p. współtwórcy utworu audiowizualnego oraz artyści wykonawcy są uprawnieni do wynagrodzenia proporcjonalnego do wpływów z tytułu wyświetlania utworu audiowizualnego w kinach. Natomiast zgodnie z treścią przepisu art. 70 ust. 3 u.p.a.p.p. korzystający z utworu audiowizualnego wypłaca wynagrodzenie, o którym mowa w ust. 2 1, za pośrednictwem właściwej organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi.

Przewidziane w przepisie art. 70 ust. 2 1 u.p.a.p.p. uprawnienie ma charakter samoistny, jest ono bowiem niezależne od przysługiwania praw do tzw. części wkładowych w utworze audiowizualnym. Z uwagi na tę okoliczność wynagrodzenie to ma charakter dodatkowy (M. Bukowski [w:], Prawo Autorskie i prawa pokrewne Komentarz LEX, pod. Red. M. Bukowski i inni, LEX 2015, Komentarz do art.70 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych).

W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu braku legitymacji czynnej po stronie powoda. Pozwana zarzuciła, że decyzja Ministra Kultury z 28 lutego 2003 r., w oparciu o którą powód prowadzi działalność w zakresie zbiorowego zarządzania prawami autorskimi i prawami pokrewnymi nie obejmuje zezwolenia w zakresie pobierania wynagrodzenia, o którym mowa w art. 70 ust. 2 1 u.p.a.p.p. W ocenie Sądu stanowisko pozwanej jest błędne. Stosownie do art. 104 ust. 1 u.p.a.p.p. organizacjami zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi są stowarzyszenia zrzeszające twórców, artystów wykonawców, producentów lub organizacje radiowe i telewizyjne, których statutowym zadaniem jest zbiorowe zarządzanie i ochrona powierzonych im praw autorskich lub praw pokrewnych oraz wykonywanie uprawnień wynikających z ustawy. Zgodnie z ust. 3 powołanego przepisu organizacja działa na podstawie zezwolenia wydanego przez ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego. Powód działa jako organizacja zbiorowego zarządzania prawami autorskimi i prawami pokrewnymi na podstawie decyzji Ministra Kultury z 28 lutego 2003 r. Zgodnie z jej treścią powodowi zostało udzielone zezwolenie w zakresie zbiorowego zarządzania prawami autorskimi do utworów audiowizualnych oraz prawami pokrewnymi przysługującymi producentom utworów audiowizualnych do wideogramów na wskazanych w decyzji polach eksploatacji. Wskazać należy, że w decyzji posłużono się ogólnym sformułowaniem, stwierdzając, że powód jest uprawniony do zarządzania „prawami autorskimi do utworów audiowizualnych”. Jest to kategoria zbiorcza, która niewątpliwie obejmuje również uprawnienie do dochodzenia należnych twórcom opłat, na co wskazał Sąd Apelacyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z 2 kwietnia 2007 roku, I ACa 1002/06 (LEX nr 558373). W tym kontekście warto także zwrócić uwagę na fakt, odnotowany przez Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z 16 września 2009 roku (I CSK 35/09, OSNC 2010/3/47), że „Minister Kultury, udzielając zezwoleń poszczególnym organizacjom zbiorowego zarządzania, nie stosował jednolitych określeń, lecz powtarzał treść wniosków zróżnicowanych pod względem terminologicznym”. To, że niektóre decyzje Ministra expressis verbis zawierały uprawnienie do dochodzenia wynagrodzeń w imieniu współtwórców, wynika zatem tylko ze sposobu sformułowania wniosku o udzielenie zezwolenia.

Należy także podkreślić, że powód jako organizacja zbiorowego zarządzania korzysta zgodnie z art. 105 ust. 1 u.p.a.p.p. z domniemania posiadania uprawnień do wykonywania zarządu i ochrony w odniesieniu do pól eksploatacji objętych zbiorowym zarządem oraz że posiada legitymację procesową w tym zakresie. Domniemanie to jest wyłączone w przypadku, gdy więcej niż jedna organizacja rości sobie prawa do wykonywania zarządu w odniesieniu do konkretnego utworu. Pozwana zarzuciła, że (...) jest uprawnione do zbiorowego zarządzania prawami do utworów audiowizualnych jako całości, natomiast organizacją uprawnioną do zbiorowego zarządzania prawami do utworów eksploatowanych w ramach utworów audiowizualnych jest Stowarzyszenie (...). W tej sytuacji, zdaniem pozwanej, aby wykazać swoją legitymację czynną w niniejszy procesie powód powinien przedstawić decyzję Komisji Prawa Autorskiego wydaną w trybie art. 107 u.p.a.p.p., w której zostałby wskazany jako organizacja właściwa.

Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 15 maja 2009 r., sygn. akt II CSK 701/08 podstawę domniemania z art. 105 ust. 1 u.p.a.p.p. stanowi objęcie przez daną organizację zbiorowego zarządzania zarządem określonych praw na oznaczonym polu eksploatacji, o czym rozstrzyga treść zezwolenia Ministra Kultury i Sztuki. Wspomniane domniemanie może być – jak inne domniemania prawne – obalane przez wykazanie, że dana organizacja nie jest uprawniona do zarządzania konkretnym prawem. Na przewidziane w art. 105 ust. 1 u.p.a.p.p. domniemanie nie można się też powoływać, gdy do tego samego utworu lub artystycznego wykonania rości sobie tytuł więcej niż jedna organizacja zbiorowego zarządzania. Do uchylenia omawianego domniemania nie wystarczy jednak samo wskazanie, że istnieje inna organizacja działająca w tym samym zakresie. Kwestionujący legitymację danej organizacji w odniesieniu do konkretnych praw musi ponadto wykazać, że inna organizacja działająca w tym samym zakresie powołuje się wobec niego na swój tytuł do tych samych praw. Gdyby do obalenia domniemania przewidzianego w art. 105 ust. 1 u.p.a.p.p. wystarczało samo wskazanie działającej w tym samym zakresie innej organizacji, to w sytuacji, w której Ministerstwo Kultury i Sztuki zezwala na działanie wielu organizacji o pokrywającym się zakresie zarządzania, domniemanie to mogłoby utracić swoje praktyczne znaczenie. Wskazać również należy, iż z uwagi na konstrukcję powołanego przepisu nie można przyjąć, aby powodowe Stowarzyszenie było zobowiązane do przedstawienia konkretnych umów zawartych ze współtwórcami wszystkich filmów wyświetlanych przez pozwaną, albowiem prowadziłoby to jedynie do wniosku, że domniemanie wyrażone w treści art. 105 ust 1 u.p.a.p.p. w rzeczywistości nie obowiązuje.

Ponadto zaznaczyć trzeba, że Stowarzyszenie (...) jest uprawnione do zbiorowego zarządzania m.in. prawami autorskimi do utworów słownych, muzycznych, słowno-muzycznych i choreograficznych w utworze audiowizualnym na wskazanych polach eksploatacji (w tym na polu wyświetlanie) (M. P. z 2009 r. nr 21 poz. 270). Stowarzyszenie (...) nie jest uprawnione do zarządzania prawami autorskimi pozostałych współtwórców utworu audiowizualnego, tj. w szczególności reżyserów i operatorów obrazu. Okoliczność, iż na polu eksploatacji „wyświetlanie” poza powodem działa inna organizacja zbiorowego zarządzania ( Stowarzyszenie (...)) nie jest w ocenie Sądu istotna na etapie rozpoznawania roszczenia informacyjnego. Okoliczność ta będzie mieć znaczenie dopiero na etapie rozpoznawania roszczenia o zapłatę, kiedy to powód będzie musiał wykazać, że jest organizacją właściwą dla poszczególnych twórców scenariuszy. Powód reprezentuje natomiast szereg innych współtwórców utworów audiowizualnych (np. reżyserów, operatorów obrazu), których nie reprezentuje Stowarzyszenie (...).

Podsumowując: w ocenie Sądu z zezwolenia udzielonego (...) decyzją Ministra Kultury z 28 lutego 2003 r. do zbiorowego zarządzania prawami autorskimi do utworów audiowizualnych m.in. na polu eksploatacji wyświetlanie wynika uprawnienie powoda do pobierania na rzecz współtwórców utworów audiowizualnych wynagrodzenia, o którym mowa w art. 70 ust. 2 1 u.p.a.p.p. W konsekwencji powodowi służy prawo do wystąpienia z roszczeniem informacyjnym na podstawie art. 105 ust. 2 u.p.a.p.p.

Przechodząc do oceny zarzutu braku legitymacji biernej po stronie pozwanej należy wskazać, co następuje. Pozwana twierdzi, że nie jest jedynym korzystającym z utworu audiowizualnego, argumentując, że podmiotem takim jest zawsze producent i dystrybutor danego utworu audiowizualnego. Pozwana podniosła, że kino wyświetla film na podstawie umowy zawartej z dystrybutorem filmu, która zezwala na wyświetlanie w zamian za odpowiednią opłatę, którą pozwana odprowadza do dystrybutora, który dzieli się nią z producentem. Przypomnieć w tym miejscu trzeba, że przepis art. 70 ust. 2 1 u.p.a.p.p. zakłada prawo współtwórców utworów audiowizualnych do otrzymywania dodatkowych wynagrodzeń związanych z odtwarzaniem danego utworu, przy czym podkreślenia wymaga, iż powyższe jest całkowicie niezależne od wynagrodzeń otrzymywanych z tytułu umów zawartych pomiędzy współtwórcą, a producentem danego dzieła. Powyższe jednoznacznie przesądza, iż opłaty z tytułu dodatkowych wynagrodzeń nie mają żadnego związku z opłatami licencyjnymi, a więc uiszczenia opłat licencyjnych za odtwarzanie utworu nie neguje możliwości dochodzenia opłat dodatkowych związanych z eksploatacją tego rodzaju utworów (wyrok Sądu Najwyższego z 3 kwietnia 2007 roku, IV CSK 303/06).

W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że podmiot prowadzący kino jest korzystającym z utworu audiowizualnego, o którym mowa w art. 70 ust. 3 u.p.a.p.p. w zakresie „wyświetlania utworu audiowizualnego w kinach” Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z 2 grudnia 2010 r. (I CSK 33/10), w powołanym przepisie chodzi o wysokość wpływów tego korzystającego, który bezpośrednio udostępnia utwór użytkownikowi, tylko bowiem w takim wypadku można powiązać wysokość wynagrodzenia z wpływami z tytułu rozpowszechniania utworu. Należy też mieć na względzie, że w ostatecznym rozrachunku wysokość wynagrodzenia z tytułu eksploatacji utworu audiowizualnego znajduje odbicie w cenie, jaką płaci finalny użytkownik. Cena ta byłaby zbyt wysoka, gdyby wynagrodzenie z tytułu eksploatacji utworu na danym polu obciążało każdy podmiot uczestniczący w łańcuchu prowadzącym od producenta do finalnego użytkownika.

W tym stanie rzeczy, w przekonaniu Sądu, pozwana Spółka jako podmiot prowadzący sieć kin (...) jest korzystającym z utworu audiowizualnego w rozumieniu art. 70 ust. 3 u.p.a.p.p., a co za tym idzie ma legitymację bierną w niniejszym procesie. Jeśli chodzi o zarzut niewykazania przez powoda, że pozwana korzystała z utworów audiowizualnych wymienionych w pozwie, w okresie objętym pozwem, w wymienionych w pozwie kinach – ustaleniu tych właśnie okoliczności ma służyć roszczenie informacyjne zgłoszone w punkcie 2. pozwu.

W ocenie Sądu niezasadne są również zarzuty pozwanej dotyczące zakresu żądanych informacji. Pozwana podniosła, że ponad 50% jej repertuaru stanowią filmy (...). Zdaniem pozwanej, skoro powód nie przekazuje wynagrodzenia, o którym mowa w art. 70 ust. 2 ( 1) u.p.a.p.p. współtwórcom filmów (...), żądanie przez niego zapłaty tego wynagrodzenia stanowi nadużycie prawa podmiotowego. Zarzut ten będzie mieć istotne znaczenie na etapie rozpoznawania roszczenia o zapłatę. Roszczenie informacyjne służy ustaleniu ostatecznej wysokości roszczenia o zapłatę, w tym celu konieczne jest ustalenie jakie filmy były wyświetlane w kinach pozwanej w okresie objętym żądaniem pozwu. Ponadto zaznaczyć trzeba, że jak wynika z zeznań świadków C. P. i P. C. (nagranie rozprawy z 8 grudnia 2015 r.) oraz z umów zawartych przez powoda z podmiotami prowadzącymi kina (umowy k. 2201 – 2219, k. 3328 – 3461) powód pobiera wynagrodzenie, o którym mowa w art. 70 ust. 2 ( 1) u.p.a.p.p. w wysokości 0,95% wszystkich wpływów brutto (z wyłączeniem podatku VAT), które dany podmiot otrzyma w okresie rozliczeniowym z tytułu wyświetlania wszystkich utworów audiowizualnych w kinie (w tym filmów zagranicznych, nie wyłączając filmów (...)). Kwestia, czy taki sposób obliczania wynagrodzenia jest zgodny z przepisem art. 70 ust. 2 ( 1) u.p.a.p.p. będzie badana na dalszym etapie procesu. Sam zarzut pozwanej dotyczący sposobu obliczania przez powoda wynagrodzenia należnego współtwórcom utworów audiowizualnych z tytułu wyświetlania tych utworów w kinach nie stanowi, w ocenie Sądu, wystarczającej podstawy do oddalenia roszczenia informacyjnego w zakresie, w jakim dotyczy ono wyświetlanych przez pozwaną filmów (...). Ponadto zaznaczyć trzeba, że pojęcie „filmy (...)”, którym posługują się strony jest nieprecyzyjne – filmy niejednokrotnie powstają w koprodukcji, ich współtwórcami mogą być obywatele różnych krajów. Dlatego, w ocenie Sądu, brak było podstaw do wyłączenia z zakresu żądanych informacji filmów (...), które były wyświetlane w kinach prowadzonych przez pozwaną w okresie objętym żądaniem pozwu.

W ocenie Sądu chybiony jest zarzut częściowego przedawnienia roszczenia obejmujący okres wcześniejszy niż 3 lata od dnia wniesienia pozwu. Pozew w sprawie niniejszej został wniesiony dnia 11 sierpnia 2014 r. (data prezentaty), a zatem zarzut przedawnienia zgłoszony przez pozwaną obejmuje okres od 1 stycznia do 10 sierpnia 2011 r. Dla oceny charakteru roszczenia wniesionego przez (...) nie ma znaczenia, że pozwana wyświetlała filmy w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Wystąpienie z roszczeniem informacyjnym oraz roszczeniem o zapłatę wynagrodzenia przewidzianego w art. 70 ust. 2 1 u.p.a.p.p. mieści się w ramach realizacji statutowych zadań (...) oraz obowiązków wynikających z ustawy (art. 70 ust. 3 u.p.a.p.p.). Roszczenia te nie są zatem związane z prowadzeniem przez (...) działalności gospodarczej, a co za tym idzie ulegają przedawnieniu w terminie 10-letnim (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 2011 r. sygn. akt III CSK 30/11 oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 listopada 2015 r. I CSK 956/14).

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 105 ust. 2 u.p.a.p.p. w znacznej części uwzględnił roszczenie informacyjne. Zobowiązanie pozwanej do podania danych w podziale na 2 okresy podyktowane jest zmianą przepisów podatkowych od dnia 1 kwietnia 2011 r., bowiem od tego właśnie okresu organizacje zbiorowego zarządzania prawami autorskimi zostały objęte podatkiem od towarów i usług (VAT). Dla wyliczenia rozmiarów należnego świadczenia niezbędne było zatem uzyskanie informacji o wpływach w rozbiciu na okres od 1 stycznia 2011 r. do 31 marca 2011 r. oraz od 1 kwietnia 2011 r. do 31 grudnia 2013 r.

Sąd oddalił roszczenie o zobowiązanie pozwanej do „dostarczenia dokumentacji” ze względu na jego niewystarczające sprecyzowanie. Powód – reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika – nie wskazał, złożenia jakich konkretnie dokumentów domaga się od pozwanej. Ponieważ wyrok nakładający na pozwaną określone obowiązki na podstawie art. 105 ust. 2 u.p.a.p.p. musi nadawać się do wykonania w drodze postępowania egzekucyjnego, uwzględnienie roszczenia w tej części nie było możliwe.

Z tych przyczyn, na podstawie art. 317 § 1 k.p.c., Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.

Dodano:  ,  Opublikował(a):  Wioleta Żochowska
Podmiot udostępniający informację: Sąd Okręgowy w Warszawie
Osoba, która wytworzyła informację:  Katarzyna Bojańczyk
Data wytworzenia informacji: